is journalist en columnist van de Volkskrant, gespecialiseerd in financieel-economische onderwerpen.
Het Nederlandse hoofdkantoor van IBM aan de Johan Huizingalaan in Amsterdam is een gemeentelijk monument. Het iconische gebouw, opgebouwd uit kubussen, werd in 1976 opgeleverd. Het was speciaal ontworpen als eerbetoon aan de ponskaart.
Eigenlijk hoort IBM (International Business Machines) daarmee ook een beetje tot het Nederlands erfgoed. Het bedrijf, toen nog CTR geheten, vestigde al in 1920 in dit land een agentschap dat nog voor de oorlog een zelfstandig bedrijf werd. In Nederland waren er vele jaren ook fabrieken voor ponskaarten – onder meer voor de PTT – en elektrische schrijfmachines met het bekende IBM-bolletje.
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
In 1976 was IBM de grootste onderneming in de wereld. Het concern had 85 procent van de wereldwijde computermarkt in handen. Het bedrijf kreeg de eretitel Big Blue vanwege het helderblauwe omhulsel van zijn paradepaardje: het mainframemodel 360. Hoge lonen en een levenslange baangarantie maakten de vakbonden monddood. Medewerkers liepen met de borst vooruit nadat IBM in het wereldberoemde managementboek Excellente ondernemingen op een voetstuk was gezet als de onderneming waaraan iedereen een voorbeeld moest nemen.
Een jaar later kwamen de eerste personal computers op de markt – de Apple II en de Commodore PET – en hoewel IBM in de jaren tachtig terugsloeg met zijn compatible pc’s, zou het concern nooit meer de oude glorie van Big Blue herleven.
Eind jaren tachtig ging het mes erin en bleek de levenslange baangarantie weinig waard. IBM werd getransformeerd in een servicebedrijf met softwareontwikkeling, clouddiensten, consulting en inmiddels ook kunstmatige intelligentie.
De beurswaarde is nu 200 miljard dollar, twee keer zoveel als vijftig jaar geleden, maar daarmee is IBM in de ICT een lilliputter vergeleken met Nvidia (5.300 miljard), Apple (4.600 miljard), Alphabet (4.400 miljard), Microsoft (2.900 miljard) en Amazon (2.600 miljard). Zelfs ASML is met 730 miljard al bijna vier keer zoveel waard.
Een nieuwe crisis dreigt. Het aandeel zakte woensdag op de beurs met 25 procent, de grootste koersdaling in de 115-jarige geschiedenis, na een winstwaarschuwing.
De omzet in het tweede kwartaal zal veel lager uitvallen dan eerder was verwacht, zo waarschuwde het bedrijf. Reden is dat klanten liever investeren in AI-chips, geheugenchips, cybersecurity en digitale opslag dan in softwareontwikkeling en netwerken die data van A naar B brengen.
Er werd minder uitgegeven aan IBM’s mainframes en software die bijvoorbeeld zorgen voor de verwerking van miljoenen dagelijkse transacties in sectoren als het bankwezen en het reiswezen. Iedereen is veel te bang de AI-boot te missen.
De orderportefeuille raakt leeg bij een concern waar nog driehonderdduizend mensen werken, van wie duizend tot vijftienhonderd in Nederland. De huidige CEO, Arvind Krishna, zei dat ‘het bedrijf vorig kwartaal heeft gefaald’. ‘We hebben ons niet snel genoeg aangepast.’
Hij zal spitsroeden moeten lopen op de financiële markten. Die zijn genadeloos als het slecht gaat. Hedgefondsen en andere aasgieren zullen kijken hoe ze Big Blue verder kunnen verscheuren en in stukken oppeuzelen. IBM lag al in de touwen, nu dreigt de knock-out.
De status van monument kan gebouwen beschermen, niet de ondernemingen die erin huizen.
Geen column meer missen?
Volg uw favoriete columnisten via de app.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant