Masterclass Eva-Maria Westbroek (1970), een van Nederlands grootste sopranen, stopte vorig jaar met zingen om bioboer te worden. Maar masterclasses geeft ze nog wel. Deze week kwamen negen studenten samen in Mosset, een dorpje in de Franse Pyreneeën.
Eva-Maria Westbroek in gesprek met een van de deelnemers aan de masterclass in het Franse Mosset.
Ik neem de vroege trein naar Perpignan, met overstap in Parijs. Alles loopt anders, we staan uren stil in een weiland en worden geëvacueerd, ik haal maar net een aansluiting op Gare de Lyon in Parijs.
Gisteren had ik mijn diploma-uitreiking op de biologische-landbouwopleiding de Warmonderhof. Twee jaar lang was ik ondergedompeld in inspirerende lessen, stages op verschillende tuinderijen en boerderijen en vooral een ontzettend leuke hechte klas met idealistische, grappige, gezellige medestudenten. Ik zal het ontzettend missen.
Vier uur later dan gepland kom ik aan in Perpignan. Mijn man Frank van Aken en de hond Keetje zijn er al en halen me op. Ze hebben al veel gezellige dagen gehad in Mosset, een dorpje in de Pyreneeën waar Frank en ik een huis hebben. Ze liepen mee met de dorpswandelingen en genoten van het feest van St. Jean op het pleintje voor de kerk, met een lampionnenoptocht, barbecue voor het hele dorp en een groot vuur.
We kunnen in Mosset gelijk aanschuiven bij onze vriendin Marianne, die een heerlijke Indische maaltijd heeft gemaakt. Wat een warm bad.
De volgende ochtend word ik wakker door het gezang van vogels en ik hoor de beek onder ons huisje ruizen. Wat een prachtige plek is dit toch, een echt toevluchtsoord. Er komt gelijk een soort rust over me.
Deze week geven Frank en ik hier voor de vijfde keer een masterclass zang. Pianist Daan Boertien en dirigent Jan van Maanen, die de cursusweek ook zullen begeleiden, zijn er al want Daan geeft een overweldigend soloconcert in de dorpskerk. Bijzonder hoe Rachmaninoff, Brahms, Chopin en Bach-Busoni hier in dat kleine bergdorp tot leven komen. Na afloop komen ze bij ons voor het diner in de tuin, twee deelneemsters die eerder arriveerden schuiven ook aan. De sfeer zit er gelijk in.
Eva-Maria Westbroek in gesprek met Jan van Maanen.
De eerste lesdag. La Coume, waar we de cursus geven, ligt een stukje hoger dan Mosset en heeft een bijzondere sfeer. Het is een groepje huizen en gebouwen, verscholen in de bergen, een plek waar vroeger mensen die vluchtten voor de nazi’s of Franco verbleven. Nu komen er schoolkinderen uit de stad om de natuur te leren beleven.
We zijn om half 7 opgestaan, hebben koffiegedronken en alle ramen tegen elkaar opengezet, het is nu nog fris. Het is ongewoon warm deze dagen, de derde hittegolf inmiddels deze zomer. Alle cursisten zijn gearriveerd, kok Fred heeft de eerste heerlijke maaltijd alweer gemaakt. We zijn deze week met een groep van negen zangers uit de Verenigde Staten, Nederland en Duitsland. Ze komen om zichzelf als zanger te verbeteren op alle vlakken; muzikaal, technisch en interpretatief.
Zondag zijn er branden uitgebroken in de buurt van Ille-sur-Têt, zo’n 30 kilometer hier vandaan. De weg naar Perpignan is dicht en er zijn duizenden mensen geëvacueerd. Iedereen is ervan onder de indruk. Gelukkig kunnen we ons focussen op de muziek en zo even ontsnappen aan de realiteit.
