Nederland ligt woensdag grotendeels plat vanwege de staking in het openbaar vervoer. De vakbonden FNV en CNV organiseren die tegen de bezuinigingen op sociale zekerheid van het kabinet.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Wanneer beginnen de stakingen en hoelang duren ze?
De start- en eindtijden verschillen per vervoerder. De treinen, bussen en het streekvervoer rijden niet vanaf woensdag 9 september 02.00 uur ’s nachts tot 24 uur later, op donderdag 10 september om 02.00 uur.
Het stadsvervoer rijdt niet van het begin tot het einde van de dienstregeling. Dat komt in de praktijk neer op steden zonder bussen, trams en metro van ’s ochtends heel vroeg tot ’s avonds heel laat. In Amsterdam gaan ook de veerponten over het IJ en het Noordzeekanaal niet, meldt het GVB.
Luchthaven Schiphol blijft bereikbaar, al is het beperkt. De sprinter tussen Amsterdam Centraal, Schiphol en Hoofddorp rijdt vier keer per uur. Internationale treinen zoals de Eurocity, Eurostar en ICE rijden echter niet.
Er waren de afgelopen jaren vaker ov-stakingen, maar niet zo lang of in het hele land. De NS verwacht dat de treinen vanaf donderdag weer volgens reguliere dienstregeling zullen rijden.
Wat is de impact op het onderwijs en de zorg ?
Op de meeste universiteiten en hogescholen gaat het onderwijs door, zij het soms online. De (fysieke) aanwezigheidsplicht vervalt in sommige gevallen als studenten een beroep doen op de staking als reden voor hun afwezigheid. Universiteiten gaan verschillend om met toetsen: waar de Universiteit Leiden de stakingen geen geldige reden vindt om een toets te missen, kiest de Vrije Universiteit Amsterdam er bijvoorbeeld voor om sommige toetsen te verplaatsen.
Op basis- en middelbare scholen gaat het onderwijs door, al verschilt het beleid per school. Sommige scholen beginnen op de gewone tijd, andere geven leraren en leerlingen iets meer tijd om naar school te komen en passen daarop hun rooster aan. Andere scholen bieden het onderwijs deels digitaal aan. Er zijn echter ook scholen die ervoor kiezen helemaal dicht te gaan.
Ziekenhuizen en poliklinieken zijn woensdag gewoon open. In de zorg werd vorige week al gestaakt. Veel zorgaanbieders waarschuwen bezoekers voor de ov-staking: ze roepen op extra reistijd in te plannen of maken mensen erop attent dat ze hun afspraak kunnen annuleren.
Hoe gaat werkend Nederland hiermee om?
Medewerkers van veel Nederlandse werkgevers kunnen woensdag thuiswerken, meldt persbureau ANP op basis van een rondgang. Bedrijven Unilever en verzekeraar Nationale-Nederlanden adviseren zelfs om dat te doen, om logistiek ongemak te voorkomen.
Sinds de coronapandemie is hybride werken gebruikelijker. Hierdoor stellen medewerkers zich nu flexibel op in het online plannen of verplaatsen van afspraken, aldus een woordvoerster van Unilever tegen het persbureau.
Grote bedrijven als ING, Rabobank en VodafoneZiggo verwachten geen merkbare gevolgen van de stakingen op hun dienstverlening, laten ze het ANP weten.
Wat zijn de gevolgen op de weg?
Taxibedrijven vallen niet onder de cao van het openbaar vervoer, daarom staken hun chauffeurs in principe niet. Voor hen biedt de staking juist een kans, gezien de aandacht die lokale taxibedrijven besteden aan de staking. Zo adviseerden BillyCab in Utrecht en Taxi TCA in Amsterdam voorafgaand aan de staking zo snel mogelijk een taxi te boeken om niet achter het net te vissen.
Goed nieuws voor ouders wiens kinderen met aangepast vervoer naar school gaan: leerlingenvervoer gaat ook door. Dit wordt georganiseerd door gemeenten en uitgevoerd door particuliere taxibedrijven.
Wie ook profiteert van de staking, is deelauto-aanbieder MyWheels. Daar zijn woensdag vier keer zo veel ritten geboekt als normaal.
Zijn er nog meer sectoren waar het werk wordt neergelegd?
Niet op woensdag. Op donderdag en vrijdag nemen de werknemers in de bouw- en metaalsector het stokje over van het ov. Ambtenaren en medewerkers in onder andere de zorg-, haven- en bouwsector hebben de afgelopen periode al gestaakt.
Met de stakingen proberen de vakbonden het kabinet onder druk te zetten de voorgenomen bezuinigingen op de sociale zekerheid te schrappen. Een deel van deze bezuinigingen is teruggedraaid of uitgesteld, bleek vorige week uit de uitgelekte uitkomst van de begrotingsonderhandelingen voor Prinsjesdag. Desondanks gaan de stakingen door: de vakbonden willen álle bezuinigingen van tafel hebben.
Source: Volkskrant