Een Franse militair is gedood tijdens een aanval in de regio Erbil in Iraaks-Koerdistan. Dat maakte de Franse president Emmanuel Macron afgelopen nacht bekend.
Boven West-Irak is een Amerikaans KC-135-tankvliegtuig neergestort. Daarbij zijn alle zes bemanningsleden omgekomen. Het toestel werd volgens de Amerikaanse krijgsmacht niet geraakt door eigen of vijandig vuur.
In Teheran werden vandaag opnieuw explosies gemeld.
De Verenigde Staten hebben het Iraanse eiland Kharg gebombardeerd. De Amerikaanse president Donald Trump zegt zaterdag dat alle militaire installaties op het eiland 'volledig vernietigd' zijn. Kharg is van cruciaal belang voor de wereldwijde oliehandel.
In een bericht op zijn platform Truth Social noemt Trump de aanval 'een van de meest krachtige in de geschiedenis van het Midden-Oosten'.
De Amerikaanse president zegt echter dat de olie-infrastructuur werd gespaard van aanvallen, maar dreigt er wel mee om die ook te vernietigen als 'Iran, of wie dan ook, iets zou ondernemen om de vrije en veilige doorvaart van schepen door de Straat van Hormuz te belemmeren'. 'Dan zou ik mijn besluit onmiddellijk heroverwegen', aldus Trump.
Kharg is een koraaleiland in het noordwestelijke deel van de Perzische Golf. Het ligt op zo'n 25 kilometer van de Iraanse kust en is ongeveer acht kilometer lang en vijf kilometer breed. Het eiland is van cruciaal belang voor de olie-export. Ongeveer 90 procent van de olie die Iran uitvoert, passeert via Kharg, goed voor zo'n 950 miljoen vaten per jaar.
Belga
De Russische president Vladimir Poetin heeft de Verenigde Staten voorgesteld het verrijkte uranium van Iran naar zijn land over te brengen. Dat had deel kunnen uitmaken van een deal om de oorlog in het Midden-Oosten te beëindigen, schrijft nieuwssite Axios. De Amerikaanse president Donald Trump zou het aanbod hebben afgeslagen.
Poetin belde maandag met Trump en zou het voorstel toen hebben gedaan. De Russische leider zou ook met andere ideeën zijn gekomen om een einde te maken aan het conflict, dat al zo'n twee weken gaande is. 'Dit is niet de eerste keer dat het werd aangeboden. Het is niet geaccepteerd. De positie van de VS is dat we willen zien dat het uranium veilig wordt gesteld', zegt een Amerikaanse bron tegen Axios.
Het voorstel van kernmacht Rusland had het mogelijk kunnen maken het uranium uit Iran te halen zonder troepen te sturen. Voorkomen dat Iran met hoogverrijkt uranium een kernwapen kan maken, wordt door de VS genoemd als een van de oorlogsdoelen.
ANP
Een basis van de VN-missie UNIFIL is vrijdag in Zuid-Libanon getroffen door Israëlische luchtaanvallen. Dat meldt het Libanese staatspersbureau ANI.
'Op het hoofdkwartier van het Nepalese bataljon van de UNIFIL-troepen in de stad Mays al-Jabal zijn Israëlische granaten neergekomen', aldus ANI.
Het Israëlische leger noch UNIFIL heeft tot nu toe gereageerd. De UNIFIL-missie is sinds 1978 aanwezig in Libanon.
ANP
Het Pentagon verplaatst extra mariniers en oorlogsschepen naar het Midden-Oosten. Dat melden diverse Amerikaanse media na gesprekken met hooggeplaatste Amerikaanse functionarissen. Het US Central Command, dat de Amerikaanse operaties in het Midden-Oosten overziet, zou defensieminister Pete Hegseth hebben verzocht om versterking vanwege de toegenomen Iraanse acties in en rondom de Straat van Hormuz.
Het gaat om een serieuze troepenverplaatsing. De in Japan gestationeerde 31e maritieme expeditie-eenheid bestaat uit zo’n 2.200 mariniers en drie amfibische schepen. Deze eenheid is gemaakt om snel en multi-inzetbaar te zijn. Hoewel de focus op marine ligt, zijn er ook eenheden getraind voor grondgevechten, luchtoperaties of speciale acties. De versterking zou op dit moment al onderweg zijn naar het Midden-Oosten.
Zo’n maritieme expeditie-eenheid wordt meestal ingezet bij operaties waarin de verplaatsing van troepen van zee naar land of andersom centraal staat, maar de regering van Donald Trump heeft steeds uitgesloten grondtroepen naar Iran te sturen. Volgens Amerikaanse media kan de 31e ook goed worden ingezet voor snelle acties, invallen en missies. Ze zouden goed van pas komen om de dreiging voor de commerciële vaart in de Straat van Hormuz te verminderen, maar ook snel kunnen reageren als een Amerikaanse partner in de regio onder vuur ligt.
Carlijn van Esch
Het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken heeft een beloning van maximaal 10 miljoen dollar uitgeloofd voor informatie over kopstukken van het Iraanse regime. Bovenaan het lijstje kopstukken staat de kersverse opperste leider Mojtaba Khamenei. ‘Heb je informatie over deze terroristische leiders?’, schrijft het Rewards for Justice programma van het ministerie op X.
Twitter bericht wordt geladen...
Naast Khamenei vragen de VS onder meer informatie over minister van Inlichtingendiensten Esmail Khatib en secretaris van de Hoge Raad Ali Larijani. Op de lijst staan ook posities zonder naam of foto, omdat niet bekend is wie deze positie op dit moment bekleedt. Informatie over ‘andere belangrijke leiders’ is ook welkom, aldus het bericht op X.
Afgelopen zondag maakte Teheran bekend dat hardliner Mojtaba Khamenei het stokje over neemt van zijn vader, ayatollah Ali Khamenei, die bij Israëlisch-Amerikaanse bombardementen werd gedood. Kort daarna maakte Israël al duidelijk dat de nieuwe leider is aangemerkt als militair doelwit, de VS hintten op hetzelfde. Sinds aanvang van de oorlog zijn Israël en Amerika erin geslaagd om tientallen politieke en militaire kopstukken te elimineren, maar het Iraanse regime vertoont nog geen tekenen van zwakte.
Larijani, een van de mannen op de Amerikaanse lijst, liet zich vandaag publiekelijk zien. De secretaris van de Hoge Raad nam deel aan de Al-Quds mars in Teheran. Ook de Iraanse president Masoud Pezeshkian was aanwezig en deelde daar foto's van op sociale media. Op vrijdag vonden in veel Islamitische landen grote protesten plaats tegen Israël en de Verenigde Staten vanwege Al-Quds dag, een jaarlijkse protestdag uit solidariteit met de Palestijnen en tegen zionisme.
Carlijn van Esch
VN-chef Antonio Guterres heeft vrijdag de Libanese hoofdstad Beiroet bezocht. Hij kondigde aan dat de VN een dringende humanitaire inzamelingsactie lanceren voor 325 miljoen dollar om de ruim 800.000 ontheemde Libanezen bij te staan. ‘Solidariteit in woorden moet gepaard gaan met solidariteit in daden,’ zei Guterres. Hulporganisaties reageren dat nieuwe fondsen hard nodig zijn omdat financiële tekorten op dit moment hun noodhulp in Libanon sterk beperken.
Ook riep Guterres Israël en Hezbollah op om een staakt-het-vuren te onderhandelen en een oplossing voor Libanon te vinden. Sinds Israël en de Verenigde Staten op 28 februari begonnen met luchtaanvallen op Iran, vuurt Hezbollah dagelijks raketten af op Israël uit solidariteit met Iran. Israël heeft die aanvallen aangegrepen om een nieuw offensief tegen Hezbollah te openen. Daarmee ging er een definitieve streep door het wankele staakt-het-vuren tussen Israël en Hezbollah, dat in november 2024 een einde maakte aan meer dan een jaar van hevige gevechten.
Donderdag voerde Israël grootschalige luchtaanvallen uit op Beiroet, waarna het vrijdag het vizier weer op het zuiden van het land richtte, waar steeds grotere plaatsen onder vuur komen te liggen. Ook maakte het Israëlische leger bekend vrijdagochtend een brug over de Litani-rivier in Zuid-Libanon te hebben getroffen. Vermoedelijk is het de eerste keer dat het leger een aanval op civiele infrastructuur in Libanon claimt. De Israëlische minister van Defensie Israel Katz waarschuwde dat dit ‘slechts het begin’ is en dat de Libanese regering ‘steeds hogere kosten zal moeten dragen in de vorm van schade aan infrastructuur en verlies van grondgebied’ zolang Hezbollah niet is ontwapend.
De Libanese bevolking zit klem tussen de strijdende partijen. Voorstellen van de Libanese regering om met Israël te onderhandelen, zonder Hezbollah, worden niet beantwoord. Israël geeft evacuatiebevelen af voor steeds grotere delen van Libanon, waardoor intussen 1 op de 7 Libanezen ontheemd is geraakt. Het Libanese ministerie van Volksgezondheid maakte vrijdag bekend dat het dodental van de Israëlische luchtaanvallen sinds 2 maart is opgelopen tot 773, waaronder 103 kinderen. Daarnaast zijn er ook bijna tweeduizend gewonden gevallen.
Carlijn van Esch
Lees ook deze analyse van Midden-Oosten correspondent Jenne Jan Holtland: Libanon heeft alleen maar slechte opties. Welke het wordt, is nog niet te zeggen
De Formule 1 heeft besloten om de races in Bahrein en Saoedi-Arabië te annuleren. Dat bericht het Duitse persbureau DPA op basis van de Duitse televisiezender Sky, die de races normaal uitzendt. Eerder vandaag gingen er al berichten rond dat de Formule 1 op het punt stond om de twee Grand Prix om veiligheidsredenen te schrappen.
Sinds Amerika en Israël een oorlog tegen Iran begonnen, zijn Saoedi-Arabië en Bahrein belangrijke doelwitten geworden van Iraanse aanvallen. Iran stuurt drones richting verschillende Golfstaten die Amerikaanse legerbasissen huisvesten als vergelding voor Amerikaanse aanvallen. Afgelopen nacht onderschepte Saoedi-Arabië naar eigen zeggen nog 28 Iraanse drones.
Bahrein en Saoedi-Arabië zouden respectievelijk de vijfde en zesde race van dit seizoen organiseren, die volgens het schema op 12 en 19 april al zouden plaatsvinden. Volgens betaalzender Sky komen er geen vervangende data of locaties voor de twee races. Het seizoen wordt ingekort en omvat nu 22 in plaats van 24 GP’s.
Carlijn van Esch
Alle zes bemanningsleden van het Amerikaanse militaire tankvliegtuig dat gisteren is neergestort, zijn om het leven gekomen. Dat heeft het US Central Command, dat de Amerikaanse operaties in het Midden-Oosten overziet, zojuist bekendgemaakt. Door Iran gesteunde milities eisten de verantwoordelijkheid voor de crash op, maar het Amerikaanse leger spreekt dat tegen. USCentCom herhaalde op X dat de crash niet werd veroorzaakt door vijandelijk vuur of eigen vuur.
Twitter bericht wordt geladen...
De update volgde op eerdere berichtgeving over de vliegtuigcrash, waarin USCentcom meldde dat vier van de zes inzittenden waren omgekomen. Het lot van de overige bemanningsleden was toen nog onbekend. De namen van de omgekomen militairen worden pas bekend gemaakt als hun families op de hoogte zijn gesteld.
Het tankvliegtuig, een zogeheten KC-135 Stratotanker, stortte gisteravond neer in het westen van Irak. Wat er is misgegaan, wordt nog onderzocht. Het was het vierde Amerikaanse toestel dat verloren ging sinds de VS en Israël op 28 februari begonnen met luchtaanvallen op Iran. Drie Amerikaanse gevechtsvliegtuigen werden per ongeluk neergeschoten door de Koeweitse luchtverdediging, maar toen konden alle bemanningsleden zich met schietstoelen redden.
Carlijn van Esch
Voor de eerste keer sinds het begin van de oorlog is een gedetailleerd en compleet overzicht beschikbaar van de schade door de bombardementen van de VS en Isräel in Iran. Vooral in het zuidwesten van Iran bij de Perzische Golf is er veel schade aangericht, zo blijkt uit een analyse op basis van radar- en satellietbeelden van Conflict Ecology.
Tot nog toe waren op basis van satellietbeelden wel veel individuele locaties bekend waar de VS en Israël hadden gebombardeerd, maar ontbrak nog een totaaloverzicht. De onderzoekers Jamon Van Den Hoek en Corey Scher van Conflict Ecology en ook verbonden aan de Amerikaanse Oregon State University, kunnen met behulp van satellietdata veranderingen in de bebouwing waarnemen. Bij meer dan 50 procent verandering tellen ze een gebouw als beschadigd of vernietigd. Van Den Hoek en Scher zeggen er zelf bij dat hun berekeningen aan de conservatieve kant zijn, omdat ze alleen grote beschadigingen in beeld kunnen brengen.
Op de kaart die zij vrijdag publiceerden is te zien dat er in heel Iran schade is veroorzaakt. Naast schade in de hoofdstad Teheran en langs de Perzische Golf, valt ook op dat locaties langs de oostgrens bij Afghanistan en Turkmenistan zijn beschoten.
Xander van Uffelen
Het ministerie van Defensie heeft de Nederlandse militairen die op uitzending waren in Erbil, in het noorden van Irak, uit veiligheidsoverwegingen weggehaald. Minister Dilan Yeşilgöz (VVD) zei vrijdag dat de militairen al ‘een tijdje geleden’ zijn vertrokken. Gisteren werd een Franse militair gedood bij een droneaanval nabij de Koerdische stad, vijf anderen raakten gewond.
In Erbil waren volgens gegevens van Defensie zeker zes Nederlandse militairen werkzaam, als adviseurs voor onder meer voor militaire operaties en het Koerdische ministerie van Defensie. Iran en pro-Iraanse groepen in Irak hebben Italiaanse en Amerikaanse bases in het gebied in de afgelopen weken meermaals onder vuur genomen. Het Nederlandse consulaat in Erbil deed kort na het begin van de oorlog een oproep om hotels in de stad te vermijden, omdat het signalen zou hebben gehad over een mogelijke aanslag.
De militairen zijn inmiddels ‘elders’ aan het werk, zei Yeşilgöz, zonder te specificeren waar dat is. Volgens de bewindsvrouw is er veel contact met de uitgezonden militairen en gaan ze ‘voor zover dat mogelijk is’ door met hun werk.
Jasper Daams
António Guterres, secretaris-generaal van de Navo, is op bezoek in Libanon. Op X schrijft hij dat het gaat om een ‘solidariteitsbezoek’. Libanon wordt dagelijks bestookt door Israël, dat het naar eigen zeggen heeft gemunt op Hezbollah.
Als vergelding voor de dood van ayatollah Ali Khamenei vuurde het pro-Iraanse Hezbollah zo’n twee weken geleden raketten en drones af op Israël. De aanvallen luidden het einde in van de broze wapenstilstand (al nam Israël daarvoor regelmatig Hezbollah-doelen onder vuur) en leidden tot nieuwe grootschalige, dagelijkse Israëlische aanvallen op Libanon.
Volgens schattingen vielen sindsdien zo’n zevenhonderd doden in Libanon. Meer dan 800 duizend Libanezen sloegen op de vlucht. De Libanese regering wil dat Hezbollah zich ontwapent, maar is niet bij machte om de beweging daartoe te dwingen.
Guterres betuigde op X zijn steun aan de Libanese bevolking. ‘Zij hebben niet gekozen voor deze oorlog. Ze zijn erin meegesleurd’, schreef hij. De VN-chef zei ‘alles in het werk te stellen’ om een vreedzame toekomst voor Libanon te bewerkstelligen.
Jasper Daams
Twitter bericht wordt geladen...
Voor de derde keer sinds het begin van de Amerikaans-Israëlische oorlog tegen Iran heeft de Navo-luchtverdediging een raket onderschept die vanuit dat land onderweg was naar Turkije. Het Turkse ministerie van Defensie meldt dat een ballistische raket is neergehaald in het oostelijke Middellandse Zeegebied. Turkije heeft Iran om opheldering gevraagd.
Vorige week woensdag haalden de Navo-systemen al een ballistische raket uit de lucht voordat deze het Turkse luchtruim binnenging. De brokstukken kwamen neer in de Turkse provincie Hatay. Een paar dagen later drong eenzelfde soort raket het Turkse luchtruim wel binnen; boven de provincie Gaziantep kon het projectiel worden neergehaald. In beide gevallen raakte niemand gewond.
Het Iraanse regime ontkent dat de raketten afkomstig waren uit Iran. Wel beloofde de Iraanse buitenlandminister Abbas Araqchi zijn Turkse evenknie Hakan Fidan deze week in een telefoongesprek dat er een onderzoek komt naar de raketaanvallen.
Om het Navo-luchtruim veilig te houden, krijgt Turkije binnenkort de beschikking over een extra Patriot-luchtafweersysteem, afkomstig uit de Navo-vliegbasis in het Duitse Ramstein. De installatie komt in de oostelijke provincie Malatya te staan, waar de Navo een radarbasis heeft.
Jasper Daams
Lees ook: Turkije wil uit het schootsveld blijven, maar krijgt steeds meer last van de oorlog
Bij de crash van het Amerikaanse tankvliegtuig zijn vier van de zes bemanningsleden omgekomen. Dat schrijft het US Central Command, dat verantwoordelijk is voor de Amerikaanse operaties in het Midden-Oosten, op X.
De KC-135 Stratotanker stortte gisteravond om 19.00 uur (Nederlandse tijd) neer in het westen van Irak. Het lot van de overige twee crewleden is nog onduidelijk, evenals de oorzaak van de crash. Het Amerikaanse leger zegt dat er geen sprake was van eigen of vijandelijk vuur. Het Islamitisch Verzet in Irak heeft verantwoordelijkheid opgeëist voor de crash.
De VS maken de identiteit van het omgekomen viertal 24 uur na het inlichten van de nabestaanden bekend.
Jasper Daams
Twitter bericht wordt geladen...
In Oman zijn twee mensen omgekomen door brokstukken van drones. Lokale media melden dat een van twee uit de lucht geschoten drones neerkwam op een industrieterrein in kustplaats Sohar, waarbij ook meerdere mensen gewond raakten. De dodelijke slachtoffers zouden buitenlandse werknemers zijn geweest. De resten van het andere onbemande vliegtuigje kwamen terecht in open gebied.
In vergelijking met andere Golfstaten is de schade in Oman tot dusver beperkt gebleven. Het sultanaat stelt zich neutraal op in de oorlog en heeft geprobeerd te bemiddelen tussen Iran en de VS. Wel werd eerder de strategisch gelegen haven in Duqm onder vuur genomen.
Vanwege de relatieve stabiliteit in Oman is de luchthaven in de hoofdstad Muscat verworden tot een belangrijke hub van repatriëringsvluchten, met name voor reizigers vanuit de Verenigde Arabische Emiraten. Vier van de zeven Nederlandse repatriëringsvluchten vertrokken vanuit Oman.
Jasper Daams
Lees ook: Door oorlog in Midden-Oosten verschuift keuze vakantie: vaker in Europa, Egypte en Cyprus uit gratie
Het Israëlische leger zegt een nieuwe reeks aanvallen te hebben uitgevoerd op doelen van het Iraanse regime in Teheran. Journalisten van het Franse persbureau AFP melden krachtige explosies in de Iraanse hoofdstad. In het oosten en westen van de stad zou rook opstijgen.
President Trump sloeg vanochtend vroeg (Nederlandse tijd) op Truth Social opnieuw dreigende taal uit naar Iran. In een bericht waarin hij opschepte over de Iraanse verliezen, schreef hij onder meer ‘onbeperkte munitie en genoeg tijd’ te hebben. ‘Kijk maar wat er vandaag met deze gestoorde schoften gaat gebeuren’, waarschuwde hij.
Jasper Daams
Het Amerikaanse tankvliegtuig dat gisteren is gecrasht in het westen van Irak, had vijf mensen aan boord, meldt CNN op gezag van een Amerikaanse bron. Het is niet bekend hoe zij eraan toe zijn. Gisteravond laat (Nederlandse tijd) meldde het leger dat de hulpwerkzaamheden nog in volle gang waren.
Het toestel, een KC-135 Stratotanker, wordt gebruikt voor het in de lucht bijtanken van andere vliegtuigen. Volgens een factsheet van de Amerikaanse luchtmacht draagt dit type doorgaans drie of vier crewleden met zich mee: een piloot, co-piloot, degene die andere vliegtuigen bijtankt en in sommige gevallen een navigator.
Het Islamitisch Verzet in Irak, een koepelorganisatie van door Iran gesteunde gewapende facties, zegt verantwoordelijk te zijn voor de crash. De VS stellen echter dat deze niet werd veroorzaakt door ‘vijandig of eigen vuur’, maar dat er een tweede Amerikaans tankvliegtuig bij was betrokken. Dat toestel zou veilig zijn geland.
Jasper Daams
De pro-Iraanse groepering Ashab al-Kahf heeft vrijdag aangekondigd ‘alle Franse belangen in Irak en in de regio’ aan te vallen, nadat Frankrijk heeft besloten om het vliegdekschip Charles de Gaulle naar het Midden-Oosten te sturen.
De Iraakse groep verspreidde de boodschap in een bericht op Telegram. Mensen die in de buurt van de Iraakse basis in Koerdistan wonen die afgelopen nacht werd aangevallen, worden opgeroepen om minstens vijfhonderd meter afstand te houden.
Bij de aanval op de basis in Erbil kwam een Franse soldaat om het leven. Vijf anderen raakten gewond. Ashab al-Kahf heeft de aanval echter niet opgeëist in het bericht.
Belga
In het centrum van Dubai zijn vrijdagochtend verschillende explosies te horen geweest. Ook melden journalisten van het Franse persagentschap AFP veel rook in de stad.
Een correspondent vertelt een explosie te hebben gehoord waarna het gebouw waarin hij verbleef, beefde.
Belga
Iraanse media hebben vrijdagochtend meerdere explosies gemeld in de Iraanse hoofdstad Teheran. Volgens persbureaus Tasnim en Fars waren op meerdere plekken in de stad ontploffingen te horen. In het zuiden van de stad waren de explosies het meest intens.
Volgens persbureau Fars 'voelden sommige inwoners hun huis schudden door de explosies'. Er zijn nog geen meldingen over hoe groot de eventuele schade is of over mogelijke slachtoffers.
Redactie
Het Islamitisch Verzet in Irak, een koepelorganisatie van door Iran gesteunde gewapende facties, heeft de verantwoordelijkheid opgeëist voor het neerhalen van een Amerikaans militair tankvliegtuig in het westen van Irak.
De groep schreef in een verklaring dat zij het KC-135-vliegtuig heeft neergeschoten 'ter verdediging van de soevereiniteit en het luchtruim van ons land'.
Donderdag meldden de Verenigde Staten het verlies van een Boeing KC-135-tankvliegtuig boven het westen van Irak. Het toestel werd volgens de Amerikaanse krijgsmacht niet neergehaald door eigen of vijandig vuur.
Twee vliegtuigen waren betrokken bij het incident, waarvan het KC-135-toestel crashte. De verklaring meldt niet of het andere betrokken toestel ook een KC-135 was. Dat vliegtuig landde later veilig in Israël.
ANP
Israël heeft vrijdagochtend gewaarschuwd voor een nieuwe reeks Iraanse raketten. In een bericht op het platform Telegram zegt het Israëlische leger dat het luchtverdedigingssysteem actief is.
In het noorden van het land ging het luchtalarm af.
Belga
De Australische minister van Buitenlandse Zaken Penny Wong heeft niet-essentieel Australisch overheidspersoneel opgeroepen om Israël en de Verenigde Arabische Emiraten te verlaten door de 'verslechterende toestand' in het Midden-Oosten.
In een bericht op X richt Wong zich ook tot alle landgenoten met de oproep de regio te verlaten. Volgens Canberra zouden ongeveer 2.600 van de 115 duizend Australiërs in het gebied zijn teruggekeerd naar Australië.
Belga
Een Franse militair is gedood ‘tijdens een aanval’ in de regio Erbil in Iraaks-Koerdistan. Dat maakte de Franse president Emmanuel Macron in de nacht van donderdag op vrijdag bekend op X.
‘Adjudant Arnaud Frion van het 7e Bataljon Alpenjagers in Varces is voor Frankrijk gesneuveld tijdens een aanval in de regio Erbil in Irak’, schreef hij, eraan toevoegend dat ‘de oorlog in Iran dergelijke aanvallen niet kan rechtvaardigen’.
De militair kwam om bij een incident dat enkele uren eerder al gemeld was door het Franse leger, dat aangaf dat zes van zijn militairen gewond waren geraakt bij een droneaanval in het noorden van Irak. Volgens de gouverneur van de regio Erbil zou het gaan om een incident bij de Frans-Koerdische basis nabij Makhmur. De Fransen zouden daar zijn geweest voor een antiterrorismetraining.
ANP
Saoedi-Arabië heeft in de nacht van donderdag op vrijdag 28 drones onderschept. Dat heeft het Saoedische ministerie van Defensie bekendgemaakt in verschillende berichten op X.
Het ministerie maakte eerst bekend een golf van twaalf drones te hebben 'onderschept en vernietigd'. Hierna volgden nog berichten over volgende golven van negen en zeven drones.
Belga
Zes Franse militairen die antiterrorismetraining gaven in Noord-Irak zijn gewond geraakt bij een droneaanval in de regio Erbil. Dat meldde het Franse leger donderdag, slechts enkele uren nadat ook een Italiaanse basis in hetzelfde gebied was aangevallen. De gewonde soldaten zijn overgebracht naar een medische post.
Volgens de gouverneur van de regio Erbil zou het gaan om een incident bij de Frans-Koerdische basis nabij Makhmur.
Frankrijk heeft honderden militairen gestationeerd in de regio Erbil als onderdeel van een bredere internationale coalitie die vecht tegen IS-strijders in het gebied.
Het was niet meteen duidelijk waar de drone vandaan kwam.
Eerder vond ook een droneaanval plaats op een Italiaanse basis in Erbil. Daarbij vielen geen slachtoffers. De Italiaanse autoriteiten kondigden hierop aan het personeel te evacueren. Het Italiaanse leger was al langer bezig met de evacuatie van de basis in Erbil. De terugtrekking zal slechts tijdelijk zijn.
Redactie
Iran is niet van plan de Straat van Hormuz volledig te sluiten, maar het is wel Irans onvervreemdbare recht om de veiligheid op de zeestraat te garanderen. Dat heeft de Iraanse ambassadeur voor de VN gezegd tegen journalisten. Amir Saeid Iravani voegde eraan toe dat 'de huidige situatie in de regio, waaronder ook de Straat van Hormuz, niet het resultaat is van Irans rechtmatige zelfverdediging', verwijzend naar de gevechten met Israël en de Verenigde Staten.
Rond de Straat van Hormuz − die de Perzische Golf verbindt met de Golf van Oman en onder meer grenst aan Iran, Oman en de Verenigde Arabische Emiraten − werden al meerdere vrachtschepen aangevallen. In reactie daarop mijden veel rederijen het gebied nu, wat gevolgen heeft voor het transport en de prijs van olie. Grofweg een vijfde van het wereldwijde olietransport komt door de Straat van Hormuz.
De VS en Frankrijk overwegen om vrachtschepen militair te begeleiden om zo een veilige doorgang te garanderen.
ANP
Een Amerikaans Boeing KC-135-tankvliegtuig is donderdag neergestort in het westen van Irak. Dat meldt het operationeel commando voor de regio, U.S. CENTCOM. Het toestel werd volgens de Amerikaanse krijgsmacht niet neergehaald door eigen of vijandig vuur.
Twee vliegtuigen waren betrokken bij het incident, waarvan de KC-135 crashte. Er zijn reddingspogingen gaande, aldus het Amerikaanse leger. Er werd niet gemeld of het andere betrokken toestel ook een KC-135 was. Het tweede toestel kon veilig landen.
Het is voorlopig niet duidelijk hoeveel personen aan boord waren en of ze crash hebben overleefd.
Eerder verloor het Amerikaanse leger in de oorlog tegen Iran al drie F-15's. Die toestellen werden per vergissing neergehaald door de luchtafweersystemen van Koeweit. Alle zes bemanningsleden wisten zich met hun schietstoel in veiligheid te brengen.
ANP/Belga/AP
Israël heeft donderdagmiddag en -avond opnieuw delen van de Libanese hoofdstad Beiroet onder vuur genomen. Op beelden van persbureau AFP is te zien hoe rook opstijgt uit een pand in de centraal gelegen wijk Bachoura, die grenst aan het oude stadscentrum en vlak bij onder meer het kantoor van de Libanese premier en het parlement ligt.
Het Israëlische leger had voor de aanval een evacuatiebevel laten uitgaan voor Bachoura. Eerdere van zulke bevelen hadden betrekking op de zuidelijke buitenwijken van Beiroet, waar Hezbollah traditioneel sterk aanwezig is.
Volgens het leger was de aanval in Bachoura gericht op een pand waar Hezbollah geld heeft opgeslagen. Persbureau Reuters heeft de aanval op het gebouw geverifieerd. Onduidelijk is nog hoe groot de schade is en of er (burger)slachtoffers zijn gevallen. Buiten gedode Hezbollah-strijders, geeft Israël daar doorgaans weinig informatie over.
Ook voor de eveneens centraal gelegen wijk Zuqaq al-Blat heeft het leger een evacuatiebevel gegeven. The New York Times deelt beelden van rookpluimen boven dat deel van de stad.
Eerder op de dag kwamen twee academici om het leven bij een aanval op de campus van de publieke universiteit van Libanon, meldde het nationale persbureau NNA. De campus ligt aan de rand van de zuidelijke buitenwijken van Beiroet. Voor meerdere zuidelijke buitenwijken van Beiroet heeft Israël vandaag evacuatiebevelen uitgevaardigd.
Verder zegt Israël in het zuiden van het land doelen van Hezbollah onder vuur te nemen. Details daarover ontbreken nog.
Door de Israëlische aanvallen op Libanon zijn zo’n 800 duizend inwoners ontheemd geraakt. Volgens het Libanese gezondheidsministerie is het dodental inmiddels opgelopen tot 687, onder wie 98 kinderen en 62 vrouwen. Hoeveel van de doden Hezbollah-strijders zijn, meldt het ministerie niet.
Thom Canters
Nog enkele honderden gestrande reizigers willen uit het Midden-Oosten worden gerepatrieerd, zo heeft buitenlandminister Tom Berendsen (CDA) gezegd tijdens een debat in de Tweede Kamer over de oorlog in het Midden-Oosten. Het gaat onder meer om zo’n tweehonderd mensen uit de Verenigde Arabische Emiraten, waar grote steden zoals Dubai en Abu Dhabi liggen. Ook zitten nog tientallen Nederlanders vast in landen als Jordanië, Israël, Irak, Iran, Qatar of Saudi-Arabië.
Volgens Berendsen voldeden ongeveer zesduizend mensen aan de voorwaarden voor repatriëring. Duizenden hebben de regio al verlaten, zei hij. Ongeveer drieduizend mensen lukte het zelfstandig om te vertrekken. Nog eens duizend mensen konden weg dankzij hulp van het ministerie van Buitenlandse Zaken. Iets minder dan duizend mensen willen geen gebruik maken van hulp, aldus de minister.
Het ministerie gaat nu over op ‘maatwerk’ om de kleinere groepen uit verschillende landen terug te halen. Hoe dat er precies uitziet, zei hij niet. Wel benadrukte hij dat een vliegtuig van Defensie in de regio blijft om te helpen bij de repatriëring. Berendsen roept mensen op het te melden als zij al in veiligheid zijn.
Gevluchte Iraniërs hoeven daarnaast voorlopig niet terug te keren naar hun geboorteland, meldde premier Rob Jetten tijdens het debat. Het kabinet heeft eerder de beslissingen over asielaanvragen gepauzeerd, maar had nog geen formeel besluit- en vertrekmoratorium ingesteld. Asielminister Bart van den Brink is dat laatste aan het voorbereiden.
Een dergelijk besluit houdt in dat de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) lopende asielverzoeken niet afwijst, maar ook geen verblijfsvergunningen toewijst. Nieuwe asielaanvragen zullen niet in behandeling worden genomen. Bovendien worden Iraniërs van wie de asielaanvraag is afgewezen, niet teruggestuurd.
Redactie
De stijgende olieprijzen door de oorlog met Iran zijn geen reden voor zorg, stelt de Amerikaanse president Donald Trump op Truth Social. Integendeel, als ‘s werelds grootste olieproducent kunnen de Verenigde Staten er volgens Trump juist goed aan verdienen.
Met zijn uitspraken gaat Trump voorbij aan de zorgen van Amerikanen over de stijgende prijzen aan de pomp. De gemiddelde benzineprijs in de VS is op dit moment ruim 3,60 dollar per gallon, zo’n 60 cent meer dan een maand geleden. Uit peilingen blijkt keer op keer dat Amerikaanse kiezers in grote mate ontevreden zijn met Trumps presidentschap omdat hij niet in staat is de kosten van levensonderhoud te drukken.
De aanhoudende Iraanse blokkade heeft volgens het Internationaal Energieagentschap (IEA) geleid tot ‘de grootste verstoring in de geschiedenis van de wereldwijde oliemarkt’. Maar die zorgen deelt Trump dus niet. ‘Het is voor mij als president veel belangrijker om te voorkomen dat het kwaadaardige Iran een kernwapen krijgt en het Midden-Oosten en mogelijk de rest van de wereld vernietigt.’
Trump heeft de laatste dagen meermaals gezegd dat de VS de oorlog praktisch al gewonnen hebben, hoewel Iran nog altijd in staat is aanvallen uit te voeren. Een duidelijke exitstrategie heeft de Amerikaanse president echter nog niet geformuleerd.
Thom Canters
Mojtaba Khamenei, de nieuwe opperste leider van Iran, heeft voor het eerst sinds zijn benoeming een verklaring naar buiten gebracht. Zijn toespraak is zojuist voorgelezen op de Iraanse staatstelevisie. Khamenei, die gewond raakte bij de Israëlische aanval waarbij zijn vader en voorganger werd gedood, bleef zelf buiten beeld. Hij heeft daardoor geen einde kunnen maken aan de geruchten over de ernst van zijn verwondingen.
