Na twee doden in korte tijd protesteren duizenden mensen in de VS weer tegen de immigratiedienst ICE. Die rukt minder massaal uit dan eerst, maar heeft onder de radar het tempo opgevoerd. Het aantal arrestaties is verdubbeld.
is buitenlandredacteur van de Volkskrant.
Op maandag, vroeg in de ochtend, vat een groep agenten van de immigratiepolitie ICE post bij een woning in het stadje Biddeford, in de noordwestelijke staat Maine. Ze willen een man arresteren die illegaal in het land is. Ze hebben een ‘verwijderingsbevel’ op zak, volgens het Amerikaanse departement voor Binnenlandse Veiligheid, waar ICE onder valt.
Kort na 07.00 uur zien de agenten een auto uit de richting van het huis komen. Ze denken dat de bestuurder probeert te vluchten en vrezen voor de ‘openbare veiligheid’, stelt het ministerie achteraf in een verklaring. De automobilist zou hebben geprobeerd zijn voertuig ‘als wapen te gebruiken’. Bewijs hiervoor is er niet.
Wat wel duidelijk is: een van de agenten schiet op de man in de auto. De kogels vliegen dwars door de voorruit. Dat wordt de 26-jarige Colombiaanse bestuurder, die Joan Sebastian Guerrero heet, fataal. Later blijkt hij niet de persoon te zijn die de ICE-agenten zoeken.
Guerrero is verre van het eerste dodelijke slachtoffer door kogels van immigratiediensten. Een week eerder overleed een andere Latijns-Amerikaanse migrant door toedoen van ICE in Houston, de grootste stad van Texas. Het slachtoffer is Lorenzo Salgado Araujo, een Mexicaanse bouwvakker die al meer dan dertig jaar zonder verblijfsvergunning in de VS woont.
The New York Times telde vóór deze twee gevallen vier doden. De Britse krant The Guardian telde ook schietincidenten van de grenspolitie mee en kwam op negen.
Ook Salgado Araujo trof de ICE-agenten bij een verkeerscontrole, terwijl ze op zoek waren naar iemand anders. De autoriteiten beweren dat de 52-jarige Mexicaan zijn auto eveneens probeerde in te zetten als wapen. Drie getuigen spreken dat tegen: Salgado Araujo had volgens hen nooit geprobeerd over een van de agenten heen te rijden.
De dodelijke beschietingen komen op een moment dat ICE, voluit Immigration and Customs Enforcement, een recordaantal arrestaties van migranten verricht. Agenten hebben eind juni in van vijf dagen tijd meer dan tienduizend mensen meegenomen, blijkt uit onderzoek van The New York Times. Dat betekent dat ICE zijn tempo grofweg heeft verdubbeld ten opzichte van vorig jaar: van duizend naar tweeduizend arrestaties per dag.
Die aantallen zijn het ‘nieuwe normaal’ dat ICE hoopt vol te houden, zegt een bron met kennis van de operaties tegen tv-zender NBC News. Dit zou een expliciete wens zijn vanuit het Witte Huis. De Amerikaanse president Donald Trump werd immers verkozen met de belofte ‘massadeportaties’ te zullen uitvoeren.
Daarom zijn er sinds vorig jaar duizenden nieuwe agenten aangenomen bij ICE. Het agentschap zag zijn budget met vele miljarden dollars stijgen. Topambtenaren binnen de dienst hebben de opdracht gekregen om zo veel mogelijk agenten zeven dagen per week te laten werken, berichtte The New York Times onlangs.
De immigratiepolitie is hanteert tegenwoordig een andere werkwijze: ICE-agenten worden niet meer massaal van de ene naar de andere stad gestuurd, zoals vorig jaar gebeurde. Toen waren er gerichte operaties tegen ongedocumenteerde migranten in grote, overwegend linkse steden als Chicago en Los Angeles. Nu gaan de agenten minder zichtbaar te werk, maar zijn ze overal tegelijk.
Meestal zoekt ICE migranten niet op in hun huis; de kans zou daar te groot zijn dat een gezochte persoon een barricade opwerpt of een wapen bij zich heeft. In plaats daarvan arresteren ze mensen bijvoorbeeld bij de rechtbank of bij de immigratiediensten, wanneer die zich daar melden in de hoop verblijfspapieren te krijgen. Ook aanhoudingen bij verkeerscontroles of op straat zijn gebruikelijk.
Het voornemen van Markwayne Mullin, die in maart aantrad als nieuwe minister van Binnenlandse Veiligheid, is om met ICE enigszins onder de radar te blijven. ‘Mijn doel is dat we over zes maanden niet elke dag het grootste nieuwsverhaal zijn’, zei hij bij zijn aantreden tegen de Senaat. Zijn voorganger Kristi Noem lag maandenlang onder vuur vanwege de gewelddadige werkwijze van haar dienst en vanwege persoonlijke schandalen, waaronder een vermeende affaire met een ondergeschikte.
Aanvankelijk leek Mullin in zijn opzet te slagen. Maar nu er vlak na elkaar twee mensen zijn gestorven door hardhandig optreden van ICE, gaan duizenden demonstranten de straat op.
Hun protestmarsen hebben effect: dinsdag besloot de regering-Trump dat ICE geen voertuigen meer staande mag houden, behalve om mensen te arresteren die ernstige of gewelddadige misdaden op hun geweten hebben.
Ook zei een woordvoerder van het departement Binnenlandse Veiligheid tegen CNN dat het ‘topprioriteit’ heeft om alle arrestatieteams van de migratiepolitie uit te rusten met bodycams. ICE-baas Tom Homan bevestigde dit, maar wilde niets zeggen over de termijn waarop de camera’s worden geïntroduceerd.
Toch is het onwaarschijnlijk dat de protesten daarmee verstommen. In de VS, en ook daarbuiten. Zo wijst de Mexicaanse president Claudia Sheinbaum erop dat er al achttien Mexicanen zijn gestorven in ICE-detentie of tijdens razzia’s, onder wie Salgado Araujo. Ze kondigt juridische stappen aan. ‘We kunnen niet toestaan dat onze broeders en zusters in de VS slecht worden behandeld’, aldus Sheinbaum.
Ook in Biddeford, in Maine, gaan inwoners deze week boos de straat op. Een van hen is Mary Hayes, die een bord bij zich draagt met daarop de tekst ‘No ICE. Stop ICE’, schrijft persbureau AP. Zij zag maandag hoe de vrouw van Joan Sebastian Guerrero, de doodgeschoten Colombiaan, neervalt op haar knieën, schreeuwend, met naast zich een klein meisje.
Guerrero had volgens een lokale belangenorganisatie een partner en een jong kind. En hij had, volgens deze organisaties, toestemming om in de VS te werken. ‘Ik hoorde een kreet van ondraaglijke pijn’, vertelt Hayes aan The New York Times. ‘Een kreet die uit de ziel kwam, die uitdrukte dat een heel leven was veranderd en dat het nooit meer hetzelfde zou zijn.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant