De VS sturen extra F-16’s en F-35’s naar het Midden-Oosten nu de spanningen met Iran oplopen. Pickaxe, een ondergronds complex, staat hoog op president Trumps lijst van doelwitten als hij besluit tot zwaardere bombardementen.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant, met defensie als belangrijkste specialisme.
Onder de militaire doelwitten die Trump het vaakst noemt als hij Iran weer eens bedreigt, zijn het strategische olie-eiland Kharg en Pickaxe, een mysterieus complex van tunnels, gebouwd op zo’n honderd meter diepte in een berg van graniet. Al jaren zijn er berichten dat de installatie ten zuiden van Teheran een nieuw onderdeel is van Irans uitgebreide nucleaire programma.
Bezetting van Kharg zou een militaire zelfmoordmissie zijn, omdat honderden Amerikaanse mariniers dan een makkelijk doelwit zouden vormen voor Iraanse drones en raketten. Maar Pickaxe kan vanuit de lucht worden bestookt, al zijn er twijfels of het vernietigd kan worden met Amerika’s zwaarste conventionele bom, de ruim 13 duizend kilo zware Massive Ordnance Penetrator (MOP).
Trump waarschuwde onlangs weer dat de Amerikanen Pickaxe in het vizier hebben. ‘We houden het in de gaten en Pickaxe is een mogelijk doelwit voor een mooi, groot schot recht door de deur’, zei hij vorige week in een interview. ‘Wij gaan Pickaxe uitschakelen. Zeg tegen de Iraniërs dat ze zich klaar moeten maken.’
Die woorden werden beschouwd als het zoveelste dreigement van Trump om Iran onder druk te zetten. Maar dinsdag meldde The Wall Street Journal, op basis van informatie van Amerikaanse en Israëlische functionarissen, dat Israël belangrijke inlichtingen over Pickaxe zou hebben doorgespeeld aan de Verenigde Staten.
Volgens de Israëlische spionagediensten zou Iran duizenden centrifuges voor de verrijking van uranium hebben ondergebracht in het complex. Dit zou zijn gebeurd maanden na de twaalfdaagse luchtoorlog in juni vorig jaar, waarin de VS en Israël Irans nucleaire installaties zware schade toebrachten.
Trump beweerde toen dat Natanz en Fordow, Irans belangrijkste installaties, door de inzet van de MOP en zogenaamde ‘bunker buster’-bommen compleet waren ‘weggevaagd’.
Hoe betrouwbaar de Israëlische informatie is en waarop deze is gebaseerd, is niet duidelijk. De Israëlische premier Benjamin Netanyahu, die tegen het akkoord is dat Trump in juni sloot met Iran, is een groot voorstander van hervatting van de luchtaanvallen op Iran.
Het doorspelen van de Israëlische inlichtingen zou verklaren waarom Trump, die steeds roept dat Iran niet in het bezit mag komen van een kernwapen, nu Pickaxe op het oog heeft.
Iran beschikt volgens eigen rapportages nog altijd over zo’n 440 kilo uranium dat is verrijkt tot zestig procent. Als het nog verder wordt verrijkt, bijvoorbeeld door centrifuges in Pickaxe, kan deze hoeveelheid volgens nucleaire deskundigen genoeg zijn voor het in korte tijd produceren van negen tot elf atoombommen.
Iran begon in 2020 met de bouw van het tunnelcomplex, dat vlakbij de gebombardeerde Natanz-installatie ligt. Volgens Teheran zou het nieuwe complex worden gebruikt voor de assemblage van centrifuges.
De Amerikaanse denktank Institute for Science and International Studies (ISIS), die het Iraanse nucleaire programma al jaren nauwgezet volgt, meldde vorige week dat Pickaxe nog niet in gebruik is genomen.
Dit zou verklaren waarom het complex tot nu toe niet is gebombardeerd. Volgens het instituut blijkt uit satellietfoto’s dat de Iraniërs de beveiliging na de bombardementen van vorig jaar hebben verscherpt en twee van de vier tunnelingangen gedeeltelijk hebben afgesloten.
Deze maatregelen zouden een operatie van Amerikaanse en Israëlische commando’s moeten bemoeilijken. Iran zelf deelt amper informatie over Pickaxe.
Denktank ISIS houdt het voor mogelijk dat Teheran het ondergrondse complex kan gebruiken om een kernwapenprogramma te ondersteunen, zeker nu Natanz en Fordow zijn uitgeschakeld.
‘Naast de oorspronkelijk geplande assemblagefabriek voor centrifuges, zou de beschikbare ruimte onder de berg naar verwachting ook groot genoeg zijn voor een verrijkingsinstallatie die uranium kan produceren, geschikt voor kernwapens’, aldus ISIS-directeur David Albright en zijn collega’s in een analyse.
Ook al is de installatie diep onder de grond gebouwd, de ISIS-deskundigen denken niet dat ze onkwetsbaar is: ‘De meest recente beelden van 9 juli 2026 laten zien dat de twee westelijke tunnelingangen open zijn, waardoor deze kwetsbaar zijn voor zowel precisiewapens als voor een grondoperatie gericht op het via deze tunnels binnendringen van de faciliteit.’
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant