Intimidatie Bezoekers komen niet naar de kermis in Den Bosch nadat eerder deze week onrust was ontstaan toen de lokale anti-asielgroep Defend Den Bosch Syrische jongeren intimideerde. „Mensen zeggen: ‘ik stuur mijn kinderen maar niet, het is niet veilig.’” De mensen van Defend blijven erbij dat ze het recht hebben zélf de orde te handhaven.
De kermis in Den Bosch wordt minder bezocht
Het is rustig op de kermis in Den Bosch. De reuzenglijbaan („15 afdalingen 20 euro”) is deze zaterdagmiddag leeg, de Mega Booster gaat half leeg de lucht in. „Het is bijna triest”, zegt Dave de Lang. In de elf jaar dat hij als evenementencoördinator bij de gemeente Den Bosch werkt heeft hij nog nooit zo’n rustige kermisweek gezien.
Het herfstachtige weer helpt natuurlijk niet, maar vooral Facebookberichten over een „grimmige sfeer” en het nieuws dat de lokale anti-asielgroep Defend Den Bosch op woensdagavond de confrontatie zocht met Syrische jongeren houdt bezoekers weg, denkt De Lang.
Chris Eckelboom, exploitant van de botsauto’s, heeft dit jaar minder muntjes verkocht, zegt hij. „Mensen zeggen: ‘ik stuur mijn kinderen maar niet, het is niet veilig’”. Zijn vrouw Anneke pakt het Brabants Dagblad van maandag erbij. ‘Toch weer vechten op de kermis’, luidt de kop. „Daar worden mensen bang van. Hartstikke frustrerend.”
Vorig jaar was de Bossche kermis onrustig. Die zomer zorgde een groep van 27 Syrische jongeren voor overlast in de binnenstad. Een deel van hen veroorzaakte een vechtpartij waarbij één iemand zwaargewond raakte, en volgens Omroep Brabant was er ook een steekpartij. De 27 jongeren kregen een gebiedsverbod voor een deel van de Bossche binnenstad.
Meer dan honderd hooligans van FC Den Bosch liepen die zomer over de kermis en riepen „Azc, weg ermee.” De Mobiele Eenheid rukte uit om escalatie te voorkomen. Exploitanten draaiden dat jaar zeventig procent minder omzet, zegt De Lang van de gemeente Den Bosch.
Het was het begin van Defend, een los-vaste verzameling anti-asielgroepen in meerdere steden. Defend Den Bosch voerde afgelopen weken actie tegen de komst van een azc in Engelen, net buiten Den Bosch. De groep heeft een Tempeliersvlag in haar logo, een symbool dat onder meer gebruikt is door de Noorse extreemrechtse terrorist Anders Breivik en bestormers van het Capitool. Eerder dit jaar deelde Defend Den Bosch op Facebook een bericht over ‘remigratie’, afkomstig van de rechts-extremistische groep Identitair Verzet.
Maar daar wil volkszanger en Defend-voorman Marco Meesters het niet over hebben, tijdens een videogesprek op zaterdagochtend. Meesters heeft rood-wit-blauwe bokshandschoenen aan de muur hangen. NRC spreekt hem samen met een andere Defend-voorman die alleen een zelfgekozen schuilnaam deelt. „Wij delen alleen maar een post”, zegt die anonieme voorman over het bericht van Identitair Verzet. En de Tempeliersvlag, daar is „geen reden voor.”
De twee willen alleen over de kermis praten. „Er is altijd een probleem met Somaliërs, Syriërs, Eritreeërs op de kermis”, zegt Meesters. „Je kan er gewoon niet omheen als je een klein beetje research doet op Facebook.” Bewijs voor zijn uitspraken levert Meesters niet en de gemeente Den Bosch weerspreekt dit beeld.
Volgens de twee treedt de politie „veel te soft” op. Dit jaar riep Defend haar leden daarom op om in groepjes van vijf of zes over de kermis te lopen en bij incidenten „eropaf te gaan”, zei de anonieme voorman eerder tegen Omroep Brabant. Later maande hij Defend-leden juist om thuis te blijven, „want we hadden heel veel reacties van de gemeente en de burgemeester dat ze ons absoluut niet wilden hebben op de kermis”, zegt hij. „Nou oké, dan gaan we niet, als het uit de hand loopt, laat het dan maar lekker uit de hand lopen.”
Kermisattracties in de binnenstad van Den Bosch
Maar tijdens de eerste kermisdagen kreeg Defend naar eigen zeggen „veel meldingen” via Facebook Messenger over „vechtpartijen” en „meisjes en dochters die continu worden lastig gevallen”, zegt Meesters. NRC kan deze beweringen uit privéberichten niet controleren. Volgens Dave de Lang van de gemeente Den Bosch zijn er de afgelopen kermisweek nauwelijks problemen geweest, alleen wat „incidenten met drank en jongeren” ver na sluitingstijd van de kermis. Het is „allemaal opgeklopt”, zegt hij.
Toch ging de Defend-groep op woensdag „met zo’n twintig man” (volgens de gemeente waren het er naar schatting zestig) op de kermis „een rondje lopen”, zegt de anonieme voorman. Bij de botsauto’s stelden Defend-leden zich intimiderend op tegenover een aantal Syrische jongeren, waarop de politie deze jongeren „uitsluitend in het belang van hun eigen veiligheid” van het kermisterrein haalde.
Een woordvoerder van de gemeente Den Bosch zegt dat er die woensdagavond „geen sprake” was van „openbare-ordeproblemen of overlast door deze jongeren.” Op de vraag of er aangiftes zijn gedaan wil een gemeentewoordvoerder vrijdag niet ingaan. De gemeente keurt het gedrag van Defend af: „Het handhaven van de openbare orde is een taak van de politie. Eigenrichting en intimiderend gedrag worden niet geaccepteerd.”
„Ik moet heel voorzichtig formuleren”, zegt Dave de Lang van de gemeente Den Bosch. Maar Defend „doet dit vooral om zieltjes te winnen. Ze willen in the picture komen.” Toch zag de gemeente zich genoodzaakt om dit jaar Premium Security in te huren, het beveiligingsbedrijf dat ook voor FC Den Bosch werkt, om een herhaling van vorig jaar te voorkomen, toen hooligans van de M-side van FC Den Bosch leuzen schreeuwend over de kermis liepen. „We hebben deze partij gekozen omdat ze de harde kern van FC Den Bosch kennen.”
Ondertussen probeert Gilbert Stuij van ‘Reis door Toverland’ er het beste van te maken. Zijn autootjes met felle lichten en luide toeters vallen in de smaak bij de jonge kermisbezoekers. „Kindertjes lachen, ouders lachen, ik zou niet weten wat je hier aan moet veranderen.”
Gilbert Stuij bij zijn attractie Reis door Toverland