Een leiderschapswissel en het vertrek van Mona Keijzer: het waren onrustige maanden voor de BBB. Oud-partijleider Caroline van der Plas wil terug naar de basis en richt zich weer helemaal op landbouw. "Het is een heel pijnlijk besluit geweest, ook voor Mona."
Het wekte veel verbazing: in februari dit jaar gaf Van der Plas het stokje niet over aan Keijzer, maar aan haar rechterhand Henk Vermeer. Dat leidde tot een politieke storm die de partij beschadigd heeft.
Toch heeft Van der Plas "geen moment spijt" gehad dat ze is teruggetreden als partijleider, zegt ze in een interview met NU.nl. "Ik miste het echte Kamerwerk. Dat geeft mij ook veel meer rust. Het was ook gewoon tijd om te zeggen: 'Nu moet iemand anders het gaan doen'."
Waarom was dit het moment?
"Vorig jaar rond deze tijd was ik in Ierland en heb ik een dag of tien alleen rondgetrokken. We zaten vlak voor de verkiezingen. Mijn zesde campagne in vijf jaar tijd. En toen dacht ik: stel nou dat er straks wéér nieuwe verkiezingen komen, wil ik dan nog een keer de kartrekker zijn? Dat wilde ik gewoon niet meer."
Hoe kijkt u terug op alle onrust die is ontstaan?
"Het is natuurlijk niet leuk. Maar ik zeg niet dat het anders had gemoeten, want het kon niet anders."
Hoezo niet?
"Het is best wel een worsteling geweest. Ik wilde de partij niet zo achterlaten."
Wat bedoelt u met 'zo'?
"Ik vind het heel lastig om daar iets over te zeggen, want dan ga je moddergooien."
"Het is een heel pijnlijk besluit geweest, ook voor Mona. Ik had ook echt het besef dat het voor haar gewoon heel kut zou zijn, om het maar even zo te zeggen. Maar mijn enige belang is de BBB en de toekomst van onze partij."
Daar paste Keijzer niet bij?
"Niet meer, nee. Mona was de meest logische opvolger omdat zij de nummer twee was. Maar als er dan dingen gebeuren waarvan je denkt: ja, maar ho eens even, dit wil ik gewoon niet. Hoe gaat dat dan straks als Mona fractievoorzitter is? Hoe gaat het met de onderwerpen waarvoor de BBB is opgericht? Daar maakte ik me heel veel zorgen over."
Wat voor dingen zijn er dan gebeurd?
"Ik ga geen concrete dingen noemen. Maar ze waren voor mij ernstig genoeg om dit besluit te nemen."
"Maar wat iedereen natuurlijk wel zag, is dat wij behoorlijk richting het radicaal-rechtse aan het opschuiven waren. En ik ben dat niet."
"Ik ben rechts en ik ben het met andere rechtse partijen eens op het gebied van asiel en migratie. Ik wil dat ook strenger aanpakken. Maar de BBB zit niet in de PVV-hoek."
Wat onderscheidt de BBB dan van die radicale hoek?
"De menselijkheid. Er wordt soms zo'n beetje alles bij gehaald om maar te zeggen: 'Zie je wel, het komt door de asielzoekers'."
"Tussen januari 2025 en januari 2026, dus dat is ook in de periode dat Mona nog gewoon bij ons was, heeft de BBB duizend leden verloren. Dat is niet voor niks geweest. Wij hebben ook heel veel uit onze achterban gehoord: 'Dit is niet meer de BBB waar wij op hebben gestemd. Jullie waren de stem van en voor het platteland, en het gaat steeds meer over moslims en asielzoekers.'"
Staan de migratiestandpunten waarmee jullie de verkiezingen in zijn gegaan nog wel overeind?
"Wij hebben nog steeds dezelfde standpunten. Maar wij vergaten een beetje waar we eigenlijk echt voor zijn opgericht. De mensen, de bereikbaarheid en de voorzieningen op het platteland. En voor het bestaansrecht van boeren."
Hoe is het contact nu met Mona?
"We groeten elkaar als we elkaar zien. Toen mijn moeder overleed, heeft ze mij ook geappt. Dat waardeer ik ook heel erg."
De BBB moest weer terug naar de kern. Is dat al gelukt?
"In principe hebben we de kern nooit losgelaten. Alleen kregen andere dingen de overhand. We zitten nu weer in de oppositie, wat het voor ons toch weer makkelijker maakt om terug te gaan naar wat wij vinden dat er moet gebeuren."
Die kern is voor een groot deel de landbouw. Daar voert u het woord op in de Kamer, terwijl Vermeer de partij nu leidt. Schuurt dat niet?
"Ik ben altijd de landbouwwoordvoerder geweest. En zolang ik in de Kamer zit, zal dat altijd zo blijven."
Als nieuwe partijleider moet hij zich toch profileren?
"Dat doet hij ook op andere dossiers. Hij heeft het klimaatdossier, financiën, belastingen, de economie. Daar is ook genoeg te doen de komende periode."
"In het AD stond ooit: 'Caroline is het hoofd en Henk is de nek'. En dat is ook wel hoe wij erin hebben gezeten de afgelopen jaren. Henk is wat rustiger. Hij vliegt dingen wat pragmatischer, nuchterder en wat beschouwender aan dan ik."
Voor de zomer werden de stikstofplannen gepresenteerd. Hét moment om aan relevantie te winnen voor jullie. Maar we zagen tijdens het stikstofdebat dat meer partijen op rechts de stem van de boeren voor zich proberen te winnen.
"Wij zijn wel issue owner op dit dossier. En het is onze taak om goed te laten zien waar we voor staan. Wat we allemaal in het kabinet hebben bereikt en tegengehouden. Je ziet nu heel goed het contrast tussen de plannen van Van Essen (landbouwminister Jaimi van Essen, red.) en waar Femke Wiersma (de voormalige BBB-minister van Landbouw, red.) mee bezig was. Dat is echt wezenlijk anders."
"Neem de 1.000 meterzones rondom natuurgebieden. Daar zijn wij destijds in de coalitie keihard voor gaan liggen en dat komt nu weer gewoon terug."
Dit kabinet bouwt ook verder op plannen van Wiersma, toch? Jullie zeiden dat na de presentatie van het coalitieakkoord van D66, VVD en CDA.
"We zien nu nog maar heel weinig terug. De rekenkundige ondergrens wordt bijvoorbeeld pas in 2027 ingevoerd, terwijl je nu al aan die knop kan draaien."
"En Van Essen dreigt met het intrekken van vergunningen, er komen zones van 1 kilometer en een koeiennorm. Dat moet gewoon allemaal van tafel. Want het gaat duizenden boeren de kop kosten. Echt serieus. En er werken ongeveer 600.000 mensen in Nederland die direct of indirect voor de agrarische sector werken. Daar gaat heel veel omvallen."
Lukt het voldoende om al die mensen te bereiken met jullie verhaal?
"Het verbaast mij dat mensen en ondernemers, ook buiten de agrarische gebieden, niet al veel meer gealarmeerd zijn."
De plannen van dit kabinet grijpen inderdaad hard in bij boeren. Maar toch zien we nog niet dat boeren massaal in verzet komen.
"Ik weet op de achtergrond wel dat er heel veel gebeurt."
Zou er ook niet een groep boeren zijn die misschien iets hebben van: 'Nou, er is nu in ieder geval duidelijkheid'? Die hebben liever slecht nieuws dan geen nieuws.
"Nou ja, er zullen er zijn die gewoon murw gebeukt zijn. Maar mensen willen echt niet horen: 'Ik ga je het ravijn in duwen' om duidelijkheid te hebben."
Zouden jullie bereid zijn het stikstofbeleid vanuit de oppositie bij te sturen?
"Als je beleid minder slecht maakt, blijft het slecht. Wat mij betreft gaat alles wat ik net heb gezegd - de zones, de koeiennorm, intrekken van vergunningen - van tafel. Alles moet weg."
"Op stikstof gaan we gewoon niet meewerken. Misschien gooi ik onze eigen glazen in, maar dat gaan we gewoon niet doen. Dat zeg ik als landbouwwoordvoerder, als oprichter van de BBB."
Een groot akkoord met de BBB zit er dus niet in. Willen jullie op andere vlakken wel zaken doen?
"Je moet nooit voor alles de deur dichtgooien."
Jullie hebben nu een fractie met drie man. Is het jullie ambitie om weer groot te worden? Of bevalt dit nu wel even?
"De ambitie is vanaf het begin geweest om gestaag te groeien. Dat is natuurlijk allemaal anders gelopen. De relatieve rust waarin we nu zitten, die bevalt eigenlijk heel goed. Zo kunnen we weer rustig opbouwen."
Source: Nu.nl algemeen