De Hondurese ex-president Juan Orlando Hernández werd twee jaar geleden in de VS veroordeeld tot 45 jaar cel voor omvangrijke cocaïnesmokkel. Zondag keert hij als een vrij man terug naar Honduras, dankzij Donald Trump.
is correspondent Latijns-Amerika van de Volkskrant. Hij woont in Mexico-Stad.
Juan Orlando Hernández, president van Honduras van 2014 tot 2022, presenteert zichzelf als een religieus mens. ‘Terwijl velen dachten dat alles verloren was’, zegt hij in een Instagramvideo, ‘bleven mijn familie en duizenden anderen geknield in gebed, en op zijn perfecte moment schonk God ons het wonder van gerechtigheid.’
Dankzij dat ‘wonder’ landt Hernández (57, in Honduras bekend als JOH) zondagochtend op het internationale vliegveld van Honduras, even buiten de Hondurese hoofdstad Tegucigalpa. Zijn dochters Isabela en Daniela nodigen in een andere video de aanhangers van de conservatieve oud-president uit om hem feestelijk te ontvangen op de luchthaven.
De familie Hernández heeft veel om dankbaar voor te zijn. Vier jaar geleden koos Honduras na acht bewogen jaren onder JOH een linkse opvolger en leverde het land de ex-president uit aan de Amerikaanse justitie. De VS zagen in hem een extreem corrupte politicus die zijn positie als president had misbruikt om de smokkel van 400 ton cocaïne naar de VS te faciliteren.
Twee jaar geleden werd hij veroordeeld tot 45 jaar cel. Maar nog datzelfde jaar stemde het Amerikaanse electoraat opnieuw in meerderheid op Donald Trump. Plotseling keerden de kansen van Hernández.
In december vorig jaar verleende Trump de bondgenoot uit zijn eerste termijn gratie. JOH was ‘oneerlijk’ behandeld, stelde Trump in een Truth Social-bericht waarin hij tegelijkertijd steun uitsprak voor Hernández’ partijgenoot Nasry ‘Tito’ Asfura. Kort daarop won Asfura (zij het nipt) de verkiezingen om het presidentschap.
Weinig Latijns-Amerikaanse politici belichamen zozeer als Hernández de zogenoemde ‘Donroe Doctrine’. De term werd gemunt door de Amerikaanse pers en staat voor Trumps interventionistische buitenlandbeleid op het westelijk halfrond.
In zijn tweede termijn mengt Trump zich samen met zijn Cubaans-Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio op agressieve wijze in Latijns-Amerikaanse zaken. Na anderhalf jaar valt een patroon te ontwaren: ideologische tegenstanders moeten wijken voor geestverwanten. Het doel heiligt de middelen.
De meest brutale uiting daarvan was de militaire inval in Venezuela en ontvoering van president Nicolás Maduro op 3 januari. Maduro wordt momenteel in de VS vervolgd voor het leiden van een criminele drugsorganisatie.
Trumps behandeling van Hernández, hoewel ex-president van een veel kleiner land, is in veel opzichten haast net zo opzienbarend. Met Hernández liet Trump een veroordeelde drugscrimineel juist vrij. Nu de invloedrijke ex-politicus terugkeert naar Honduras, waar zijn partijgenoot Asfura sinds januari regeert, heeft Trump twee bondgenoten in het Midden-Amerikaanse land: de president en de zo mogelijk nog machtiger ex-president.
Onder Asfura heeft de Hondurese justitie plannen om Hernández te vervolgen laten varen. De linkse oppositie in Honduras ziet met afgrijzen hoe de oud-president dit weekeinde terugkeert.
Tegenover het Hondurese medium TelePaís herinnert parlementslid Clara López van de linkse partij Libre hoe JOH het land ‘bloed, terreur, geweld en armoede bracht’. Ze citeert de Amerikaanse rechtbank die stelde dat Hernández zijn land in een ‘narcostaat’ had veranderd. ‘Dat is wat wij hebben doorgemaakt en we zijn het niet vergeten.’
Tijdens zijn presidentschap zetten Hernández en zijn Nationale Partij onafhankelijke instituten zoals het hooggerechtshof en de kiesraad naar hun hand. In 2017 werd hij, ondanks een constitutioneel verbod op een tweede termijn, in uiterst omstreden verkiezingen herkozen. JOH was jarenlang zo machtig dat veel Hondurezen na het eind van zijn presidentschap amper konden geloven dat hij daadwerkelijk werd uitgeleverd aan de VS.
In lokale media beweert Hernández’ advocaat dat de ex-president terugkeert om bij zijn familie te zijn en niet om zijn politieke carrière nieuw leven in te blazen. Zijn sociale media lijken echter al in campagnestand te staan nog voor hij voet op Hondurese bodem heeft gezet.
Een van zijn laatste video’s is een compilatie van beelden uit zijn presidentschap. ‘Opgeven is geen optie’, zegt de veroordeelde drugscrimineel die gratie kreeg. Onder het bericht volgt de hashtag ‘#hijisterug’.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant