Afgelopen vrijdag probeerde ik op een grasveldje ook maar wat vitamine D aan te maken tot ik een onheilspellende samenzang van gesnik en gelach hoorde. Toen ik achterom keek, zag ik een meisje van een jaar of negen dat door een clubje meiden tegen de grond was gewerkt. Ze hielden haar een graspol voor.
„Opeten”, zei de leidster, met donker glanzende ogen.
Ik stoof op ze af en de pestkoppen holden weg. Eentje riep vanuit de verte nog dat ze het niet zo hadden bedoeld, waarop het slachtoffer een middelvinger naar hen opstak.
„Alles goed?”, vroeg ik aan het meisje. Ze keek me beschaamd maar ook een beetje boos aan, haast alsof ze zich geneerde omdat ik alles had gezien.
Die avond ging ik eten met goede vriend J., die decennia in het leger zat maar tegenwoordig aquarelles geeft. Ik vertelde hem over het voorval.
„Goh”, zei hij, „kinderen kunnen tot zoveel agressie in staat zijn. Is ook niet zo gek wanneer je de eerste tien jaar van je bestaan geen enkele zeggenschap hebt over wat de pot schaft of wie je stiefouder is. Er zit veel woede in ukkies, en juist daarom moet je hen daar zo vroeg mogelijk op een gezonde manier mee leren omgaan.”
„Ik weet niet of het alleen woede is”, zei ik. „Ik heb na al mijn jaren als leraar toch ook wel de treurige conclusie moeten trekken dat sommige kinderen er gewoon op kicken om hun soortgenoten het leven zuur te maken. Ze lijken van nature een groter talent voor leedvermaak dan voor empathie te hebben.”
„Maar empathie kan je trainen!”, riep hij enthousiast.
„Hoe dan?”
„Je moet ze gewoon met gelijke munt terugbetalen! Hebben ze een lullig filmpje over een klasgenootje op social media verspreid? Met AI maak je zo eenzelfde soort rolprent over de daders. Slaan ze iemand in elkaar? Meteen een paar bovenbouwers op hen afsturen met de opdracht precies hetzelfde bij hen te doen. Laat ze maar ervaren wat ze anderen aandoen.”
„De ouders zien je aankomen”, mompelde ik. J. haalde zijn schouders op.
„Toen ik op uitzending was, ontdekte ik het werk van de Pakistaanse dichter Shah Abdul Latif Bhittai. Ergens schreef hij dat zoals niet iedere vogel een zwaan is, ook niet ieder mens in staat tot compassie is. En dan denk ik: als je je niet van nature kan inleven, moet je even wegwijs worden gemaakt in de beleving van anderen.”
Hij grijnsde.
„Sommige mensen hebben gewoon een beetje hulp nodig om een zwaan te worden.”
Bij Google kan je nu zelf aangeven welke nieuwsbronnen jij vaker wil zien in je zoekresultaten.Meer informatie