Premier Rob Jetten was maandagavond overwegend positief na het diner met de Amerikaanse president Donald Trump in het Witte Huis. Jetten noemde het "te kort om elkaar te overtuigen, maar lang genoeg om beter begrip te krijgen voor elkaars positie".
De ontmoeting duurde anderhalf uur langer dan gepland. Het was volgens Jetten een "open en constructief" gesprek. Ze bespraken alle geopolitieke onderwerpen die het nieuws domineren: de oorlogen in het Midden-Oosten en Oekraïne en de relaties binnen de NAVO. Ook "onze sterke handelsrelaties" zijn besproken, schrijft Jetten op X.
Jetten begrijpt het ongemak van veel Nederlanders over het bezoek goed, zegt hij. De relatie tussen Europa en de Verenigde Staten is flink bekoeld sinds Trumps aantreden. Het kabinet zag de ontmoeting als een kans, al werd de timing gezien als "ongemakkelijk". "Maar als je wegblijft, dan kun je deze onderwerpen niet met elkaar uitwisselen", zegt Jetten.
Het is onduidelijk of er ook is gesproken over ASML. Het Amerikaanse Congres had het plan de chipfabrikant verdere exportbeperkingen op te leggen. Jetten had eerder aangegeven daarover in gesprek te willen gaan met Trump. Verder blijft het, door het besloten karakter van de ontmoeting, nog gissen wat er precies is gezegd.
Jetten schoof aan bij een diner waarvoor koning Willem-Alexander en koningin Máxima waren uitgenodigd. Het koningspaar bleef ook in het Witte Huis slapen. Gasten mogen dat zelden doen. Trump overnachtte vorig jaar tijdens de NAVO-top in Paleis Huis ten Bosch in Den Haag.
De koning hield voor het diner een toespraak bij een netwerkreceptie. Daarin zei hij dat Nederland een "sterke en betrouwbare partner" is. Willem-Alexander benadrukte ook het belang van de NAVO: "Als NAVO-bondgenoten beschermen we onze vrije samenlevingen tegen gewetenloze agressors als Rusland. Al meer dan 75 jaar." Daarnaast zei hij dat vrienden "respectvol" met elkaar van mening mogen verschillen.
Het bezoek komt tijdens het conflict tussen de VS en Iran. Europese landen steunen die strijd niet, tot groot ongenoegen van Trump. De Amerikaanse president laat zich al langer minachtend uit over Europa en de NAVO-bondgenoten. Zo dreigde hij Groenland in te nemen en meermaals uit de NAVO te stappen.
In het verleden heeft Trump zich onbehouwen uitgelaten tegenover andere leiders. Jetten zal voor zijn mening uitkomen, zei de premier maandag. "Dus als je een gesprek met de president voert, als je het niet met hem eens bent, moet je gewoon zeggen dat je het niet meer met hem eens bent."
Het koningspaar reist dinsdag door naar de Amerikaanse staat Florida. Minister Sjoerd Sjoerdsma (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking) en minister Vincent Karremans (Infrastructuur en Waterstaat) sluiten daar aan. Jetten gaat naar Londen voor een bezoek aan de Britse premier Keir Starmer.
Het koningspaar en de ministers gaan onder meer langs bij de universiteit van Miami voor een presentatie over watermanagement. Woensdag richt het werkbezoek zich op thema's als innovatie, migratie en toerisme.
Source: Nu.nl algemeen