Landen moeten zich niet laten chanteren door de Verenigde Staten en pal achter het internationaal recht blijven staan.
Dat Donald Trump weinig op heeft met het internationaal recht en gelooft in het recht van de sterkste – hijzelf dus – was bekend. Dat zijn voorgangers ook al vreesden voor aantasting van de Amerikaanse soevereiniteit en daarom nooit het Internationaal Strafhof (ICC) in Den Haag hebben erkend eveneens. De ontmanteling van het instituut zelf moet echter worden gezien als een frontale aanval op de naoorlogse internationale rechtsorde.
In de retoriek die deze week gepaard ging met de aankondiging, leggen de VS een zorgelijk verwrongen wereldbeeld bloot, waarbij iedereen die zich niet achter de VS schaart tot vijand wordt verklaard. Buitenlandminister Marco Rubio sprak in een video en een opiniestuk in The Wall Street Journal over linkse ongekozen ‘scheidsrechters die zichzelf boven de natiestaat plaatsen’ en erop uit zouden zijn om Amerikaanse militairen en overheidsfunctionarissen te vervolgen. Zo suggereerde hij dat het ICC de jacht zou openen op ICE-functionarissen die ‘slechts hun werk doen’ om de VS te verdedigen tegen ‘de vijand’.
In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.
Een ‘onaanvaardbare bedreiging’ voor de Amerikaanse soevereiniteit, zo hield Rubio zijn toehoorders voor. Zijn toespraak bevatte daarnaast nog tal van andere onwaarheden en toonde bovenal de Trumpiaanse wereld-op-zijn-kop. De VS lijken zelf immers geen enkele moeite te hebben om de soevereiniteit van andere landen te schenden, getuige de brutale ontvoering van de Venezolaanse president Nicolás Maduro uit zijn huis in Caracas, de moord op de Iraanse ayatollah Ali Khamenei en de standrechtelijke executies van vermeende drugssmokkelaars in de Caribische wateren.
De belangrijkste desinformatie die de Amerikanen nu bewust verspreiden, is dat het Internationaal Strafhof bij machte zou zijn om Amerikaanse functionarissen te arresteren en vervolgen. De Verenigde Staten erkennen, net als veel andere landen waaronder Rusland, China en Israël, het Strafhof in Den Haag helemaal niet. Dat betekent dat het Strafhof niets kan beginnen op Amerikaans grondgebied, tenzij de verdachten worden uitgeleverd vanuit landen die het Hof wel erkennen.
De verdachtmakingen tegen het ICC begonnen al in Trumps eerste termijn, toen het Strafhof besloot de mogelijke oorlogsmisdaden van Amerikaanse militairen in Afghanistan te onderzoeken. Vrijwel direct na aanvang van zijn tweede termijn legden de VS sancties op aan enkele rechters van het Hof uit woede over het arrestatiebevel tegen de Israëlische premier Benjamin Netanyahu vanwege Gaza.
Nu is dus de jacht geopend op het instituut zelf, waarbij andere landen op maffiose wijze worden bedreigd om zich achter de VS te scharen. Landen die leunen op de Amerikaanse ‘veiligheidsparaplu’ of afhankelijk zijn van financiële hulp moeten zich afkeren van het ICC of riskeren die steun te verliezen. Volgens juridische experts zoals Kenneth Roth, de voormalige baas van Human Rights Watch, tast Trump met deze chantagepraktijk ‘de soevereiniteit van andere landen aan en eigent hij zich het recht toe om straffeloos oorlogsmisdaden op hun grondgebied te plegen’.
De VS hebben onder president Trump afscheid genomen van tal van internationale instituties en verdragen die kwetsbare burgers wereldwijd toegang bieden tot voedsel, gezondheidszorg en gerechtigheid. Wat de VS ervoor in de plaats stellen, is een wereld waar alleen het recht van de sterkste geldt. Dit kan voor geen enkel land een lonkend perspectief zijn.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant