Belarus bereidt zich in hoog tempo voor op een oorlog tegen Oekraïne, waarschuwt de gevluchte oppositie van het land. Die deelde een rapport met Kyiv, waarin onder meer staat dat Belarus de grondwet heeft aangepast en bezig is verdedigingslinies aan te leggen.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Belarus is een van Ruslands nauwste bondgenoten en speelde een belangrijke rol bij de invasie in 2022, toen een deel van de Russische landmacht via Belarus richting Kyiv trok. Ook stelde Minsk zijn vliegbases beschikbaar aan de Russische luchtmacht, voor raket- en bomaanvallen.
Sindsdien heeft president Loekasjenko Belarus buiten een directe oorlog weten te houden, al zijn er wel Russische troepen gestationeerd op Belarussisch grondgebied en plaatste Rusland vermoedelijk tientallen tactische kernwapens, evenals de geavanceerde Oresjnik-raketten.
De Belarussische oppositie vreest dat Belarus zich binnenkort wel actief gaat mengen in de oorlog. Volgens een dertig pagina’s tellend rapport zou de grondwet zijn veranderd: Belarus is geen neutraal land meer. Daarnaast staat een militaire doctrine nu ‘preventieve aanvallen’ toe bij directe dreigingen en kunnen Belarussische troepen buiten de landsgrenzen worden ingezet.
Maandag overhandigde de Belarussische oppositie de bevindingen aan de Oekraïense minister van Buitenlandse Zaken, melden Oekraïense media. De oppositie wijst erop dat het aantal beroepssoldaten sinds de Russische invasie in 2022 met circa 50 procent is toegenomen. Ook heeft Minsk de defensieuitgaven fors verhoogd.
Langs de grenzen met Oekraïne, Polen en Litouwen legt Belarus bovendien verdedigingslinies aan. Vliegvelden en bruggen zijn aangepast voor militaire inzet en het Belarussische leger houdt voortdurend grootschalige oefeningen. Daarnaast zouden Belarussische militairen training krijgen van de Wagnergroep, het omstreden huurlingenleger dat wordt gefinancierd door de Russische staat.
Al sinds midden mei waarschuwt president Volodymyr Zelensky, op basis van informatie van de Oekraïense inlichtingendiensten, dat Rusland de Belarussische president Alexander Loekasjenko probeert aan te zetten om mee te doen aan militaire operaties.
Het zou onder meer gaan om een nieuwe aanval op Kyiv, dat slechts 100 kilometer van de Belarussische grens ligt, of een aanval op een van de Navo-landen die direct aan Belarus grenzen.
Loekasjenko, die in 2020 met steun van Rusland aan de macht bleef ondanks massale protesten tegen zijn bewind, liet begin deze maand nadrukkelijk weten dat Belarus zich niet in de oorlog zou mengen.
Sindsdien zijn de spanningen echter opgelopen. Zelensky was niet onder de indruk van Loekasjenko’s woorden en gaf een ultimatum: hij gaf de Belarussische president een week om Russische apparatuur te verwijderen die vanaf Belarus zou worden gebruikt om drones naar Oekraïne te sturen.
‘Als hij het niet doet, doen wij het’, aldus Zelensky, waarmee hij leek te dreigen met een aanval op Belarussisch grondgebied. De deadline verstrijkt deze vrijdag.
Onder de Belarussische bevolking bestaat grote weerstand tegen directe oorlogsdeelname. Kremlin-woordvoerder Dmitri Peskov zegt tegen the Wall Street Journal dat uitsluitend Russische strijdkrachten operaties uitvoeren. ‘Belarus doet niet mee’, aldus Peskov. Het Belarussische ministerie van Defensie reageerde volgens de krant niet op vragen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant