De EU wil thuiswerken weer stimuleren om de stijgende energieprijzen het hoofd te bieden. Maar daarmee dreigen onze mentale en sociale gezondheid opnieuw te worden ondermijnd.
De Europese Unie overweegt thuiswerken te stimuleren als antwoord op de energiecrisis. Een begrijpelijke reflex: minder forensen betekent minder brandstofverbruik. Maar we kennen dit scenario. Tijdens corona werkten we massaal thuis, en de rekening kwam later: een sociaal verschraalde samenleving waarin we elkaar maar moeilijk weten te vinden.
Een wasje draaien, een pakketje aannemen, in stilte een rapport afmaken. Er zijn genoeg voordelen te noemen bij een dagje thuiswerken. Maar langdurig thuiswerken verhoogt het risico op burn-out, stress en depressie. Het tast onze sociale gezondheid aan. Sociale gezondheid gaat over verbinding: mensen om je heen hebben bij wie je terechtkan, en voor wie jij er op je beurt kunt zijn.
Over de auteur
Maarten Hupkes is directeur-bestuurder van De Buurt, een landelijk netwerk van buurtinitiatieven.
Dit is een ingezonden bijdrage, die niet noodzakelijkerwijs het standpunt van de Volkskrant reflecteert. Lees hier meer over ons beleid aangaande opiniestukken.
Eerdere bijdragen in deze discussie vindt u onder aan dit artikel.
Toch overwegen we mensen opnieuw te isoleren als antwoord op een crisis, terwijl bijna de helft van de Nederlanders zich al eenzaam voelt, in een samenleving waarin ontmoetingsplekken verdwijnen. De kroeg, het buurthuis, de kerk: ze lopen leeg. Met een dringend advies tot thuiswerken wordt ons opnieuw een mogelijkheid ontnomen om elkaar te ontmoeten.
Olie oppotten door mensen thuis te laten werken is een lapmiddel. Investeren in gemeenschappen zet zoden aan de dijk. In crisistijd moeten we mensen dan ook niet uit elkaar drijven, maar juist bij elkaar brengen. Het Sociaal Cultureel Planbureau stelt het onomwonden: een weerbare samenleving ontstaat in veerkrachtige gemeenschappen. Je hebt mensen nodig op wie je kunt terugvallen: buren die een oogje in het zeil houden, collega’s die merken wanneer het niet goed gaat, vrienden die opnemen als je belt. Kortom: we moeten ontmoeting niet ontmoedigen, maar juist mogelijk maken in tijden van crisis.
De werkplek kan hier een betekenisvolle rol in spelen. Een praatje bij de koffieautomaat, een ommetje met een collega, een stevig gesprek aan de lunchtafel: het geeft je het gevoel verbonden te zijn met de mensen om je heen. Je collega’s vormen naast je familie, buurt of vrienden een gemeenschap, een groep mensen waar je terecht kunt en waar je eventueel op terug kunt vallen als het tegenzit.
Dit stuk ontstond, hoe kan het ook anders, aan onze lunchtafel op kantoor. Bij De Buurt reizen we het hele land door, maar een paar keer per week schuiven we met het hele team aan. Er is altijd ruimte voor ieders persoonlijke verhaal. Hoe het weekend was. Wat iemand dwarszit. Wat iemand blij maakt. Die drie kwartier zijn voor veel collega’s een heel waardevol moment op de werkdag.
Het wordt werkgevers alleen niet makkelijk gemaakt om ontmoeting te faciliteren. Een gratis lunch kan voor werknemers al het verschil maken in de keuze tussen thuis of op kantoor werken. In Silicon Valley is de gezamenlijke lunch bewust ontworpen als sociaal moment: een strategie om ontmoetingen te stimuleren.
In Nederland wordt een gratis lunch door de fiscus al snel gezien als verkapt loon. Wie zijn mensen toch wil samenbrengen rond de tafel, betaalt al snel een forse heffing. Zonde, want het kan zo’n betekenisvolle rol spelen in het verbeteren van onze sociale gezondheid.
Eén dag thuiswerken om energie te besparen is prima. Maar laten we niet in dezelfde val trappen als bij de coronamaatregelen. We mogen onze sociale gezondheid deze crisis niet uit het oog verliezen. Geef werkgevers daarom op de dagen dat mensen wél naar kantoor komen de ruimte om een gratis lunch aan te bieden. Zodat er een vast moment is waarop collega’s even niet bezig zijn met wat er af moet, maar met wie er naast ze zit.
Wilt u reageren? Stuur dan een opiniebijdrage (max 700 woorden) naar opinie@volkskrant.nl of een brief (maximaal 200 woorden) naar brieven@volkskrant.nl
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant