Scholen in heel Nederland melden dat leerlingen in auto’s, opvanglocaties of op banken bij familie slapen, en vragen in toenemende mate om hulp. De organisatie zag het aantal hulpaanvragen voor dak- en thuisloze kinderen de afgelopen jaren sterk stijgen en spreekt van een zorgwekkende ontwikkeling.
In 2023 kwamen er bij het Jeugdeducatiefonds 25 verzoeken binnen voor steun aan dak- en thuisloze basisschoolleerlingen, in 2024 waren dat er 65 en vorig jaar al 75. Het gaat om bijdragen voor basiszaken als kleding, schoolspullen, kussens en dekens, maar soms ook om hotelovernachtingen of traumatherapie. In 2025 werd in totaal zo’n 40.000 euro besteed aan hulp rondom dak- en thuisloosheid, via de 1200 aangesloten basisscholen; nog eens 300 scholen staan op de wachtlijst om zich aan te sluiten.
Voorzitter Hans Spekman noemt de verhalen uit het onderwijs "misselijkmakend" en stelt dat "we falen als samenleving". Volgens hem is het "extreem ontwrichtend" voor kinderen als zij geen eigen thuis hebben en telkens moeten verhuizen tussen opvanglocaties, logeeradressen of zelfs een auto. Hij ziet dat veel kinderen zich onveilig voelen, hun schoolprestaties achteruitgaan en zij geneigd zijn hun eigen problemen te verzwijgen uit angst hun ouders extra te belasten.
De druk op daklozen- en vrouwenopvang is inmiddels zo groot dat gezinnen er maanden tot jaren blijven, terwijl de voorzieningen daar niet op zijn ingericht. Een recente daklozentelling in 57 gemeenten registreerde 28.721 dak- en thuisloze personen, onder wie 4000 kinderen; nog eens 7415 kinderen bleken indirect betrokken bij dak- of thuisloosheid van een ouder. Spekman spreekt bovendien van een "schaduwwereld" van gezinnen die illegaal onderverhuurd wonen, geen toeslagen ontvangen en vrijwel rechteloos zijn.
Daarbovenop komt een verslechterende woonsituatie voor kinderen die wél een dak boven hun hoofd hebben. Uit recent woononderzoek blijkt dat het aantal woningen met vocht en schimmel groeit, wat vooral voor kinderen met aandoeningen als astma of sikkelcelziekte grote gevolgen heeft. Scholen signaleren verder meer overbewoning, een toename van huiselijk geweld met extra uithuisplaatsingen en meer kinderen in de vrouwenopvang, en zelfs gezinnen die noodgedwongen in garageboxen verblijven.
Spekman, die eerder als wethouder in Utrecht verantwoordelijk was voor maatschappelijke opvang, ziet in de huidige situatie een nieuwe, extra pijnlijke groep ontstaan: gezinnen met jonge kinderen. Hij roept kabinet, gemeenten, maatschappelijke organisaties en bedrijven op om snel in te grijpen. "De samenleving moet worden wakkergeschud. Deze kinderen gaan eraan kapot, en over een aantal jaar krijgen we daar als land de wrange gevolgen van terug."
Meisje woont met haar moeder in een auto (Afbeelding: Grok AI / FOK.nl)
Source: Fok frontpage