Nolan zet met dit waagstuk een verbluffend epos neer, waarmee Homerus’ eeuwenoude verhaal heerlijk toegankelijk wordt voor een breed publiek.
is tv-recensent voor de Volkskrant en schrijft over film.
‘Het is niet altijd eenvoudig om naar huis te gaan.’ Nee, enig gevoel voor understatement kan Odysseus (Matt Damon) niet worden ontzegd. Want poeh, wat is hij lang onderweg, na zijn glorieuze overwinning in Troje (u weet wel, van die listige truc met dat paard) en poeh, wat wordt hij op de proef gesteld door de goden.
Na de val van Troje doet Odysseus er uiteindelijk jaren over om terug te keren naar zijn koninkrijk Ithaka, waar zijn vrouw Penelope (Anne Hathaway) en zoon Telemachus (Tom Holland) twintig jaar op hem wachten, terwijl een stel protserige vrijers (onder aanvoering van een heerlijk machtswellustige Robert Pattinson) azen op haar hand en de macht. Onderweg wordt Odysseus gekweld door de goden, die nog een appeltje te schillen hebben met hem en zijn bemanning. De belangrijkste vraag: kan Odysseus de goden trotseren? Hijzelf denkt in ieder geval van wel.
Homerus’ bijna drieduizend jaar oude Odyssee is een van de beroemdste verhalen aller tijden, maar het heldenepos kreeg tot nu toe nooit een verfilming die het verhaal écht recht deed. Voor regisseur Christopher Nolan was het dus allesbehalve een veilige keuze om na zijn monstersucces met Oppenheimer aan de slag te gaan met dit grootse werk.
Toch slaagt Nolan, na een wat rommelig begin, glansrijk in zijn missie om The Odyssey zo toegankelijk en meeslepend mogelijk te maken voor een breed publiek, zonder al te veel in te boeten aan de mythische kracht van het verhaal. De film komt vooral los als het tijd wordt voor de kwellingen waarmee Odysseus wordt geconfronteerd op weg naar huis, zoals in een ijzersterke grotconfrontatie met eenogige cycloop Polyphemus of een bezoekje aan heks Kirke (een geweldige rol van Samantha Morton).
Op die momenten overtuigt The Odyssey vooral in horror, kalmte en relatieve stilte, wat een fijn tegenwicht vormt voor het luidere actiespektakel in de film. Dan verwordt The Odyssey tot een verbluffend, bijna ouderwets aandoend Hollywood-epos in de stijl van Lawrence of Arabia. Meer dan ooit kan Nolan hier vertrouwen op het meesterlijke vakwerk van zijn vaste kompanen Hoyte van Hoytema (cinematografie) en Ludwig Göransson (muziek).
Wat ook helpt, is dat de cast tot in de kleinste rollen is gevuld met Hollywood-sterren, met bijvoorbeeld Zendaya als Athena en Charlize Theron als Calypso. Een serieuze Damon houdt de boel bij elkaar en is een uitstekend gekwelde Odysseus, die uitgroeit van praktisch opererende oorlogsheld tot getormenteerde ziel. Iemand die arrogant genoeg is om de goden uit te dagen, om vervolgens de gevolgen van zijn eigen daden onder ogen te komen.
Meer nog dan in Oppenheimer laat Nolan zijn hoofdpersonage hier worstelen met de gevolgen van zijn huzarenstukje, want de belegering van Troje komt óók tegen een hoge prijs, zoals we zien in een van de adembenemendste, gruwelijkste sequenties in de film. Voor Odysseus is de weg om tot die conclusie te komen hard, lang en genadeloos. Maar het geeft dit spectaculaire, zeer geslaagde epos ook de broodnodige emotionele diepgang.
Actie
★★★★☆
Regie Christopher Nolan
Met Matt Damon, Tom Holland, Anne Hathaway, Robert Pattinson
173 min., in 172 zalen
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant