Droog landschap in Strijen, 16 juli 2026.
De uitzonderlijke droogte in Europa van deze zomer is niet los te zien van klimaatverandering. Door de hogere temperaturen neemt de kans op extreme droogte aanzienlijk toe, blijkt uit een donderdag verschenen analyse van de World Weather Attribution (WWA), een internationale groep klimaatwetenschappers die weersextremen onderzoekt.
Deze zomer is door de droogte onder meer de stand van de Rijn historisch laag, waardoor bijvoorbeeld de scheepsvaart en agrariërs in de problemen komen. In Oost-Europa kampen boeren met tegenvallende oogsten en in onder meer Frankrijk en Spanje braken natuurbranden uit die dodelijke slachtoffers eisten.
Zonder klimaatverandering, vooral veroorzaakt door gebruik van fossiele brandstoffen, was een er een kleinere kans geweest op de droogteproblemen van deze zomer. Door de opwarming, 1,4 graden ten opzichte van de negentiende eeuw, is de kans op droogte zoals in deze zomer vijf keer groter geworden. In het huidige klimaat is een dergelijke droogte iedere vijf jaar te verwachten, schrijft WWA.
Bij het onderzoek waren klimaatexperts uit twaalf Europese landen betrokken. De wetenschappers bekeken weerstatistieken van de afgelopen tijd en pasten wetenschappelijke klimaatmodellen toe.
Opvallend is dat het niet zozeer de hoeveelheid neerslag is die de droogte aanwakkert, maar vooral de mate van verdamping. Door hogere temperaturen verdampt er meer water. Volgens de analyse is de kans op de huidige „verdampingsomstandigheden” in West-Europa door klimaatverandering tachtig keer aannemelijker geworden.
„Het meest verontrustende is dat deze omstandigheden zich al voordoen bij een opwarming van 1,4 °C”, zegt Mariam Zacharia, een van de betrokken klimaatwetenschappers, tegen The Guardian. De onderzoekers verwachten dat het klimaat tot 2,8 °C opwarmt. Zacharia: „Zonder snelle en ingrijpende vermindering van de uitstoot stevent Europa af op een toekomst waarin dit soort hete, droge zomers keer op keer voorkomen.”
Afgelopen juni was volgens klimaatbureau Copernicus de warmste in West-Europa sinds het begin van de metingen. Wetenschappers spreken van „de zwaarste hittegolf ooit”. WWA schreef in een eerdere analyse dat dit soort temperaturen zonder klimaatverandering nagenoeg onmogelijk waren geweest.