We beginnen de ochtend met een lezing via mijn iPad van Jayke Branson Thom, een Britse performance-coach aan wie ik veel gehad heb. Het opzetten van de verbinding en internet gaat traag en ik ben volledig gestrest. Uiteindelijk lukt het. Jayke brandt los over hersenhelften, flow state en je onderbewuste. Ze doet een geleide meditatie en mijn stress daalt weer. Om mij heen zie ik oplettende gezichten maar er is ook iemand in slaap gevallen.
Normaal bestaat de cursusdag uit privélessen, ensemble-les en een groepsles. Vandaag gaan we alleen ensembles doen, in de kerk van Mosset, voor de koelte. Na een heel gedoe om de lichtknop te vinden kunnen we beginnen. Het is ongelofelijk om iedereen te horen en te zien hoe ze zich verbeteren. Ik ben ontroerd door de overgave en de openheid van deze mensen. Fabienne, een in eerste instantie wat schuchtere Duitse sopraan, blijkt een groot komisch talent met een prachtige stem. Christof, die we al lang kennen, heeft een doorbraak en straalt door alle frases heen. Jelena, violiste bij het Concertgebouworkest, zingt de sterren van de hemel. Haar duet uit Aida met Jan van Maanen, die dus ook nog eens geweldig kan zingen, is een tsunami aan schoonheid en emotie. Marie Claire bezorgt me weer een brok in de keel met haar diepe beleving van de muziek. Pien spat bijna uit elkaar van de energie en het charisma en zorgt altijd voor kippenvelmomenten. Carl en Patricia zingen als broer en zus met beide knotsen van stemmen een spetterende finale van Carmen. Joy met haar heldere grote geluid straalt door alles heen en Eduard, de jongste deelnemer van twintig, verrast met een zeer mooi diep geluid en ongelofelijke muzikaliteit.
Het boek ‘Operatic Anthology’, ter inspiratie voor de studenten.
Een student bereidt zich met bladmuziek voor op een optreden.
De vuren zijn geblust en de wegen zijn weer open. We halen opgelucht adem en werken toe naar het concert in de kerk op vrijdag. In de middag na weer een lunch met het ultieme comfortfood lopen Frank, Keetje en ik het pad omhoog naar een beek waar we even gaan pootjebaden tussen de vlinders en lichtblauwe waterjuffers. Het water verfrist ons alle drie.
De concertdag breekt aan. Er zijn geen lessen dus we slapen een uurtje langer en maken in ons hoofd lijstjes van alles wat nog moet. Het programma uittypen, muziekstandaards meenemen, de encore uitprinten.
Een half uur voor aanvang loopt de kerk langzaam vol. Er staat een hoge hoed voor de vrijwillige bijdrage van het publiek. De avond begint subtiel met Mozart en komt al snel op stoom met een emotioneel duet uit Simon Boccanegra tussen Jan en Eduard. Het publiek, dat bestaat uit dorpelingen en vrienden, wordt steeds enthousiaster. ‘Mira o Norma’ met Jelena en Marie Claire krijgt een stortvloed aan bravo’s.
Iedereen zingt beter dan ooit. Jan en Daan spelen of hun leven ervan afhangt. Als het voorbij is weten we dat het leukste van de week er nu aankomt: de afterparty in La Coume. We zijn allemaal blij en zitten vol adrenaline en na een lopend buffet zegt Jan: „Ik heb wel zin in een liedje.” Hij schuift achter de piano in de eetzaal en begint. Alles wat iedereen ooit wilde zingen komt aan bod, van The Sound of Music en ‘Bohemian Rhapsody’ tot Jaques Brel en Udo Jürgens. Om half 2 houden Frank en ik het niet meer vol en nemen we afscheid. Schor van het meezingen en de wijn. Het was een geweldige week. Ik kan niet wachten tot de volgende keer.
Eva-Maria Westbroek en haar studenten na de voorstelling in de kerk van Mosset.
Studenten tijdens de slotvoorstelling.