Met het spectaculaire gebouw ‘Rotterdam Rocks!’ krijgt Rotterdam-Zuid mogelijk een nieuwe blikvanger. Volgens de initiatiefnemers moet het bouwwerk mensen inspireren om duurzamer te leven. Critici vragen zich af of zo’n megaproject wel bijdraagt aan die ambitie.
is televisierecensent voor de Volkskrant.
Dinsdag werd bekendgemaakt hoe het gebouw eruit zal zien: als een stapel van zeven enorme, bemoste rotsen die rechtstreeks uit The Lord of the Rings lijken te komen. Het ontwerp is van architectenbureau MVRDV en was een van de vijf voorstellen die meededen aan een ontwerpwedstrijd. De vakjury, met daarin onder anderen actrice Carice van Houten, noemt het ‘een gedurfd en krachtig statement dat de verbeeldingskracht van bezoekers zal prikkelen’.
Drijvende kracht achter de ontwerpwedstrijd is ondernemer Don Ritzen met zijn onderneming Shift. ‘De Eiffeltoren staat symbool voor de industriële revolutie, de Sagrada Familia voor religie, maar we hebben nog niet zoiets voor de transformatie naar een duurzame toekomst’, zegt Ritzen aan de telefoon. ‘Dus ik dacht: als ik een plek kan creëren waar mensen leren wat er allemaal mogelijk is en hoop krijgen, kunnen we die transformatie enorm versnellen.’
Die plek zal verrijzen in de wijk Waterkant in Rotterdam-Zuid, op de locatie waar eerder het nieuwe stadion van Feyenoord zou komen. Rotterdam Rocks kost naar verwachting zo’n 240 miljoen euro. Ritzen zoekt nog investeerders, maar hoopt het gebouw in 2032 te openen. Het gevaarte van 20.000 vierkante meter moet een ‘icoon van wereldformaat’ worden, met daarin een hotel, restaurant, conferentiezalen en tentoonstellingsruimtes. Een groot gedeelte van het gebouw is erop ingesteld om bezoekers te inspireren tot een duurzamer leven.
‘Er bestaan nu al leadership trails, waarbij CEO’s naar Spitsbergen gaan om naar smeltende ijskappen te kijken en helemaal geïnspireerd terugkomen’, zegt Ritzen. ‘Dat is heel effectief, maar niet haalbaar op grote schaal. Daarom wil ik een experience creëren die dat op grote schaal kan verwezenlijken, door te laten zien wat de problemen en de oplossingen zijn. Dan kunnen mensen naar Rotterdam komen, in plaats van naar Spitsbergen.’
De effecten daarvan zullen volgens Ritzen de uitstoot van de bouw van Rotterdam Rocks – geschat op 15.000 ton CO2 – en de vliegkosten van bezoekers ruim compenseren. Volgens de berekeningen van Shift zouden de 500.000 jaarlijkse bezoekers hun gedrag zodanig aanpassen, dat het gebouw in vijftig jaar een vermindering van 335 miljoen ton CO2-uitstoot zal veroorzaken.
Toch wordt het plan niet alleen met enthousiasme ontvangen. Het Architects Climate Action Network Nederland (ACAN NL) publiceerde in mei een kritisch artikel over de ontwerpwedstrijd.
‘Het is wensdenken’, zegt een woordvoerder van ACAN NL via een videoverbinding. ‘Het idee dat we de klimaatcrisis kunnen oplossen als individuen hun levensstijl een beetje aanpassen en iets korter douchen, is enorm verouderd. Door onze aandacht daarop te richten, zien we over het hoofd hoe vervuilend de bouwindustrie is.’
Volgens ACAN NL is het bouwen van enorme architectonische trekpleisters een onderdeel van hetzelfde systeem dat de klimaatcrisis veroorzaakt. Ritzen begrijpt waar die gedachte vandaan komt. ‘Vooral mensen die al veel bezig zijn met duurzaamheid zeggen: het moet kleiner, lokaler’, zegt hij. ‘De realiteit is alleen dat het grote publiek hun initiatieven nog niet kent of begrijpt. Maar zij vinden het wel interessant om naar zo’n bijzonder gebouw te gaan, om daarover te leren.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant