Asielopvang Na de rellen in Loosdrecht besloot actiegroepencoalitie De Straat Op dat het tijd was voor een tegengeluid: een hart onder de riem voor asielzoekers en azc-medewerkers. In Utrecht klonk vooral een positieve boodschap: ‘wij zijn met meer’.
Demonstratie donderdag ter ondersteuning van vluchtelingen en asielzoekers op het Domplein in Utrecht, Nederland.
Mensen die gevlucht zijn en in Nederland asiel hebben aangevraagd, zijn mensen. Het is de hoogste tijd dat de medemenselijkheid terugkomt en vluchtelingen weer gewoon als burgers worden gezien, als mensen die een vreselijke situatie in hun eigen land zijn ontvlucht. Dit was de boodschap van meerdere sprekers donderdag tijdens een solidariteitsdemonstratie in Utrecht. Sahar Shirzad (36): „Stop met spreken over ons en praat mét ons. We spreken fucking Nederlands.”
Shirzad noemt zichzelf een „succesvol product van verhard beleid”. Opgegroeid in verschillende asielzoekerscentra is ze tegenwoordig werkzaam als jurist. Ze hield een vlammend betoog, waarin ze onder meer uithaalde naar Rob Jetten die volgens haar tijdens zijn gehele premierschap amper over vluchtelingen heeft gesproken. Waar is de morele ondergrens, vroeg ze zich af, doelend op de onrust van de afgelopen weken. „Een azc hoort net zo bij Nederland als een kerk, school of buurthuis.”
Sahar Shirzad.
De demonstratie was georganiseerd door De Straat Op, een samenwerkingsverband van onder meer Extinction Rebellion en de Dolle Mina’s. De organisatie vond het tijd voor een ander geluid na het „extreemrechts geweld” van de afgelopen weken. In onder andere Loosdrecht liepen protesten tegen de komst van asielzoekers uit de hand. Relschoppers stichtten brand, richtten vernielingen aan en gooiden met zwaar vuurwerk.
In Utrecht gingen tegenstanders van dergelijke gewelddadige acties de straat op. Op het Domplein verzamelden zich enkele duizenden mensen die vervolgens naar het Jaarbeursplein bewogen in een lange stoet. Ze droegen bordjes met ‘doe eens lief’ of ‘refugees welcome’. Ook waren er verschillende vlaggen te zien, de Palestijnse vlag, de transvlag en doeken van Extinction Rebellion. En er werd gescandeerd: „Say it well, say it clear, refugees are welcome here.”
Pleun Usman (36) houdt een bord vast met de tekst ‘de wereld is van iedereen’. „Ik vind het heel belangrijk om een tegengeluid te laten horen na alle rellen die bij azc’s plaatsvonden. Afschuwelijk.” Usman heeft op het Griekse eiland Lesbos met vluchtelingen gewerkt. Ze wijst naar een groep vrouwen die ook meelopen, die ze daarvan kent. „We dragen vluchtelingen een warm hart toe en vinden het belangrijk om ons uit te spreken. Voor mij is die ervaring levensveranderend geweest. Ik heb zo ontzettend veel mooie mensen ontmoet en ingezien hoe oneerlijk de wereld is. Maar ook hoe veerkrachtig mensen zijn. Dat zien we nu totaal niet. Wie deze mensen zijn, waarom ze op zoek zijn naar veiligheid. Het verandert je hele wereldbeeld als je met ze in gesprek gaat.”
De demonstratie geeft haar hoop, vertelt ze. „Als je binnen blijft en op social media scrollt, dan is het soms wat deprimerend. Op het moment dat ik naar een demonstratie ga, voel ik: wij zijn echt wel met meer. Ik krijg kippenvel als we met zijn allen hier staan.”
Pleun Usman en Wim Klein Nagelvoort.
Menselijkheid, dat was deze avond een rode draad bij veel aanwezigen. Ook journalist Zoë Papaikonomou had het erover op het podium, voor de mars van start ging. Media moeten wat haar betreft veel beter hun best doen om de verhalen van vluchtelingen te delen, in plaats van over ze te schrijven. „Gevluchte moeders, vaders, collega’s, vrienden.” Ze haalde uit naar de zogenaamde ‘bezorgde burger’. „Hoe lang blijven jullie [de media] xenofobe, fascistische terroristen ‘bezorgde burgers’ noemen. Zij plegen extreemrechts terreur.” De bezorgde burgers, dat waren zij, de mensen die donderdag deelnamen aan de solidariteitsdemonstraite, zei Papaikonomou.
In 1983 demonstreerde Wim Klein Nagelvoort (71) tegen de bom, tegen de stationering van kruisraketten in Nederland. „Ik ben nu kwader dan ik toen was”, zegt hij. In september wordt hij voor het eerst grootvader. Hij loopt mee voor zijn kleinkind, en zijn eigen kinderen. „Zij zijn een belangrijke drive voor mij om mee te doen, ook door de vele onrechtvaardigheden die je nu weer ziet.”
Hij loopt mee met de mars uit solidariteit voor „iedereen die hier een goed heenkomen zoekt en nu geconfronteerd wordt met mensen die brand stichten”. Voor hen vindt hij het belangrijk dat er nu een tegengeluid is. „Dat is niet Nederland, wij zijn Nederland..”
Klein Nagelvoort is gelieerd aan Extinction Rebellion en loopt daarom wel vaker mee in demonstraties. „Ik zie ook mensen die ik van andere acties ken, maar ik zie ook veel diversiteit. Heel gewone mensen. Ik sprak net iemand die met zijn buurvrouw mee was, omdat zij demonstreren heel eng vindt. Iedereen wil solidariteit laten zien.”
De 22-jarige Tijmen Wijermars loopt mee, met de krant De Socialist in zijn handen. „We moeten verzet opbouwen tegen de groeiende extreemrechtse aanwezigheid in het parlement, de media en op straat. Ik vind het heel zorgwekkend dat ze zich beter lijken te organiseren dan vroeger. Het is heel belangrijk om met zoveel verschillende linkse mensen bij elkaar te komen. En dat de urgentie steeds duidelijker wordt.”
Tijmen Wijermars.
Premier Rob Jetten beweert volgens Wijermars solidair te zijn met Palestijnen en te staan voor queer rechten, maar Wijermars denkt daar anders over. „We prikken door zijn goedkope, progressieve retoriek heen. Hij steunt Israël en laat queer vluchtelingen in de steek.”
Wat de ‘asielcrisis’ is gaan heten, leidt volgens Wijermars af van de urgente problemen waar mensen eigenlijk mee bezig moeten zijn. „En waar ze ons van af proberen te leiden door zondebokpolitiek.” Hij wijst naar de genocide in Gaza en de klimaatcrisis. „Dat wordt alleen maar erger. Net als de groeiende economische ongelijkheid. Als je kijkt naar hoeveel mensen er op straat wonen op dit moment. Daarom is het belangrijk dat we ons niet uit elkaar laten spelen door racistische politiek. Maar dat we juist samen komen.”