Bij het maken van Amerikaanse sitcoms was regisseur James Burrows een garantie voor succes. De medebedenker van Cheers was verantwoordelijk voor talloze afleveringen van tv-series als Taxi, Friends, Will & Grace en Frasier. Burrows overleed vrijdag op 85-jarige leeftijd.
schrijft voor de Volkskrant.
Volgens mensen die met James Burrows werkten, is deze anekdote tekenend voor de aanpak van de Amerikaanse tv-regisseur: in 1994 vloog hij in een privévliegtuig naar Las Vegas met zes onbekende acteurs, zodat die elkaar tijdens een avondje uit beter konden leren kennen. De zes acteurs en Burrows aten samen in een restaurant in het beroemde hotel Caesars Palace. ‘Dit is de laatste keer dat jullie anoniem door het leven kunnen’, vertelde de regisseur hen.
Burrows zou gelijk krijgen: de acteurs waren gecast voor de serie Friends, die zou uitgroeien tot een van de populairste sitcoms in de Amerikaanse tv-geschiedenis. Hij regisseerde zelf de eerste aflevering, zoals hij voor tientallen andere sitcoms deed. De tv-maker was verantwoordelijk voor liefst 75 succesvolle pilots, afleveringen waarmee series worden gelanceerd.
‘Ik probeer er altijd voor te zorgen dat mijn acteurs elkaar mogen’, verklaarde Burrows jaren later in The Hollywood Reporter. ‘Want dat zie je uiteindelijk terug op het scherm.’
Burrows, die vrijdag op 85-jarige leeftijd overleed, was de meester van de situational comedy, ofwel sitcom, de komische televisieseries met afleveringen van ongeveer een half uur die in een vast decor voor een live publiek worden opgenomen. Het genre vierde zijn hoogtijdagen in de jaren 80 en 90, en in veel van de populairste reeksen had Burrows een aandeel.
Noem een sitcom, en de kans is groot dat hij die ten minste een paar keer regisseerde. In totaal was Burrows verantwoordelijk voor ruim duizend afleveringen van verschillende series: Taxi (1978-1983), Friends (1994-2004), Frasier (1993-2004), Will & Grace (1998-2020) en vele anderen. Hij staat vooral bekend als de medebedenker van het populaire Cheers (1982-1993), dat in de VS wekelijks tientallen miljoenen kijkers trok.
Elf keer won Burrows een Emmy, in de VS een felbegeerde tv-prijs. Hij werd geroemd om zijn gevoel voor komedie en de chemie met zijn acteurs, die stuk voor stuk met hem wegliepen. Na zijn dood stroomden de eerbetonen uit Hollywood binnen. Friends-actrice Jennifer Aniston noemde hem een ‘vaderfiguur’ die de cast van de serie steevast als zijn ‘kids’ aanduidde.
‘Hij hield van zijn acteurs en vertrouwde ons’, reageerde Debra Messing, bekend van de serie Will & Grace, waarvan Burrows alle 246 afleveringen regisseerde. ‘Hij was de beste in zijn vak’, zei Danny DeVito, die met hem werkte bij het in de jaren 80 populaire Taxi. Volgens Friends-ster David Schwimmer haalde de regisseur het beste in elke acteur naar boven.
James Burrows werd geboren in Los Angeles en verhuisde op zijn 6de met zijn ouders naar Manhattan. Zijn vader Abe was een bekende schrijver van musicals en toneelstukken, zodat hij praktisch opgroeide in de theaters van Broadway. Om uit diens schaduw te stappen, wilde James aanvankelijk compleet wat anders doen, maar toch ging hij als tiener naar een toneelschool in New York. Later leerde hij aan de Yale University over theater.
In het spoor van zijn vader verrichtte de jonge Burrows hand- en spandiensten op Broadway. Zo was hij onder meer assistent bij de musicalversie van de film Breakfast at Tiffany’s. Die zou nooit van de grond komen, maar wel maakte Burrows in het theater kennis met de beoogde hoofdrolspeelster, de beroemde actrice Mary Taylor Moore.
Via Moore kreeg Burrows zijn voet tussen de deur in de Amerikaanse tv-wereld. Dat hij zelf niet kon acteren, zingen of schrijven had hij toen al ontdekt, dus richtte hij zich op de regie. In een brief aan Moore, die haar eigen succesvolle sitcom had (The Mary Taylor Moore Show), vroeg Burrows of hij in die hoedanigheid voor haar productiemaatschappij mocht komen werken. Niet veel later regisseerde hij zijn eerste afleveringen van Moore’s sitcom, maar ook het populaire M*A*S*H en The Bob Newhart Show.
In de sitcom ontdekte Burrows een genre dat hem lag. Volgens hem waren de komische series niet veel anders dan gefilmde toneelstukken. Als regisseur van de shows bleek hij een natuurtalent.
Bij de komische serie Taxi, over een garage met bonte figuren in New York, werkte Burrows samen met de broers Glen en Les Charles. Met hen zou hij in 1982 de succesreeks Cheers bedenken. De sitcom over stamgasten van een kroeg in Boston werd een van de populairste in de Amerikaanse tv-geschiedenis. Complete generaties kennen het iconische introlied (Where everybody knows your name) nog altijd uit hun hoofd.
De personages uit Burrows’ series begonnen voor veel kijkers na verloop van tijd aan te voelen als vrienden of goede bekenden. Zijn publiek was begaan met karakters als Joey en Rachel (Friends) of Sam en Diane uit Cheers. ‘Blijkbaar heb ik een gave voor het creëren van families’, zei Burrows in 2023 tegen The New York Times.
Veel van zijn acteurs groeiden uit tot sterren in Hollywood: Danny DeVito (Taxi), Jennifer Aniston (Friends), Woody Harrelson (Cheers), Ted Danson (Cheers) en anderen. ‘Hij was mijn showbusinessvader, mijn mentor en vriend’, reageerde Danson op het overlijden van Burrows. ‘Niets maakte me blijer dan hem aan het lachen te krijgen.’
Volgens zijn collega’s voelde Burrows feilloos aan welke grappen werkten, en welke niet. Zelf haalde hij naar eigen zeggen de grootste voldoening uit de reactie van het publiek in de studio, dat hij een ‘barometer’ noemde. ‘Het lachen dat ik achter me op de tribune hoor, is zo goed voor mijn ziel’, zei hij in hetzelfde interview met The New York Times, ‘dat ik dit werk ook voor niets zou doen.’
3x James Burrows
Cheers was oorspronkelijk bedoeld als een Amerikaanse remake van Fawlty Towers, maar dat idee werd uiteindelijk losgelaten. Wel speelde John Cleese, bekend van de Britse komediereeks, in 1987 een gastrol in de sitcom.
Zeer sporadisch verscheen Burrows zelf als acteur voor de camera. Hij deed dat voor het laatst in mei van dit jaar in de tv-serie The comeback, met Friends-actrice Lisa Kudrow in de hoofdrol. Burrows speelde zichzelf.
Ruim veertig keer werd het werk van Burrows genomineerd voor een Emmy, waarvan hij er uiteindelijk elf won. In 2015 ontving hij een oeuvreprijs van het prestigieuze Directors Guild of America.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant