Europese beleidsbepalers hebben zondag voorzichtig positief gereageerd op de dood van ayatollah Ali Khamenei. De opperste leider van Iran werd zaterdag na een heerschappij van tientallen jaren gedood door Israëlische en Amerikaanse luchtaanvallen.
"Dit is een bepalend moment in de geschiedenis van Iran", zegt buitenlandchef Kaja Kallas van de Europese Unie. "Het is onzeker wat er nu gaat gebeuren. Maar de weg is nu wel open naar een ander Iran, waar de inwoners meer ruimte krijgen."
De 86-jarige Khamenei kwam zaterdag om het leven door raketten van Israël en de Verenigde Staten, die militaire doelen in Iran aanvielen. Het was uren onduidelijk waar de opperste leider zich precies bevond, maar Israëlische media meldden zaterdagavond dat hij was gedood. Iraanse staatsmedia bevestigden zijn overlijden even later.
"Nu hij er niet meer is, is er nieuwe hoop voor de Iraniërs", zegt Europese Commissie-voorzitter Ursula von der Leyen. "We moeten ervoor zorgen dat zij mogen bepalen hoe de toekomst van het land eruit komt te zien. Er is ondertussen ook een risico op instabiliteit in de regio en een spiraal van geweld."
Ook paus Leo vreest daarvoor. Iran vuurde als tegenaanval raketten af op meerdere landen in de regio, waaronder Qatar, de Verenigde Arabische Emiraten en Jordanië. De Iraanse hoofdstad Teheran werd zondag weer onder vuur genomen. "Ik richt mij met klem tot de betrokken partijen om hun verantwoordelijkheid te nemen en de spiraal van geweld te stoppen voordat het onherstelbaar wordt", zegt de paus.
Frankrijk is optimistischer gestemd na de dood van Khamenei. De opperste leider was bijna 37 jaar aan de macht in Iran en regeerde met ijzeren hand. "Hij was verantwoordelijk voor de dood van duizenden burgers in zijn land en in de regio. Wij kunnen zijn dood dus alleen maar toejuichen", zegt een woordvoerder van de Franse regering.
De Italiaanse buitenlandminister Antonio Tajani blijft wat meer in het midden. "Er is nu sprake van een overgangsfase en de impact van deze oorlog is nog onduidelijk." De Zweedse buitenlandminister Maria Stenergard denkt dat de dood van Khamenei kansen biedt. "Maar er blijven veel onzekerheden bestaan."
Bondgenoten van Iran, zoals Rusland, zijn logischerwijs kritisch op de acties van Israël en de VS. De Russische president Vladimir Poetin spreekt van een "cynische moord die ingaat tegen het internationaal recht".
Source: Nu.nl algemeen