Home

De kaasschaafmentaliteit van Nederland liet zich gelden in ‘Boerderij Van Dorst’ en ‘Waar doen ze het van?’

is tv-recensent voor de Volkskrant en schrijft over film.

‘Ik haat kaasschaven. Ze staan niet symbool voor leukigheid. Het is een heel Hollands attribuut. Dat je het allemaal heel fijntjes moet afschaven, en niet te veel. Zunig! Nu heb ik gewoon een stuk kaas, anders heb ik een heel dun plakje waar ik doorheen kan kijken.’

Noraly Beyer háát kaasschaven. Wat presentator Raven van Dorst er ook voor praktische voordelen tegenin brengt: Beyer wil er niet aan.

Het was waarschijnlijk het beste moment uit de seizoensopener van Boerderij Van Dorst, een van de weinige écht leuke interviewprogramma’s op de Nederlandse televisie, waarin Van Dorst wekelijks twee BN’ers ontvangt op diens boerderij. Ditmaal wilde Van Dorst samen met Beyer en presentator Frank van Leeuwen, de man met het onfeilbaarste kapsel van Hilversum, een eigen wijngaardje bouwen.

Dat resulteerde in genoeg boeiende gesprekjes, onder meer over Van Leeuwens carnavalsobsessie (‘Porseleinen Pony, heel goed nummer’), en over Beyers late liefde met wijlen Joost Prinsen. Maar het was toch vooral die kaasschaaf waarbij ik bleef hangen, als treffende metafoor voor een volk dat er prat op gaat dat minder vaak méér is.

Een volk dat vaak ook niets liever doet dan gluren over de schutting bij de ander. Of gewoon ongegeneerd gluren in andermans portemonnee, zoals in Waar doen ze het van?, een programma op SBS 6 waarin Viktor Brand langsgaat bij vijf huishoudens om ‘te praten over het taboe geld’ (het programma was eerder jarenlang te zien bij de EO).

Spruitjesboeren Johan en Dinah doen het bijvoorbeeld met 3.500 euro per maand, Claudia en Johnny leven een ‘luxeleven in Maasdam’ met 19.000 euro per maand, en volkszanger Rutger van Barneveld en zijn vriendin Naomi komen rond van zo’n 8.000 euro (waardoor Van Barneveld genoeg ruimte overhoudt om vrijwillig op te treden op de fancruise van John de Bever).

Het is een fascinerend, maar ook inzichtelijk programma, met tegenover de worstelende huishoudens de levensstijl van bijvoorbeeld Johnny en Claudia. Die laatste gaf maandelijks moeiteloos duizenden euro’s uit aan online aankopen. Toen Johnny even meekeek op de bankrekening, zag hij ‘veel vrouwendingen’ staan, maar daar werd vooral om gelachen. Claudia: ‘Het is gewoon omdat ik iets wil hebben en ik het kan kopen.’

Die aangename eerlijkheid over deze spendeerdrang voelde behoorlijk atypisch voor de Nederlander, die toch vaak pronkt met de gecultiveerde zuinigheid. Tekenend was bijvoorbeeld dat Rutger en Naomi zich bijna verontschuldigden dat ze twee tot drie keer per week uit eten gaan. Laat die genietschaamte lekker gaan joh, gezellig toch!

Maar ja, Brand stelde toch ook weer de vraag of ze een beetje konden sparen. We leven nu eenmaal in het land van de kaasschaafmentaliteit, waarbij het veel normaler is om een zo dun mogelijk plakje voor jezelf af te snijden.

Lees ook

Geselecteerd door de redactie

Source: Volkskrant

Previous

Next