De concurrentie om een zetel in de gemeenteraad groeit. Gemiddeld zijn er dit jaar 7,2 kandidaten per verkiesbare plek, vorige keer nog 6,7. Het aandeel vrouwen in de top tien neemt toe. Jannen komen nog steeds, qua voornaam dan, het meest voor.
is onderzoeksjournalist van de Volkskrant.
In het Gelderse Druten is de concurrentie het grootst: daar strijden 233 kandidaten om 17 zetels (gemiddeld 13,71 kandidaten per zetel), zo blijkt uit een analyse van de kandidatenlijsten die door de Kiesraad zijn gepubliceerd in aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen op 18 maart.
Ook in Amsterdam wordt het een flinke afvalrace: gemiddeld zijn daar 13,67 kandidaten per zetel. De grootste kans hebben kandidaat-raadsleden in Coevorden en op Schiermonnikoog: gemiddeld 1 op 2,8.
Verhoudingsgewijs staan er veel minder vrouwen (23 procent) op de kandidatenlijsten dan mannen (52 procent). Dat was bij de verkiezingen in 2022 ook zo; toen ging het om respectievelijk 28 en 60 procent. Dit jaar zijn er echter veel meer kandidaten van wie het geslacht niet is vermeld op de kieslijst: bijna vijftienduizend (bijna een kwart). Daardoor is een precieze vergelijking van de man-vrouwverhouding met 2022 niet te maken.
De lijsttrekker is verreweg het vaakst een man: bij 73 procent van de landelijke partijen en bij 70 procent van de lokale partijen. Vrouwen maken ondanks hun ondervertegenwoordiging wel meer kans op een plek in de raad dan vier jaar geleden. In de hogere regionen van de lijsten, op plek 1 tot en met 10, komen meer vrouwen voor dan bij de vorige verkiezingen. De tweede plek gaat relatief het vaakst naar een vrouw.
Traditiegetrouw is ook dit jaar ‘Jan’ de meest voorkomende voornaam, maar liefst 1.344 keer. Dat betekent dat bijna één op de vijftig kandidaten Jan heet. Dat is wel iets minder dan bij de gemeenteraadsverkiezingen in 2018 en 2022, toen er respectievelijk 1.564 en 1.377 Jannen meededen. Pas op plek 49 van de meest voorkomende roepnamen staat dit jaar een vrouwennaam: Karin (177 keer), op de voet gevolgd door Monique (plek 50, 176 keer).
Op 18 maart doen er meer dan negenhonderd lokale partijen mee aan de gemeenteraadsverkiezingen. In Rozendaal, Schiermonnikoog en Vlieland kan de kiezer zelfs geen enkele landelijke partij kiezen. Ook in veel gemeenten in Limburg en Noord-Brabant zijn er meer lokale partijen actief dan landelijke. Amsterdammers hebben de meeste keus: zij kunnen kiezen uit vijftien lokale en twintig landelijke partijen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant