is tv-recensent voor de Volkskrant.
De moeder van Mpanzu mocht geen Nederlands leren. Geen baan zoeken, geen vrijwilligerswerk doen, alleen maar wachten op die ene brief, waarin stond dat zij en haar kinderen mochten blijven. Misschien was dat wel waarom Mpanzu zo gretig opslurpte wat er in zijn schoolboeken stond, waarom hij de taal zo snel beheerste. Het was in ieder geval waarom hij als kind thuis de post openmaakte.
Mpanzu was 11 jaar toen de brief kwam. Hij las dat hun aanvraag voor een verblijfsvergunning was afgewezen. En moest dat aan zijn moeder vertellen, die hij daarna voor het eerst in zijn leven alle hoop zag verliezen.
In de laatste aflevering van Over leven, waarin Coen Verbraak met bekende gasten een antwoord zoekt op de vraag ‘Hoe doe je dat eigenlijk, leven?’, vertelt D66-Kamerlid Mpanzu Bamenga hoe die twee woorden, Over leven, zijn hele jeugd aan elkaar vastgeklonken zaten. Wat het betekent om ongedocumenteerde te zijn.
Als kind had hij het niet altijd door, hij had het leuk op school, maakte er vrienden. Maar na de zomervakantie hoorde hij hoe zijn klasgenootjes op vakantie waren geweest, terwijl hij thuis bleef, waar hij elke week op het politiebureau stempels moest zetten om dat te bewijzen.
In Enkeltje Verweggistan, een EO jeugdprogramma over kinderen die emigreren, maakte ik eerder op de avond kennis met Fenna. Ze is ongeveer even oud als Mpanzu was toen hij zijn moeder die ene brief voorlas. Fenna verhuist van Houten naar een idyllisch dorpje in Italië. In mijn aantekeningen krabbelde ik ‘Enkeltje Verweggistan is als kinderversie van Ik vertrek een bewijs van hoe chill emigreren is als je zelf geen vergunningen hoeft te regelen.’
Na het verhaal van Mpanzu Bamenga lees ik het met schaamte terug, hoe een vergunning in mijn ogen niet meer dan administratieve rompslomp is. Bamenga schreef als rechtenstudent brieven naar ministers, schakelde advocaten in en zette een mediacampagne op poten, alleen om te krijgen waar hij zijn halve leven op wachtte: een verblijfsvergunning.
Ik slaagde er op die leeftijd niet eens in om me voor mijn eigen tentamens in te schrijven. Als een ambtenaar me toen had gevraagd wat ik hier deed, wat ik vanuit landsbelang toe te voegen had, zoals hij dat aan Bamenga vroeg, had ik geen idee gehad wat ik moest zeggen.
Toen Bamenga’s zus, Irène, vanuit de Verenigde Staten naar Nederland wilde vliegen om te vieren dat hij was afgestudeerd, werd ze aangehouden vanwege een verlopen visum. Ze werd vastgehouden, zonder toegang tot haar hartmedicatie, en overleed op 29-jarige leeftijd in haar cel.
Ik weet niet wat ik daarop moet zeggen. Bamenga weet dat wel, en iedereen die dat nog niet heeft gehoord, raad ik aan om daarnaar te luisteren.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant