Maria Hendriks gaf met haar stukken de Volkskrant een menselijk gezicht. Ze stond bovendien aan de wieg van de Stichting Vrouw en Media.
Ze hoorde in 1966 bij de eerste lichting van de School voor de Journalistiek. Ze was 19 jaar, een opvallend meisje met randloze bril, sluike haren en een lang lijf dat alleen opgevouwen in de ouderwetse schoolbankjes paste. Altijd vooraan in de klas, serieus, ijverig en gedisciplineerd. Aan medestudent Agnes Koerts bekende ze later dat ze niets begreep van de lessen. Koerts: ‘Ze had het idee de basis te missen die anderen beweerden wél te hebben. Gepoch en grootspraak natuurlijk.’
Maria Hendriks vond desondanks snel haar draai. Er moest een studentenvereniging komen, een sociëteit, ze ging in het bestuur en was populair. Haar eindscriptie ging over de Europese melkplas, een belangwekkend item. De Volkskrant nam haar in dienst en daar verrichtte ze baanbrekend werk met verhalen die dicht bij huis waren te vinden: over echtscheiding, adoptie, bommoeders, kinderopvang, onderwijs, gezondheid.
‘Ze gaf’, zegt oud-hoofdredacteur Pieter Broertjes, ‘de krant in die tijden van politiek en vakbeweging een menselijk gezicht. Met ijzeren geduld en volhardend.’ De huidige hoofdredactie noemt haar ‘onvermoeibare strijd voor de emancipatie van vrouwen’.
De Volkskrant profileert regelmatig bekende en onbekende, kleurrijke Nederlanders die onlangs zijn overleden. Wilt u iemand aanmelden? postuum@volkskrant.nl
Eenvoudig was het nooit, maar Hendriks bleef overeind, herinnert zich collega Jaap Huisman. ‘Ze was een stralende oase op een redactie van overwegend bronstige, zuipende en rokende mannen in bruin ribfluweel. Ze danste tussen hen in als een Lorelei, onbereikbaar maar tegelijkertijd ook zeer benaderbaar.’
Ze was 21 jaar toen Joke Smit met Het onbehagen bij de vrouw de tweede feministische golf inluidde. Voor haar en onder anderen Koerts was dat aanleiding de stichting Vrouw en Media op te richten. Ze verzamelden data voor wetenschappelijk onderzoek, ijverden voor diversiteit, gelijke beloning en voor meer vrouwen in beeld. Dankzij Hendriks’ inbreng als bestuurslid van de vakbond NVJ kwamen er in de cao nieuwe en grensverleggende bepalingen.
Stichting Vrouw en Media bestaat dit jaar 44 jaar. Koerts: ’Ik zeg liever: de stichting werd zestig jaar geleden geboren en wel in onze hoofden in die gammele schoolbankjes.’
Maria kwam uit Hilversum en was de oudste van een katholiek gezin van zeven kinderen. Haar vader bezorgde goederen, onder andere voor Van Gend & Loos, en later trad hij in dienst van de luchtmacht in Deelen en richtte hij een slipschool op. Maria ging bij de nonnen op school, eerst in Hilversum, daarna in Arnhem. Ze schreef er de schoolkrant vol en docenten attendeerden haar op de nieuwe School voor de Journalistiek. Tot dan was ze elke ochtend naar de kerk gegaan, eenmaal in Utrecht kwam ze er nooit meer.
Bij de Volkskrant werkte ze 36 jaar, leerde het vak en werd ze volwassen, zou ze later zelf zeggen. Toen ze 40 werd kreeg ze kanker, en die ziekte heeft de rest van haar leven bepaald. Ze schreef boeken over vermoeidheid, onder meer Een lichaam van lood, ze hield lezingen en verruilde gaandeweg het schrijven voor het redigeren van andermans teksten. Met relaties was ze minder gelukkig dan met familie en vrienden, schreef ze in het familieboek. Zielsblij was ze daarom met de dochters van haar broers en zussen die een tweede moeder en een veilige haven in haar vonden.
Ze was een reiziger geweest, een wandelaar, maar die hobby’s vielen weg toen de ziekte haar dwong te leven volgens een strak schema. In februari kreeg ze acute leukemie. Haar jongere zus Kittie: ‘Ze werd kortademig, kon de trap niet meer op. Ze was altijd energiek gebleven, zelfstandig, nooit had ze een gat in haar agenda, ineens werd het te zwaar. Het ging niet meer. Ze heeft er veel van gemaakt, van haar leven.’
Source: Volkskrant