Home

Kabinet-Jetten wil Fabers asielwetten uitvoeren én spreidingswet nieuw leven inblazen

Het kabinet-Schoof wilde het strengste asielbeleid ooit, maar viel nog voordat het dat kon uitvoeren. Toch hebben PVV, VVD, NSC en BBB wel een stempel op het asielbeleid gedrukt. Want hoe gaat het eigenlijk met de asielwetten en de spreidingswet?

Het asielbeleid was een van de belangrijkste onderwerpen van het kabinet-Schoof. En ondanks de vroege (en zelfs dubbele) val heeft het kabinet wel íéts bereikt op dit gebied, hoewel dat met horten en stoten gebeurde.

De grootste erfenis van toenmalig asielminister Marjolein Faber ligt nog in de Eerste Kamer. De zogenoemde asielnoodmaatregelenwet en de wet die een tweestatusstelsel voor asielzoekers regelt gaan "onverkort" worden uitgevoerd door het kabinet-Jetten, mits deze door de senaat worden aangenomen.

De asielnoodmaatregelenwet regelt onder meer dat asielvergunningen minder lang geldig zijn en de regels voor nareis strenger. Het tweestatusstelsel - de naam zegt het al - zorgt ervoor dat asielzoekers in twee groepen met bijbehorende (soms strengere) regels worden ingedeeld.

Maar het kabinet was al gevallen voor de wetten van Faber in de Tweede Kamer terechtkwamen. En dus waren het demissionair asielministers David van Weel en Mona Keijzer die "het strengste asielbeleid ooit" door de Tweede Kamer moesten krijgen.

Soepel ging dat niet, en dat had alles te maken met de strafbaarstelling van illegaliteit. Die maatregel wist de PVV met steun van onder meer de VVD in de asielnoodmaatregelenwet te krijgen, waar andere partijen zo boos om werden dat de wet mogelijk zou stranden in de Eerste Kamer.

En dus ging Van Weel met de wet terug naar de tekentafel, waarna die nu alsnog in de senaat ligt. Van Weel en Keijzer hoopten de asielwetten daar zelf nog te verdedigen, maar dat lukte mede door de drukke agenda in de senaat niet meer. En dus mag hun opvolger Bart van den Brink (CDA) dat gaan doen.

Dat gaat nog een spannend debat worden, al is nog niet bekend wanneer dat plaatsvindt. Op dit moment lijken de voorstanders van de wetten wél een (nipte) meerderheid te vormen.

Het Europese migratiepact kreeg minder media-aandacht dan de asielwetten van Faber, maar is daardoor niet minder invloedrijk. Want dit grote pakket maatregelen, waarmee onder andere strenger aan grenzen wordt gecontroleerd en landen de opvang van kansrijke asielzoekers onderling moeten verdelen, gaat óók veel invloed hebben op het Nederlandse beleid.

Een deel van de maatregelen uit de Nederlandse asielwetten komen ook voor in de Europese plannen, bijvoorbeeld het afschaffen van een asielvergunning voor onbepaalde tijd. En waar de Europese regels ruimte hebben gelaten voor landelijke regels, konden de Nederlandse asielplannen ingevuld worden.

De Immigratie- en Naturalisatiedienst denkt alle beleidswijzigingen wel op tijd te kunnen invoeren, al spreekt de dienst van "een grote opgave". Maar er moet niet nog van alles aan die wetten worden veranderd, waarschuwt de dienst daarbij.

Dat neemt niet weg dat het parlement nog wel veel wensen kan hebben. Vooral aan de wet waarmee Nederland de Europese regels aanpast kan nog worden gesleuteld: die wet moet nog door zowel de Tweede Kamer als de senaat.

Anders dan met de asielwetten van Faber is het kabinet-Schoof er niet in geslaagd een ander stokpaardje tot uitvoer te brengen: het intrekken van de spreidingswet. De nieuwe coalitie wil die inmiddels veelbesproken wet wél houden.

Door het kabinet-Schoof kende de spreidingswet een onrustige start. Doordat dat kabinet zo vaak aangaf de wet te schrappen werden ook gemeenten terughoudend met het regelen van opvang. Andere gemeenten kregen juist te maken met veel agressie omdat ze plannen maakten. Daarbij ontbrak het aan steun vanuit Den Haag, klaagden ze.

Het is niet dat de spreidingswet nog helemaal geen effect heeft gehad. Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) meldde vorige week nog dat 147 gemeenten bijna of helemaal aan de wet voldoen, 87 gemeenten er deels aan voldoen en 108 gemeenten niks hebben gerealiseerd.

Toch zijn die nog missende plekken wel nodig, benadrukt de opvangorganisatie, omdat alle azc's in het land nog steeds vrijwel vol zitten. In het aanmeldcentrum in Ter Apel is het ook alweer wekenlang veel te druk.

Daar komt nog bij dat de spreidingswet eigenlijk al een tweede cyclus had moeten ingaan. Daarbij wordt weer gekeken naar hoeveel plekken er nodig zijn en gaan gemeenten daarmee aan de slag. Maar demissionair minister Keijzer leek zo vlak voor het einde van haar ambtstermijn weinig zin te hebben in het nemen van zo'n verdeelbesluit.

Keijzer schreef in een Kamerbrief dat het asielbeleid wordt veranderd en dat het aan haar opvolger is "om op basis daarvan de consequenties te bezien". Opvallend is wel dat haar ambtenaren in een begeleidend document schreven dat die wetten "geen onderdeel zijn van de capaciteitsraming".

Het is aan het kabinet-Jetten om niet alleen de asielwetten door de senaat te loodsen, maar ook de spreidingswet nieuw leven in te blazen. En al is asiel nu een minder belangrijk onderwerp, de opgave voor de kersverse asielminister Van den Brink is niet minder groot.

Source: Nu.nl algemeen

Previous

Next