In de verklaring zegt Khamenei dat de ‘martelaren’ die zijn omgekomen bij de Israëlisch-Amerikaanse aanvallen op Iran zullen worden gewroken. Ook zal Iran de blokkade van de strategisch belangrijke Straat van Hormuz voortzetten om Israël en de VS economisch onder druk te zetten. De sluiting van de zeestraat, gevolgd door een reeks Iraanse aanvallen op vrachtschepen die toch door de Straat van Hormuz varen, heeft geleid tot een flinke stijging van de olie- en gasprijzen.
Khamenei zei verder dat Iran de banden met zijn buurlanden moet aanhalen. Onduidelijk is of dat betekent dat de Iraniërs die landen vanaf nu zullen ontzien. De afgelopen anderhalve week heeft Iran luchtaanvallen uitgevoerd op meer dan tien landen in het Midden-Oosten. Iran gaat volgens Khamenei sowieso door met de aanvallen op Amerikaanse militaire bases in de regio.
Daan de Vries
Een Pools nucleair onderzoekscentrum was deze week het doelwit van een cyberaanval. Volgens de Poolse regering zijn er aanwijzingen dat de daders afkomstig zijn uit Iran, meldt de Poolse minister voor Digitale Zaken Krzysztof Gawkowski. De hackers zijn er volgens Gawkowski niet in geslaagd om binnen te dringen in de systemen van de onderzoeksinstelling.
Het instituut doet onder meer onderzoek naar kernenergie. Polen heeft momenteel geen actieve kerncentrales, maar er zijn wel concrete plannen om de komende jaren centrales te openen.
Poolse bedrijven en overheidsinstellingen hebben de afgelopen jaren geregeld te maken met cyberaanvallen. Doorgaans wijzen de Poolse autoriteiten naar Rusland, dat in Polen ook andere vormen van sabotage uitvoert. Minister Gawkowski schrijft in een verklaring dat het ook mogelijk is dat de hackers zich doelbewust hebben voorgedaan als Iraniërs, om hun werkelijke afkomst te verhullen.
Daan de Vries
Vrachtschepen in de buurt van de Straat van Hormuz versturen boodschappen waarin zij hun banden met China benadrukken, in de hoop zo te voorkomen dat zij worden aangevallen door Iran. Dat concludeert persbureau AP aan de hand van data van MarineTraffic, een website die de internationale scheepvaart volgt.
Zeker acht schepen in de Perzische Golf en de Golf van Oman, die van elkaar worden gescheiden door de nauwe Straat van Hormuz, hebben teksten als ‘Chinese eigenaar’ of ‘Chinese bemanning’ aan hun locatiegegevens toegevoegd. De meeste van deze schepen varen niet onder Chinese vlag, maar zijn mogelijk wel verbonden aan Chinese bedrijven.
Het is niet duidelijk hoe noodzakelijk de berichten van de schepen zijn. Iran onderhoudt nauwe economische banden met China en heeft Chinese schepen tot dusverre ontzien in zijn aanvallen op vrachtschepen in de Straat van Hormuz. Sinds het uitbreken van de oorlog in Iran zijn zeker negentien schepen aangevallen in het gebied. Eerder gebruikten rederijen vergelijkbare boodschappen om schepen te beschermen tegen aanvallen door de Houthi’s op de Rode Zee.
Daan de Vries
Thailand heeft de Iraanse ambassadeur op het matje geroepen vanwege de Iraanse aanval op een Thais vrachtschip in de Straat van Hormuz. Het Thaise ministerie van Buitenlandse Zaken eist formele excuses van Iran. Het schip was onderweg van Dubai naar de Indiase stad Kandla toen het gisteren werd getroffen door een Iraanse raket.
India sprak kort na de aanval al zijn zorgen uit over de situatie in de Straat van Hormuz, waar Iran de afgelopen dagen verschillende vrachtschepen heeft aangevallen. ‘India betreurt het feit dat commerciële scheepvaart een doelwit is van militaire aanvallen’, schreef het Indiase ministerie van Buitenlandse Zaken in een verklaring.
Op het Thaise schip brak door de Iraanse aanval brand uit. De meeste bemanningsleden konden worden geëvacueerd, maar drie opvarenden zijn nog vermist.
Daan de Vries
Zo’n 3,2 miljoen Iraniërs zijn binnen Iran op de vlucht geslagen sinds het uitbreken van de oorlog met Israël en de Verenigde Staten. Dat meldt VN-vluchtelingenorganisatie UNHCR. ‘Dit aantal zal waarschijnlijk verder toenemen als het geweld voortduurt’, schrijft de VN-organisatie in een verklaring.
De meeste gevluchte Iraniërs zijn vanuit Teheran en andere grote steden gevlucht naar het noorden of naar het platteland. Volgens UNHCR zijn vluchtelingengroepen die al in Iran woonden, onder wie veel Afghanen, oververtegenwoordigd. De VS en Israël hebben sinds 28 februari zware luchtaanvallen uitgevoerd op Teheran en andere Iraanse steden. Daarbij zijn zeker 1.200 burgers gedood, blijkt uit cijfers van mensenrechtenorganisatie Hrana.
Daan de Vries
De olieprijs is donderdag korte tijd opnieuw boven de 100 dollar per vat uitgekomen na een aanval op twee tankers in Iraakse wateren. Beide schepen, geladen met Iraakse olie, vlogen na een explosie in brand. Een van de tankers vaart onder de vlag van de Marshalleilanden, de ander onder de vlag van Malta.
De aanval zou zijn uitgevoerd door Iraanse boten met explosieven aan boord, meldt Reuters op basis van een eerste Iraaks onderzoek. Bij de aanval viel ten minste een dode, in totaal zijn 38 bemanningsleden gered. Er wordt nog gezocht naar vermisten. Alle activiteiten in Iraakse havens zijn stilgelegd.
De aanval maakt duidelijk dat het effect van de woensdag aangekondigde maatregel om olie uit de wereldwijde reserves vrij te geven, nauwelijks tot geen effect heeft op de olieprijs. Na de aankondiging steeg de olieprijs verder en piekte na de aanval. Donderdagochtend schommelde de prijs van een vat Brentolie 5 procent hoger rond de 95 dollar.
Nederland liet gisteren weten dat het ook een deel van zijn strategische oliereserves inzet. In totaal komen er 5,4 miljoen vaten op de markt, ongeveer een vijfde van de Nederlandse strategische voorraad. In totaal wordt de komende tijd een recordaantal van 400 miljoen vaten olie op de markt gebracht, zo maakte het energieagentschap IEA woensdagmiddag bekend. Het IEA coördineert de inzet van de reserves.
Bard van de Weijer
Een Italiaanse militaire basis in Irak is getroffen door een raket, meldt het ministerie van Defensie in Rome. Er zijn geen slachtoffers of gewonden onder het Italiaanse personeel, stelt de minister van Defensie Guido Crosetto in een schriftelijke verklaring.
De raket kwam volgens het ministerie neer op een basis in Erbil, in Iraaks-Koerdistan. Minister Crosetto zegt dat de militaire top hem doorlopend op de hoogte houdt van nieuwe ontwikkelingen. Wie de raket gelanceerd heeft, of er schade is en hoe Italië hierop reageert, vermeldt hij niet. In de afgelopen weken heeft Iran wel meermaals doelen aangevallen in Iraaks-Koerdistan.
