Thomas Hogeling beschouwt wekelijks de publieke opinie. Wat wordt er gezegd en vooral niet gezegd? Deze week: schrijven zonder blokkades.
ILLUSTRATIE SUZAN HIJINK
Schrijven is voor veel mensen een ware kwelling. We kennen de letters van het alfabet en kunnen daarmee heus woorden en zinnen maken, maar als er een hele tekst moet komen blokkeren we. Dat is zonde, want daardoor produceren we aanzienlijk minder dan we in potentie zouden kunnen. Mensen vragen me vaak: Thomas, hoe doe je dat toch, elke week opnieuw zo’n stuk schrijven? Ik ga deze week met vakantie en schrijf dan drie weken geen column, dus dit is een ideaal moment om daar eens antwoord op te geven. Volg mijn schrijftips en ik beloof dat je productie als een raket omhoog zal schieten.
Onthoud ten eerste dat perfectionisme de grootste vijand is van elke schrijver. We zijn veel te zorgvuldig, alles moet kloppen. Daardoor lopen we vast. In ons hoofd lijkt alles nog hout te snijden, maar zodra we onze gedachten proberen te verwoorden, verschijnen er onvolkomenheden die tot dan toe niet leken te bestaan. We besteden ontzettend veel tijd aan het gedeelte van de tekst waar we over twijfelen; we schrijven, we schrappen, we proberen het opnieuw en opnieuw en we zijn nooit tevreden. Maar wat nou als ik je vertel dat de perfecte tekst niet bestaat? En wat nou als je dat simpelweg accepteert? Denk je eens in hoeveel sneller je zou schrijven als je nooit twijfelt! Als je iets niet zeker weet en het kost te veel moeite om uit te zoeken hoe het precies zit, gok dan gewoon. Als het een beetje aannemelijk overkomt, zit je gebakken. Het belangrijkste is dat je niet stilvalt.
Een andere valkuil is de wens om origineel te zijn. We willen onze eigen ideeën verwoorden, niet die van een ander. Dat is allemaal hartstikke nobel, maar laat die droom varen. Oorspronkelijkheid bestaat niet. Er zijn al zo’n 6.000 jaar menselijke beschavingen, dus de kans dat jij nog iets nieuws bedenkt is nagenoeg nul. Alles is al een keer bedacht, alles is al een keer geschreven. Het is daarom veel slimmer om andermans ideeën te stelen en die opnieuw te verpakken. Dat is in deze tijd makkelijker dan ooit, want we hebben toegang tot oneindig veel informatie, het is de truc om die te ontsluiten. Dat geeft in het begin misschien een slecht gevoel, maar geef het een kans en je zult ontdekken dat het mensen door de bank genomen niet zoveel kan schelen of die tekst nou echt van jou is of niet.
Als je onzorgvuldigheid en diefstal durft toe te laten in je creatieve proces, is alles mogelijk. Waar je eerst uren deed over het schrijven van een tekst die een ander in drie minuten heeft gelezen, zijn de rollen nu omgedraaid. Waarom moet jij als schrijver altijd het harde werk doen? Laat die lezer maar een keer zwoegen.
Zorg ten slotte dat je je publiek kent. Wat willen ze voelen? Wat willen ze vinden? Wat willen ze lezen? Probeer ze nooit op andere gedachten te brengen, maar praat ze naar de mond. Lezers blijken veel kritischer als ze worden uitgedaagd, dus daag ze niet uit. Telkens weer blijkt dat mensen een gebrek aan zorgvuldigheid en originaliteit veel makkelijker accepteren als de inhoud in hun straatje past.
Uiteindelijk draait het om zichtbaarheid, dat je top of mind blijft bij je publiek, dus blijf vooral publiceren. Blogs, LinkedIn-posts, opiniestukken, boeken; verkies kwantiteit boven kwaliteit, het gaat er niet om wát je levert, maar dát je levert. Jouw naam staat erbij dus het is jouw tekst, daar mag je trots op zijn.