Huizenbezitters kunnen dankzij het kabinet-Jetten vanaf 2027 meer hypotheekrente aftrekken. Dit staat haaks op de eerdere wens van D66 en CDA om de aftrek af te bouwen en op de meeste adviezen van experts. Bovendien vergroot ook deze maatregel de inkomensongelijkheid.
is politiek verslaggever van de Volkskrant en schrijft over financiën en landbouw.
Dat de hypotheekrenteaftrek de komende jaren licht omhooggaat, werd pas duidelijk in de doorrekening van het coalitieakkoord door het Centraal Planbureau (CPB). Het coalitieakkoord Aan de slag vermeldt die verruiming van het fiscale voordeel voor huizenbezitters niet. Hoogleraar economie van de publieke sector Raymond Gradus (Vrije Universiteit) vestigde hier donderdag de aandacht op in economenvakblad ESB.
Huizenbezitters met een hypotheek kunnen vanaf volgend jaar ‘beperkt’ meer rente aftrekken, schrijft het CPB. Dat komt doordat het kabinet het tarief in de twee laagste schijven van de inkomstenbelasting vanaf 2027 iets verhoogt. Daardoor stijgt automatisch ook het maximumpercentage van de hypotheekrenteaftrek, want dat is gelijk aan het tarief in de tweede (middelste) schijf. Dat tarief is nu 37,56 procent en gaat naar 38,37 procent in 2030.
Het fiscale voordeel voor huizenbezitters met een hypotheek stijgt dus met 0,81 procentpunt in deze kabinetsperiode, mits zij meer verdienen dan circa 39 duizend euro per jaar (daar begint de tweede schijf van de inkomstenbelasting).
Hoe hoger de hypotheek, hoe meer renteaftrek, dus hoe groter het voordeel. Mensen met een hoger inkomen bezitten over het algemeen duurdere huizen met een hogere hypotheek, en profiteren hiervan dus het meest. Voor eigenaren van een afbetaald huis geldt dit uiteraard niet.
Nederlanders zonder hypotheek gaan vanaf volgend jaar wel meer inkomstenbelasting betalen, maar profiteren niet van de extra renteaftrek. Huurders hebben gemiddeld een lager inkomen dan huizenbezitters (ze hebben vaak niet genoeg inkomen of vermogen om een huis te kunnen kopen), dus die belastingmaatregel pakt denivellerend uit. Ook omdat het kabinet het tarief in de derde en hoogste schijf van de inkomstenbelasting (voor inkomens vanaf circa 80 duizend euro) níét verhoogt.
De verhoging van de eerste en tweede schijf in de inkomstenbelasting komt volgens het CPB neer op een lastenverzwaring van 5 miljard euro voor huishoudens. Desondanks claimt het kabinet dat gezinnen er gemiddeld niet op achteruitgaan, omdat de extra inkomstenbelasting gecompenseerd wordt door een verlaging van de (wettelijke) zorgpremies. Die dalen vanwege de verhoging van het eigen risico.
Maar ook dit pakt niet voor iedereen gelijk uit: voor mensen die veel zorg gebruiken, wordt het voordeel van de lagere zorgpremies tenietgedaan door de forse stijging van het eigen risico, van 385 naar 460 euro per jaar. Het is bovendien bekend dat mensen met een laag inkomen gemiddeld minder gezond zijn dan Nederlanders in de hoogste inkomensgroepen.
Dat het kabinet de hypotheekrenteaftrek verruimt, staat haaks op de inzet van twee van de drie coalitiepartijen vóór de formatie. D66 en CDA schreven in hun recentste verkiezingsprogramma’s dat de hypotheekrenteaftrek langzaam moet worden afgebouwd naar nul. Dat voornemen stond ook in het gezamenlijke tussenakkoord dat Rob Jetten (D66) en Henri Bontenbal (CDA) halverwege de formatie produceerden, voordat de VVD aanschoof.
De VVD, sinds jaar en dag vurig verdediger van de hypotheekrenteaftrek, heeft dat afbouwplan aan de formatietafel blijkbaar weten om te turnen in een kleine optopping van de leenbonus.
Ondertussen liggen er stapels expertrapporten (van onder andere De Nederlandsche Bank en het CPB) die het kabinet adviseren de hypotheekrenteaftrek af te schaffen, omdat die ondoelmatig en duur is. De aftrek kost de schatkist 10 tot 11 miljard euro per jaar. Daarnaast drijft de aftrek de huizenprijzen op, wat de vermogensongelijkheid tussen huurders en huiseigenaren vergroot. Ook stimuleert deze leenbonus het aangaan van hoge hypotheekschulden, wat huiseigenaren kwetsbaar maakt voor rentestijgingen.
Luister ook naar onze politieke podcast ‘De kamer van Klok’:
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant