DEN HAAG - Tientallen mensen in Den Haag krijgen de komende maanden een gratis laptop. Verschillende organisaties werken samen om inwoners met een kleine beurs digitaal vaardiger te maken. Dat is hard nodig.
'Sommige mensen zijn heel bang voor computers', zegt docent Boris Wagenaar (32). Hij heeft net de laatste les gegeven aan een groepje dat nu juist heel enthousiast is geworden. Onder hen Abdelkarim Hirchi (68), sinds veertig jaar in Nederland.
'Ik heb nooit de tijd genomen om te oefenen', zegt hij. 'Maar ik wil goed om kunnen gaan met een computer. Dankzij deze gratis laptop kan ik nu thuis verder oefenen', zegt hij. Een tevreden man dus? 'Nee', zegt de geboren Marokkaan. 'Ik had nog wel meer les willen volgen', zegt hij lachend.
Trainingsgenoot Joke Rijntjes (75) sluit zich daar van harte bij aan. 'Ook ik heb de cursus van zes lessen gevolgd. Ik kon wel een briefje tikken, maar meer niet. Dankzij deze cursus weet ik meer van internet, dat had ik zonder niet gekund', erkent ze. De gratis laptop is een geschenk uit de hemel, zegt ze.
'Ik had die zelf wel willen kopen, maar dat is te duur voor mij. Ik ben met pensioen, maar dat is geen vetpot.'
Rijntjes noemt het een heel goed project. 'Ja, je blijft op deze manier niet achter de geraniums zitten. Er zijn hier veel mensen die weinig of geen Nederlands verstaan, voor hen is het ook handig.'
De diploma-uitreiking is net geweest, in het cursuslokaal van Quiet Den Haag in Transvaal steekt Joke trots de laptop in de meegeleverde tas.
Abdelkarim praat nog even na met Tine Strouss-Delaere, projectleider van Quiet. Wat is dat voor club?
'We zetten ons op meerdere plekken in Nederland in voor mensen die weinig te besteden hebben of in armoede leven, zoals dus in Den Haag. We vertellen over stille armoede, om het stigma te verkleinen en zoeken sponsoren en samenwerking voor gratis producten en diensten.'
Ze vervolgt: 'Zodat mensen toch dingen kunnen doen waar ze eigenlijk geen geld voor hebben. En we helpen mensen uit de armoede te komen.'
Dat zijn er best veel in Den Haag, zegt ze. 'De jongste cijfers zijn uit 2023 en dan gaat het om 41.000 mensen. Maar we weten het niet van iedereen. Na corona is het nog meer toegenomen. We zien het de laatste tijd ook echt toenemen. Hoge energierekeningen, dure boodschappen, inflatie. Zelfs mensen met een betaalde baan vinden het lastig rond te komen.'
Tegenwoordig melden zich bijvoorbeeld ook steeds meer mensen die na een scheiding met een hoge hypotheek zijn blijven zitten, bij wie een inkomen wegvalt of die in de schulden zijn beland. 'Er zijn veel verschillende oorzaken van armoede en er is veel schaamte', vertelt Strous.
De deelnemers van vandaag zijn allemaal even blij met hun laptop. Maar negatieve reacties van buiten zijn er ook, in de trant van 'ik werk altijd maar heel hard en deze mensen krijgen alles gratis'.
Een terecht verwijt? 'Er zijn ook mensen die minder kansen hebben of minder mogelijkheden hebben om te werken, bijvoorbeeld om dat ze ziek zijn.'
Maar daarvoor zijn toch allerlei vangnetten in Nederland, alles is hier toch goed geregeld? 'Nou nee, dat is echt onvoldoende. Wat we zien desondanks nog veel mensen watertrappelen.'
Dat de wereld steeds digitaler wordt, maakt het ook niet makkelijk, vertelt Maartje Böke. Zij is projectleider bij Leerzelfonline, een stichting die partner is bij het geven van deze cursussen digitale vaardigheid.
'Wij zetten ons in om de wereld eenvoudiger te maken voor kwetsbare mensen. We merken dat alles digitaler wordt, de overheid vraagt veel van je. Veel dingen kunnen niet meer op paier en telefoonnummers zijn moeilijk te vinden. Dat vinden mensen veel mensen lastig. Daarom zijn we dit project gestart.'
Het bestaat uit twee delen, de cursussen en een website: eenvoudigopinternet.nl. Böke: 'Er is op internet veel te vinden in eenvoudige taal, maar dat is nogal versnipperd tussen verschillende aanbieders. Dus op deze website hebben we dat verzameld. Als iemand bijvoorbeeld een goede uitleg heeft gemaakt over DigiD, dan zetten we die erop.'
Ook het SIDN-fonds is een financier van het project, net als de gemeente Den Haag. Daar zijn ze blij met het project, zegt een woordvoerder. 'Het is mooi om te zien dat verschillende organisaties de krachten hebben gebundeld', zegt ze. 'De cursussen worden goed ontvangen. Of er ruimte is voor uitbreiding? Daarvoor is het nu nog te vroeg.'
Docent Boris hoef je dat niet te vragen. 'Ik ben vooral mensen aan het coachen om over hun angst voor computers heen te komen. Ze leren hier echt de basisvaardigheden. Dit is echt een kwetsbare doelgroep. Ik zie veel armoede, lage taalvaardigheid en soms ook ggz-problematiek.'
Ook hier zie je de kritische reacties op Facebook aankomen. Waarom mensen met een laptop belonen die na al die jaren nog steeds nauwelijks Nederlands spreken?
'Je ziet dat mensen met een vluchtelingenachtergrond een heel beperkt netwerk hebben, die zitten vaak geïsoleerd thuis en zijn daardoor moeilijk bereikbaar', legt Tine van Quiet Den Haag uit.
'Maar als je ze eenmaal bereikt, willen ze heus wel. Bij oudere mensen is het vaak heel moeilijk om een nieuwe taal te leren. Maar wij stimuleren dat wel. We bieden ook taallessen aan, want juist die taal is de sleutel om in contact en verbinding te komen en minder afhankelijk te zijn van anderen.'
Docent Boris merkt inderdaad dat deze doelgroep een andere manier van lesgeven vergt. 'Geduldig zijn en het soms ook voor lief nemen als je mensen niet meekrijgt. Een beetje op je hurken zitten.'
'Maar dit is zo belangrijk, want veel mensen kunnen niet mee met de digitale maatschappij en dat wordt alleen maar erger. Een grote groep kwetsbare mensen valt tussen wal en schip. Die lopen vast als alles online gaat.'
De laptops zijn trouwens gerefurbished. 'Deels door mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt vanwege een beperking', verklaart Maartje van Leerzelfonline. 'Ze zijn dus tweedehands, van bedrijven die ze niet meer nodig hadden en aan dit project hebben geschonken.'
Deelneemster Joke vertrekt ondertussen glunderend richting huis, de laptoptas om haar schouder geslagen. 'Ik ga lekker naar huis, aan de slag.' Dat komt dus helemaal goed? 'Ja hoor, ik heb ook al een virusscanner geïnstalleerd, ik weet nu hoe dat moet.'
Boris heeft zijn doel bereikt. 'Ja, er gaan voor deze mensen nu veel werelden open. Een baan zoeken, via internet je familie spreken, uit je sociale isolement komen, Nederlands leren. Het kan allemaal, online. Dit is echt zo'n goed project, dit moeten ze overal in het land gaan doen.'
Source: Omroep West Den Haag