Drie belangrijke verkiezingen in Brazilië, Servië en Israël trokken afgelopen week een opvallend hoog aantal kiezers naar de stembus. Die hoge opkomsten gaan in tegen de trend: de afgelopen decennia maken wereldwijd juist minder mensen gebruik van hun stemrecht.
is datajournalist van de Volkskrant. Hij analyseert en schrijft over het nieuws in cijfers.
Hoge opkomstcijfers worden vaak gezien als essentieel voor een gezonde democratie. Als kiezers niet de moeite nemen om te gaan stemmen, is dat mogelijk een teken dat politiek hen niet interesseert of dat ze geen vertrouwen hebben dat andere politici iets aan het overheidsbeleid zullen veranderen. Een lage opkomst kan ook te wijten zijn aan belemmeringen in het stemproces.
Bij de parlementsverkiezingen in Israël bracht dinsdag ongeveer 78 procent van de kiesgerechtigden een stem uit. Dat is bijna 9 procent meer dan het gemiddelde bij nationale verkiezingen de afgelopen twintig jaar. Servië noteerde bij de parlementsverkiezingen zondag zelfs een recordopkomst van bijna 69 procent. De tweede ronde van de Braziliaanse presidentsverkiezing bereikte diezelfde dag de hoogste opkomst sinds 2010.
Wereldwijd gezien zijn verkiezingen de afgelopen decennia juist minder in trek. Dat verval lijkt eind jaren tachtig ingezet, blijkt uit een analyse van cijfers van het in Zweden gevestigde International Institute for Democracy and Electoral Assistance. Tot en met dat decennium schommelde de gemiddelde opkomst bij presidents- en parlementsverkiezingen wereldwijd rond de 77 procent. Dit decennium kwamen bij soortgelijke verkiezingen gemiddeld 64,1 procent van de kiezers opdagen.
Hoeveel kiezers doorgaans naar de stembus trekken, verschilt sterk per land. In Australië bijvoorbeeld, lag de opkomst bij verkiezingen in de afgelopen tien jaar dankzij een stemplicht gemiddeld boven de 90 procent. Bulgarije, dat dit weekend naar de stembus gaat, kent doorgaans juist een zeer lage opkomst (gemiddeld 43,4 procent). In Nederland ligt de gemiddelde opkomst op 79,2 procent.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant