De hervorming van de arbeidsmarkt komt maar niet van de grond. De krapte op de arbeidsmarkt is groot en het kabinet wil deeltijders stimuleren om meer uren te gaan werken. Maar dat heeft nauwelijks effect, zeggen arbeidsmarktdeskundigen tegen NU.nl.
"Waarom moeten mensen meer gaan werken?", vraagt Hafid Ballafkih, lector arbeidsmarkt aan de Hogeschool van Amsterdam, zich af.
"Er zitten nogal veel aannames in deze gedachte. Bijvoorbeeld dat die mensen naast hun werk niets anders doen. Maar dat is niet het geval. Het is een bewuste keuze om voor de kinderen te zorgen of mantelzorg te verlenen."
Nederland staat erom bekend Europees kampioen deeltijdwerk te zijn. In 2015 waren er nog vier miljoen parttimers. In 2025 is het aantal mensen dat minder dan 35 uur per week werkt opgelopen tot 4,8 miljoen, blijkt uit cijfers van statistiekbureau CBS.
Het kabinet wil werken aantrekkelijker maken, zodat deeltijders meer uren maken. Dat moet gebeuren via enkele fiscale maatregelen, zodat parttimers onder de streep meer overhouden. Werken moet lonen, zo luidt het credo. Maar in de praktijk komt daar maar weinig van terecht.
Volgens Ballafkih maken mensen een duidelijke afweging tussen fulltime werken of niet. "Dan kun je als overheid aan de belastingknoppen gaan draaien, maar dat zal slechts een minimaal effect hebben. De micro-economie is toch iets heel anders. Ik verwacht dan ook dat het aantal deeltijders de komende jaren verder toeneemt."
De arbeidsparticipatie in ons land is momenteel hoog, stelt Olaf van Vliet, hoogleraar economie aan de Universiteit Leiden. "Tegelijkertijd werken mensen vaak in deeltijd en dat zal in veel gevallen een bewuste keuze zijn."
"Hierbij gaat het om keuzes ten aanzien van de combinatie van betaald werk, zorgverantwoordelijkheden, vrijwilligerswerk, huishoudelijke taken en vrije tijd. Er zijn mensen die meer zouden willen en kunnen werken, maar die groep is niet zo groot."
Ook benadrukt Van Vliet dat de verwachtingen over de effecten van fiscale maatregelen realistisch moeten zijn. "We hebben in Nederland een aantal inkomensafhankelijke regelingen. Daardoor is het mogelijk dat mensen er soms relatief weinig in inkomen op vooruitgaan wanneer zij meer uren gaan werken."
"Het zou geen kwaad kunnen om het stelsel van belastingen en toeslagen verder te optimaliseren. Maar de effecten hiervan, in termen van hoeveel uren deeltijders extra gaan werken, zullen relatief bescheiden zijn."
De krapte op de arbeidsmarkt vormt al jaren een groot probleem. Er zijn verschillende rapporten uitgebracht, maar daar is vrij weinig mee gedaan. Zo liggen er nog steeds allerlei aanbevelingen op tafel van de commissie-Borstlap uit 2020.
"Daar zijn een paar punten uit gepakt en voor de rest laat iedereen het een beetje lopen. Van een allesomvattend arbeidsmarktplan is geen sprake. De infrastructuur ontbreekt nog steeds", zegt Ton Wilthagen, hoogleraar arbeidsmarkt aan de Tilburg University.
"In plaats daarvan wil het kabinet bezuinigen op de sociale zekerheid, gezien de plannen voor de AOW-leeftijd, de WW en arbeidsongeschiktheid."
Wilthagen verwacht dat er weinig verandert als er geen concreet plan komt. En de hoop dat mensen meer uren gaan werken, verandert daar weinig aan. "Dat hebben we de afgelopen zes jaar gezien. Het Nederlandse model is vier dagen werken en een dag vrij. Dat blijft zo."
Source: Nu.nl economisch