Minister Berendsen (Buitenlandse Zaken, CDA), premier Jetten en minister Yesilgöz (Defensie, VVD) tijdens een debat over de oorlog in Iran.
Bij de Miljoenennota zit dit jaar een brief aan de oppositie, die in de Haagse wandelgangen ‘de liefdesbrief’ is gaan heten. In die brief van vier kantjes zet minister van Financiën Eelco Heinen (VVD) uiteen aan welke wensen van oppositiepartijen het kabinet tegemoetkomt in haar conceptbegroting voor 2027. „Het kabinet is zich ervan bewust dat het rust op een minderheid in de Tweede Kamer en op zoek zal moeten gaan naar steun”, schrijft hij.
De brief is vooral gericht aan de oppositiefracties waarmee de coalitie de afgelopen tijd om tafel heeft gezeten om te luisteren naar hun wensen. Dat was nodig omdat het kabinet een minderheidskabinet is en dus niet verzekerd is van een meerderheid voor haar plannen in de Tweede Kamer. De gesprekken met de oppositie liepen spaak doordat bleek dat de wensen van de coalitiepartijen zélf nog te ver uiteenliepen. Er volgden lange, pittige onderhandelingen tussen de top van D66, VVD en CDA, met dit concept van de Miljoenennota als resultaat.
Doordat er nog geen deal met de oppositie is en het kabinet er ook nog niet over uit is of het ‘over rechts’ of ‘over links’ moet, heeft het uiteenlopende ‘cadeautjes’ in de begroting gestopt. Voor wie die cadeautjes precies zijn, steekt Heinen in zijn liefdesbrief niet onder stoelen of banken: „Het kabinet is de fracties van Pro, JA21, BBB, SGP, ChristenUnie, 50PLUS, Volt en de Groep Markuszower erkentelijk voor hun bereidheid in deze gesprekken hun politieke prioriteiten toe te lichten.”
Pro had vooral moeite met de voorgenomen bezuinigingen op de sociale zekerheid. Heinen wijst er in zijn brief op dat die voorlopig worden uitgesteld, omdat het eerst verder met de polder wil praten en zo „een breed sociaal akkoord” wil sluiten. Ook met het verhogen van het budget voor ontwikkelingssamenwerking komt hij Pro tegemoet, net als de ChristenUnie.
Rechtse partijen als JA21 en Groep Markuszower wil hij onder andere bekoren door „oog te houden voor asielbeleid”. Er wordt structureel geld beschikbaar gesteld om overlastgevende asielzoekers onder verscherpt toezicht te stellen en ingezet op „het bevorderen van terugkeer”.
Ook aan 50PLUS is gedacht. Heinen wil extra geld vrijmaken voor hospices, palliatieve zorg en „een vierjarige inhaalcampagne van de gordelroosvaccinatie”.
„Alle constructieve krachten,” eindigt hij zijn brief, „zowel in de politiek als in de polder, hebben een gedeelde verantwoordelijkheid om het land vooruit te helpen.”
Premier Rob Jetten (D66) noemde ‘de liefdesbrief’ vrijdagmiddag in zijn wekelijkse persconferentie „een prachtige term”. „Wij vinden het belangrijk om als coalitie zelf actief te laten zien: wat hebben we opgehaald en waar hebben we dus ook echt die stap richting die oppositiepartijen gemaakt? En hopelijk is dat een goed startpunt om volgende week zaken te doen.”