Operette over woningnood Hiphopdansers op de (k)luchtige muziek van Sjostakovitsj, een aantal sterke zangers, geweldige kostuums en een slim decor, er is genoeg om van te genieten in de operette Cherry Town – zolang je maar niet te veel het verhaal probeert te volgen.
Scène uit ‘Cherry Town’.
Wie verdwijnt daar in de gootsteen? En komt Boris nou binnengestormd in zijn okergele chauffeursuniform? Die is toch zojuist in rook opgegaan onder de plafonnière? Deurtje open, deurtje dicht, dwars door de muur – wacht eens, er rennen wel drie Borissen door het appartement!
(naar Moskva, Tsjerjomoesjki) van Sjostakovitsj, door De Nationale Opera, ISH Dance Company. Muzikale leiding: Bassem Akiki. Regie: Jakop Ahlbom. Choreografie: Marco Gerris. Gezien: 8/10, herhalingen t/m 22/10. Uitzending door NPO Klassiek[MB1] : 24/10.
Je komt ogen tekort tijdens de slapstickscène in Cherry Town, de nieuwe productie van De Nationale Opera. In het kleurrijke decor vormt een mix van solisten, koorzangers en hiphopdansers een heerlijk chaotisch geheel, tegen de achtergrond van een woningcrisis.
We zien een pasgetrouwd stelletje dat maar geen eigen huisje kan vinden, de vriendjespolitiek van een schimmige projectontwikkelaar – actuele problemen, gegoten in een bonte operette voor iedereen vanaf 10 jaar. Met een groot bewegend decor (Thomas Ropert) en prachtige kostuums (Esmée Thomassen) die niet zouden misstaan in een Wes Anderson-film.
En dat alles op muziek van Dmitri Sjostakovitsj, doorgaans componist van ernstige sovjetmuziek, maar hier hoor je hem op zijn (k)luchtigst. De productie is namelijk losjes gebaseerd op zijn operette Moskva, Tsjerjomoesjki uit 1959. Dit is Sjostakovitsj zoals we hem kennen uit zijn jazzsuites en zijn filmmuziek: polka’s, walsen, een cartooneske galop. Muziek die je zelden hoort; alleen de korte orkestsuite wordt weleens geprogrammeerd.
Deze sovjetoperette sloeg in het Westen namelijk nooit echt aan. Operahuizen lieten hem links liggen, en er bestaat maar één integrale cd-opname – wonderwel gemaakt door ons eigen Residentie Orkest, onder leiding van de iconische dirigent Gennadi Rozjdestvenski – die daarop trouwens ook een kleine cameo maakt in twee gesproken rollen.
Want dat is operette: veel dialogen. Het oorspronkelijke libretto – over liefde en corruptie in de echt bestaande nieuwbouwwijk Tsjerjomoesjki in Moskou, vernoemd naar de talrijke kersenbomen – is daardoor vrij lang en dradig. Wil je daar een eigentijdse familievoorstelling van maken, dan is bijna een uur aan gesproken Russisch wat veel van het goede.
Regisseur Jakop Ahlbom heeft voor Cherry Town de dialogen geschrapt, hij gebruikt een bestaande Engelse vertaling van Sir David Pountney, speciaal voor deze productie nog wat aangescherpt met knipoogjes naar het hier en nu. De nieuwe flat, ‘fully automated, WiFi, climate friendly and all that’, is nu voorzien van een automatische oven ‘and the AI is so advanced’.
Dansers en zangers doen mee aan de choreografie in ‘Cherry Town’.
Door dat schrappen heeft Ahlbom wel een probleem. In operettes zijn het de dialogen die de handeling voortstuwen. In de muzieknummers staat de tijd even stil om emoties uit te zingen. Hoe vertel je het verhaal zonder gesproken tekst?
Daarvoor schakelt hij de lichaamstaal van ISH Dance Collective en choreograaf Marco Gerris in. Met golvende of juist hortende hiphopbewegingen laat het ensemble zien wat het libretto niet meer vertelt. En de zangers doen gewoon mee: vooral chauffeur Boris (Michael Wilmering) moet zich fysiek behoorlijk uitsloven tussen zijn soepele baritonpartijen door.
Dat pakt heel geslaagd en komisch uit op de hoekige hoempapamuziek. Het Nederlands Philharmonisch speelt met lekker veel branie onder Bassem Akiki, die vooral de koperblazers smakelijk laat schallen. De tempi zouden soms nog nét een tikje gepeperder mogen, zoals in de wilde autorit door de stad of de school-aria van Lidion (Ella Taylor).
Akiki en Ahlbom hebben de volgorde van Sjostakovitsj’ muzikale bouwstenen herschikt: het cement van de gesproken dialogen is er toch tussenuit. Muzikaal loopt de voorstelling verrassend soepel door, maar dramaturgisch ontstaan er gaten.
Het is soms een beetje raden wat er gaande is. Hoe is de malafide projectontwikkelaar Fayke Noos (Thomas Oliemans) op het eind ineens van zijn voetstuk gevallen? En waarom zingt Lidions piepende ouwe vadertje (Leòn Ali Çifteci) als enige met zaalversterking? Je moet als toeschouwer ook behoorlijk aan de bak om Pountney’s snelle, spitsvondige Engelse liedteksten bij te benen – laat staan als gemiddelde tienplusser.
Cherry Town van De Nationale Opera.
Gelukkig is er genoeg op het toneel om van te genieten. Het koddige duo Masha en Sasha (Nina van Essen en Alexander de Jong), die tijdens het walsen hun volle stemmen knap blijven projecteren. Bariton Thomas Oliemans is vrijwel onherkenbaar achter zijn krulsnor en rookglazenbril als de lekker dik aangezette slechterik – om van zijn opportunistische maîtresse Vava (Madison Horman) nog te zwijgen.
Afleidend zijn wel de elektronische hiphopsoundscapes die de muziek soms onderbreken. Muzikaal voegen ze weinig toe, en ze rekken bijvoorbeeld de toch al uitvoerige slapstickscène nét even te ver op.
Ach, het spektakel is er niet minder om. Na die lange maar wel retestrak ingestudeerde scène vol rondrennende bell-boys en Borissen is het ineens eind goed, al goed. Als verhaal is Cherry Town een wat rammelend geheel, maar er is genoeg om naar te kijken: die anderhalf uur is voorbij voor je het weet.
Bij Google kan je nu zelf aangeven welke nieuwsbronnen jij vaker wil zien in je zoekresultaten.Meer informatie