De Italiaanse premier Giorgia Meloni heeft goede banden met de Amerikaanse president Donald Trump, maar is wel kritisch op de oorlog. Woensdag zei ze in de senaat dat het conflict diplomatiek opgelost moet worden. Ook zei ze niet te willen dat de VS Italiaanse bases gebruiken voor de oorlog, tenzij het Italiaanse parlement dat anders ziet.
Miluska van Rompu
Iran heeft donderdag brandstoftanks aangevallen in Bahrein. De tanks behoren tot een opslagfaciliteit in het gouvernement Muharraq.
Het ministerie van Binnenlandse Zaken verzoekt inwoners van een deel van Muharraq om 'thuis te blijven en ramen en ventilatie te sluiten, als voorbereiding op de mogelijke gevolgen van rook door het vuur dat geblust wordt', aldus een bericht van het ministerie op X.
Iran valt doelwitten in de Golfstaten aan als vergelding voor Amerikaanse en Israëlische aanvallen op Iran. In Bahrein ligt de belangrijkste Amerikaanse marinebasis in de regio.
Een Iraanse drone heeft in de nacht van woensdag op donderdag een toren in Dubai geraakt. Volgens de autoriteiten in het emiraat ging het om een drone die op een gebouw in de buurt van Creek Harbour was gevallen. Hulpdiensten zouden de 'kleine' brand hebben geblust en er zijn geen gewonden gevallen.
Volgens de Iraanse staatszender IRIB ging het om een aanval met een precisiedrone en hielden Amerikaanse soldaten zich schuil in de toren die werd geraakt.
Bij een Israëlische luchtaanval op het openbare strand Ramlet al-Baida, nabij het centrum van Beiroet, zijn zeker zeven mensen gedood. 21 mensen raakten gewond, aldus het Libanese ministerie van Gezondheid. Veel inwoners van Beiroet die ontheemd zijn geraakt door het geweld hadden toevlucht gezocht op het strand van Ramlet al-Baida, schrijft Al-Jazeera.
Ook de zuidelijke buitenwijken van Beiroet werden hevig gebombardeerd. Het Israëlische leger meldt dat het daar binnen een half uur tien Hezbollah-doelen heeft getroffen.
Eerder had Hezbollah meer dan honderd raketten afgevuurd op het noorden van Israël. Volgens een Israëlische defensiefunctionaris hadden Hezbollah en Iran een gecoördineerde raketaanval uitgevoerd op Israël.
Door Israëlische aanvallen op Libanon zijn sinds 2 maart al zeker 634 mensen gedood, onder wie 91 kinderen.
De Verenigde Staten gaan 172 miljoen vaten olie uit de strategische reserve vrijgeven. Dat meldt de Amerikaanse minister van Energie, Chris Wright, in een verklaring op X. Het vrijgeven van de olievaten begint volgende week en zal ongeveer 120 dagen duren.
Sinds de oorlog tussen de VS, Israël en Iran is de olieprijs wereldwijd enorm gestegen. Het vrijgeven van oliereserves moet de prijs omlaag brengen.
De Amerikaanse president Donald Trump gaf woensdag al aan dat hij van plan was olie vrij te geven uit de reserve, die nu ongeveer 415 miljoen vaten telt.
De 172 miljoen vaten die de VS vrijgeven, zijn onderdeel van de 400 miljoen vaten die lidstaten van het Internationaal Energieagentschap (IEA) zullen vrijgeven uit hun strategische reserves, zoals woensdag werd besloten. Nederland haalt 5,4 miljoen vaten uit de reserves.
President Donald Trump zegt dat de Amerikanen de oorlog in Iran al hebben gewonnen, maar dat de aanvallen voorlopig nog doorgaan om het land definitief te verslaan. "We willen niet te vroeg vertrekken, toch?", zei Trump tijdens een toespraak in Kentucky. "We moeten de klus afmaken."
De president claimde dat de Verenigde Staten inmiddels 58 Iraanse marineschepen hebben uitgeschakeld. 'Je wilt nooit te vroeg zeggen dat je gewonnen hebt', aldus Trump. 'Maar wij hebben gewonnen. Het was voorbij in het eerste uur.'
Trump zei te willen voorkomen dat de Amerikanen elke twee jaar moeten terugkeren naar Iran.
Een hooggeplaatste militaire adviseur van de Iraanse leider Mojtaba Khamenei noemde Trump ondertussen 'Satan': 'Hij is de corruptste en domste Amerikaanse president ooit'. zei Yahya Rahim Safavi.
De Veiligheidsraad van de Verenigde Naties heeft een resolutie aangenomen waarin Iran wordt opgeroepen om te stoppen met het aanvallen van de Golfstaten. Volgens de resolutietekst zijn die aanvallen in strijd met het internationaal recht en vormen ze een 'ernstige dreiging voor de internationale vrede en veiligheid'.
Iran begon met het aanvallen van landen in de regio nadat Israël en de Verenigde Staten eerst Iran hadden aangevallen. De Golflanden die onder vuur werden genomen, huisvesten allemaal Amerikaanse militaire bases.
Dertien van de vijftien landen in de Veiligheidsraad stemden voor de resolutie. Alleen Rusland en China onthielden zich van stemming.
De resolutie veroordeelt ook de Iraanse acties die gericht zijn op het afsluiten van de Straat van Hormuz. Iran heeft meerdere commerciële schepen beschoten op die zeestraat die zo belangrijk is voor de wereldwijde oliehandel.
Amir Saeid Iravani, de Iraanse ambassadeur bij de Verenigde Naties, noemde de resolutie politiek gemotiveerd. 'De actie van vandaag is een flagrant misbruik van het mandaat van de Veiligheidsraad om de politieke agenda's van bepaalde leden na te streven. De landen die verantwoordelijk zijn voor de brute agressieoorlog tegen mijn land.'
De Verenigde Staten hebben een vetorecht in de Veiligheidsraad. Een resolutie die de Amerikaanse aanvallen veroordeelt, is dus bij voorbaat kansloos.
Twee olietankers zijn in Iraakse wateren aangevallen, waarna op beide schepen brand uitbrak. Het gaat om buitenlandse tankers met Iraakse olie aan boord.
Iraanse boten vol explosieven hebben mogelijk de olietankers geraakt, meldt persbureau Reuters op basis van voorlopig onderzoek door Iraakse veiligheidsfunctionarissen.
Persbureaus melden zeker één dode. Een reddingsactie zou nog gaande zijn. Volgens Reuters zijn vijfentwintig bemanningsleden al geëvacueerd. Persbureau AFP spreekt van 'minstens twintig' bemanningsleden.
Het Israëlische leger heeft een grootschalige luchtaanval uitgevoerd op het zuiden van de Libanese hoofdstad Beiroet. De zuidelijke buitenwijken van Beiroet gelden als een bolwerk van Hezbollah en zijn de afgelopen anderhalve week vrijwel dagelijks onder vuur genomen door Israël. Eerder vanavond vuurde Hezbollah ongeveer honderd raketten af op Noord-Israël, dat grenst aan Libanon.
Volgens de Libanese autoriteiten zijn sinds het begin van de oorlog in Iran zeker 570 Libanezen gedood door Israëlische luchtaanvallen. Honderdduizenden mensen zijn op de vlucht geslagen.
Daan de Vries
Iran heeft een aantal mijnen geplaatst in de Straat van Hormuz, meldt persbureau Reuters op gezag van twee anonieme ingewijden. Gisteren schreef ook nieuwszender CNN dat de Iraniërs mijnen hadden neergelegd in de zeestraat. De Amerikaanse president Donald Trump dreigde vervolgens met ‘ongekend’ militair ingrijpen als Iran zou doorgaan met plaatsing van de explosieven.
De mijnen kunnen een bedreiging vormen voor de scheepvaart over de strategisch belangrijke zeestraat, waar tot het begin van de oorlog ongeveer een vijfde van de wereldwijde oliehandel door werd vervoerd. Ook vloeibaar aardgas uit onder meer Qatar wordt via de Straat van Hormuz verscheept. Sinds het begin van de Amerikaans-Israëlische aanvallen op Iran is de scheepvaart in het gebied grotendeels tot stilstand gekomen. Deze verstoring heeft geleid tot een flinke stijging van de olie- en gasprijzen.
Schepen die toch door de Straat van Hormuz varen, lopen ook het risico om vanuit de lucht te worden aangevallen: vanochtend heeft Iran nog twee vrachtschepen aangevallen op de zeestraat. Ondanks de aanvallen heeft Trump rederijen de afgelopen dagen herhaaldelijk opgeroepen om door de Straat van Hormuz te blijven varen.
Daan de Vries
De Italiaanse premier Giorgia Meloni heeft zich opvallend kritisch uitgesproken tegen de Amerikaans-Israëlische aanvallen op Iran. In een toespraak in de Italiaanse senaat sprak Meloni van ‘een crisis in de wereldorde’, waarbij landen steeds vaker kiezen voor ‘eenzijdige interventies die de grenzen van het internationaal recht overschrijden’. Ook benadrukte Meloni dat Italië op geen enkele manier betrokken wil raken bij het conflict.
Met haar kritische betoog voegt de radicaal-rechtse Italiaanse premier zich bij de linkse minister-president van Spanje, Pedro Sánchez. Van alle regeringsleiders binnen de EU heeft Sánchez zich het felst uitgesproken tegen de Amerikaanse en Israëlische aanvallen. De meeste Europese leiders hebben de afgelopen anderhalve week opgeroepen tot terughoudendheid, zonder het handelen van de Amerikanen te veroordelen of juist expliciet te steunen.
Meloni geldt als een ideologische bondgenoot van de Amerikaanse president Trump en de rest van de uiterst rechtse en conservatieve vleugel van de Republikeinse partij. Niet voor niets was Meloni als enige regeringsleider van een EU-lidstaat aanwezig bij Trumps inauguratie. Ook hield Meloni in februari vorig jaar een toespraak bij CPAC, het jaarlijkse congres van de Amerikaanse radicaal-rechtse beweging.
Daan de Vries
De Verenigde Staten hebben de meisjesschool in het Iraanse Minab, waar een raketinslag eind februari zeker 175 levens eiste, mogelijk aangevallen op basis van verouderde informatie. Dat zijn volgens The New York Times de voorlopige conclusies van een intern onderzoek van het Amerikaanse leger, schrijft de krant op basis van ingewijden. De bevindingen zijn nog niet officieel naar buiten gebracht. Het interne rapport spreekt president Trump tegen die meermaals heeft beweerd dat het zou gaan om een Iraanse raket. Daarvoor levert hij geen enkel bewijs.
De school was in het verleden onderdeel van een nabijgelegen militaire basis. Op satellietbeelden is te zien dat het gebouw ooit binnen de muren van de marinebasis van de Iraanse Revolutionaire Garde lag, maar dat het al sinds zeker 2016 is afgescheiden van dat complex. Ook tonen satellietfoto’s kleurige muurtekeningen en de contouren van een sportveldje op het schoolplein van de basisschool.
De aanval vond plaats op zaterdag 28 februari, de eerste dag van de Amerikaans-Israëlische oorlog tegen Iran, getroffen door een raket. Sindsdien zijn er steeds meer aanwijzingen naar buiten gekomen dat het ging om een Amerikaanse raket, vermoedelijk een Tomahawk. Satellietbeelden en video’s van de nasleep laten zien dat de raketinslag gelijktijdig plaatsvond met het Amerikaanse bombardement van de marinebasis.
Ook verspreidden Iraanse media beelden waarop te zien is hoe een Tomahawkraket inslaat op de basis, evenals foto’s van Amerikaanse raketfragmenten die afkomstig zouden zijn van de getroffen school. Volgens Trump beschikt Iran eveneens over Tomahawks, wat niet waar is. Als het inderdaad een Amerikaanse raket was, is het de dodelijkste Amerikaanse luchtaanval met burgerslachtoffers sinds de Irakoorlog van 2003.
Daan de Vries
De Amerikaanse president Trump heeft opnieuw gezegd dat de oorlog in Iran ‘snel’ voorbij zal zijn. Volgens Trump hebben de Amerikanen ‘bijna geen doelwitten meer over’ om in Iran aan te vallen, zei hij vanmiddag in een interview met nieuwssite Axios. ‘Het is voorbij als ik wil dat het voorbij is.’ Trump heeft de afgelopen dagen vaker verklaard dat de oorlog op zijn einde loopt, maar ook in gesprek met Axios heeft hij daar geen concrete termijn aan verbonden.
Gisteravond dreigde Trump bovendien nog met ‘ongekend’ militair ingrijpen als Iran zeemijnen zou plaatsen in de strategisch belangrijke Straat van Hormuz. Amerikaanse functionarissen zeggen tegen Axios dat de VS erop zijn voorbereid om de luchtaanvallen op Iran nog zeker twee weken voort te zetten. Ook bondgenoot Israël lijkt niet van plan om op korte termijn een eind te maken aan de oorlog. Defensieminister Israel Katz zei eerder vandaag dat Israël de oorlog ‘zo lang als noodzakelijk’ zal volhouden.
Daan de Vries
De Europese Unie heeft negentien aan het Iraanse regime gelieerde functionarissen en entiteiten toegevoegd aan de sanctielijst. Zij hebben zich schuldig gemaakt aan mensenrechtenschendingen. Dat meldt EU-buitenlandchef Kaja Kallas. ‘Nu de oorlog in Iran voortduurt, zal de EU haar belangen beschermen en degenen vervolgen die verantwoordelijk zijn voor binnenlandse repressie’, schrijft Kallas in een bericht op X.
De buitenlandchef maakt niet duidelijk welke personen en entiteiten nu zijn toegevoegd aan de lijst. Op de Europese sanctielijst staan al 247 Iraanse functionarissen en vijftig entiteiten. Het gaat dan onder meer om ministers en gevangenissen. Personen die op de sanctielijst staan, mogen onder meer de EU niet binnenkomen. Ook zijn de eventuele tegoeden van de personen en entiteiten in de EU bevroren.
Yassin Boutayeb
Source: Volkskrant