LEIDSCHENDAM - De wieken van houtzaagmolen De Salamander in Leidschendam zullen voorlopig niet meer draaien op wind. Uit een veiligheidsinspectie blijkt dat de stalen roeden van de wieken ernstige gebreken vertonen. Volgens deskundigen is het niet verantwoord om de monumentale molen nog langer in bedrijf te houden. Naar verwachting zullen de herstelwerkzaamheden zeker anderhalf jaar duren.
De tegenvaller komt op een ongelukkig moment. De molen uit 1777 ondergaat momenteel een grote renovatie. 'We hebben dit jaar een grote renovatie laten uitvoeren', vertelt bestuurslid Roeland Hillen van stichting De Salamander.
'Mensen die langsfietsten hebben waarschijnlijk gezien dat er een nieuwe rieten kap op de molen wordt gemaakt. Toen we toch bezig waren, hebben we voor de zekerheid ook onderzoek laten doen naar de toestand van de wieken.'
Tijdens dat onderzoek werden de stalen delen van de wieken onderzocht. Dat gebeurde nadat bij meerdere molens in Nederland problemen waren ontdekt met vergelijkbare stalen roeden uit de jaren tachtig en negentig.
De uitkomst sloeg in als een bom. 'Dit is echt een hele grote domper', zegt Hillen. 'We hadden gedacht: de molen ziet er straks weer spic en span uit. En dan krijgen we deze tegenvaller.'
De onderzoeksresultaten zijn beoordeeld door meerdere deskundigen. Hun oordeel was telkens hetzelfde: de wieken mogen uit veiligheidsoverwegingen niet langer draaien. Voor het bestuur was de keuze daarna snel gemaakt. 'Als je eenmaal weet dat het niet veilig is om te draaien, dan kun je niet zoveel anders doen dan de wieken stilzetten', zegt Hillen.
Om de molen weer veilig in bedrijf te krijgen, is een compleet nieuw wiekenkruis nodig. Dat is een kostbare ingreep: de kosten worden geschat op ongeveer 150.000 euro. 'Op basis van de informatie van deskundigen moeten we rekening houden met zo'n bedrag.'
De stichting onderzoekt inmiddels welke financiële steun mogelijk is. Daarover wordt gesproken met onder meer de provincie Zuid-Holland, de gemeente Leidschendam-Voorburg, vereniging De Hollandsche Molen en de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed.
Toch verwacht Hillen dat daarmee niet de volledige rekening kan worden betaald. 'We hopen dat zij willen bijspringen. Maar dat zal niet genoeg zijn. We zijn daarom ook op zoek naar mogelijkheden voor crowdfunding.'
Ondanks de stilstand blijft De Salamander toegankelijk voor bezoekers. De 35 vrijwilligers verzorgen op woensdag- en zaterdagmiddag, tijdens open dagen en bij andere activiteiten rondleidingen door de molen.
Ook de houtzagerij blijft in bedrijf. Waar normaal de wind voor de aandrijving zorgt, wordt voorlopig gebruikgemaakt van een elektromotor.
De stichting denkt er niet aan om de wieken permanent stil te zetten. Volgens Hillen zou daarmee een belangrijk deel van de functie van de molen verloren gaan.
'We hebben een zaagmolen en een prachtig monument. Iedereen geniet daarvan', zegt hij. 'Een molen hoort te draaien. Dan kunnen we ook houtzagen op de oorspronkelijke manier. Dat is onze core business. Dat willen we gewoon doen.'
Naar verwachting wordt de renovatie van de kap in augustus afgerond. Daarna is De Salamander weer in volle glorie te zien, al blijven de wieken voorlopig stilstaan.
Source: Omroep West L'dam