Hoe belandde een rubberboot met vluchtelingen in Cadzand? De tocht van de migranten roept allerlei vragen, in het Zeeuwse dorp en bij de marechaussee.
Het contrast is groot in Cadzand waar zaterdagochtend de rubberboot met veel te veel opvarenden de jachthaven werd binnengesleept. Het bootje zonder motor, met 38 kleumende mannen aan boord, kwam tussen enkele peperdure superjachten te liggen. Naast de haven ligt het luxe Cadzand-Bad met zijn exclusieve modewinkels, dure hotels en gerenommeerde restaurants. Voor de mannen waren er soep, brood, koffie en warmtedekens.
Vanaf de pier, met zicht op badplaats Knokke, is te zien waar ze vermoedelijk vandaan zijn gekomen: België. Wat ook duidelijk wordt, na een blik op de zee, is dat de 36 Afghaanse vluchtelingen en de twee Soedanezen die de groep vermoedelijk voor veel geld naar de Engelse kust wilden smokkelen, veel geluk hebben gehad.
Op de zaterdag van hun tocht was de zee kalm met weinig wind, blijkt uit nautische en meteorologische data. Een paar dagen later is die wind flink aangetrokken en is de zee ruw. Voor deze golven zou een overbevolkte rubberboot zonder motor en met opvarenden zonder reddingsvest, een makkelijke prooi zijn geweest. Het water voelt bovendien ijskoud aan.
Burgemeester Marga Vermue van de gemeente Sluis, waar Cadzand onder valt, trof ontredderde mannen aan die het koud hadden. Minister van Asiel en Migratie Bart van den Brink (CDA) plaatste de gemeente in juli onder ‘actief toezicht’, omdat Sluis zich niet voldoende inspant om aan de Spreidingswet te voldoen. De ministeriële reprimande verbinden aan de onverwachte komst van 36 vluchtelingen noemde Vermue in de Provinciale Zeeuwse Courant ‘niet gepast’. ‘Mensen die om wat voor reden dan ook acute hulp nodig hebben, helpen wij altijd.’
De politie gaf een foto en videobeelden vrij van de overvolle rubberboot. Te zien is dat de opvarenden op elk van de kanten als een treintje op de rand zitten. Er kan niemand meer bij. Geschoeide voeten steken in het water en broeken lijken doorweekt. ‘Schrijnend om te zien hoe dicht ze op elkaar zaten’, stelt een woordvoerder van de marechaussee, die meldt dat het naar omstandigheden goed gaat met de 36 migranten. De boot is in beslag genomen.
Voor zover bekend is het voor het eerst dat vluchtelingen per boot in Nederland aankomen. Dat lijkt ook niet de bedoeling geweest. Toen de kustwacht, de marechaussee, de reddingsdienst KNRM, Rijkswaterstaat en de politie de boot zaterdagochtend aantroffen, bleken de opvarenden niet gered te willen worden.
Of het vermoeden klopt dat ze op weg waren naar Groot-Brittannië en dat ze vanaf de Belgische kust zijn vertrokken, moet onderzoek uitwijzen. Volgens Belgische media hebben dit jaar minstens dertig boten, met steeds tientallen vluchtelingen aan boord, geprobeerd vanuit België over te steken naar het Verenigd Koninkrijk. Belgische politiechefs spreken van een ‘groeiende problematiek’.
Donderdagnacht nog vertrok een rubberboot vanaf het strand van Westende, ruim 50 kilometer ten zuidwesten van Cadzand, met dertig vluchtelingen – alleen mannen, sommigen met zwemvest. De politie kwam te laat om, zoals wel vaker gebeurt, de boot lek te prikken voordat die de zee op ging. De kustwacht begeleidde het bootje naar de Franse grens, waar de Fransen het overnamen.
Waarvandaan het bootje is vertrokken is volgens de marechaussee nog onderwerp van onderzoek. ‘We weten wel dat geen van de opvarenden onderkoeld is aangetroffen’, stelt een woordvoerder. Dat kan erop duiden dat de vluchtelingen niet zo ver als Calais zijn opgestapt – minstens vijftien uur van Cadzand. ‘We weten dat bootjes zoals deze vaker worden aangetroffen in Frankrijk en België, maar voor Nederland is dit uitzonderlijk.’
Meest opvallende en potentieel tragische aan de tocht is dat de motor op de boot ontbrak. Wel waren er jerrycans met brandstof aan boord. Dat roept de vraag op of de motor moedwillig overboord is gekieperd, of dat dat per ongeluk is gebeurd. Hoewel de jerrycans daar niet op duiden, is het ook mogelijk dat er nooit een motor is geweest; het bootje kan zijn gesleept door een andere rubberboot en los zijn geslagen.
Het ontbreken van de motor heeft er in elk geval toe geleid dat de 38 mannen, zoals de marechaussee zegt, ‘waren overgeleverd aan de stroming’. Die was rond het tijdstip van de eerste melding, 6 uur ’s ochtends, sterk en stond richting de Westerschelde. Dat komt overeen met de locatie waar het bootje werd aangetroffen: het Zeeuws-Vlaamse Breskens aan de monding van die Westerschelde. Vandaar is het teruggesleept, tegen de stroom in, naar Cadzand, waar het om half tien aankwam in de jachthaven.
Van de 36 Afghanen bleken er zes minderjarig. Zij zijn overgebracht naar het aanmeldcentrum in Ter Apel. Dat geldt ook voor de enige meerderjarige die asiel heeft aangevraagd. De anderen zullen de vreemdelingenprocedure doorlopen en naar andere opvanglocaties worden overgebracht.
De twee Soedanezen die worden verdacht van mensensmokkel zitten in beperking en worden dinsdag voorgeleid. Het OM wil geen details delen over het onderzoek en de onderzoekstheorie. Mogelijk wordt na de voorgeleiding meer duidelijk over de plek van vertrek, het doel van de reis en wat er met de motor is gebeurd.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant