Meta-topman Mark Zuckerberg moet woensdag in Los Angeles in de getuigenbank verschijnen in een grote rechtszaak over sociale media-verslaving bij jongeren. Een jury buigt zich daar over de vraag of Instagram en YouTube bewust functies hebben ontwikkeld die een meisje, nu 20 jaar en in de stukken "Kaley" genoemd, vanaf haar kindertijd verslaafd maakten en haar geestelijke gezondheid schaadden. Het is de eerste van ruim 1.500 soortgelijke zaken die tot een proces komt. Als de jury Kaley gelijk geeft, kan dat een belangrijk voorbeeld worden voor andere zaken tegen techbedrijven, die zich tot nu toe vaak beroepen op de aansprakelijkheidsschild in Section 230, een Amerikaanse wet die platforms beschermt tegen claims over gebruikerscontent.
Tijdens de zitting zullen opnieuw rouwende ouders aanwezig zijn, zoals twee jaar eerder in het Amerikaanse Congres. Toen bood Zuckerberg zijn excuses aan ouders die hun kinderen verloren na incidenten die zij linken aan online platforms. Een van hen is Joann Bogard, die haar 15-jarige zoon Mason verloor nadat hij een gevaarlijke “choking challenge” probeerde die hij volgens haar op YouTube had gezien. Haar eerdere zaak tegen YouTube werd afgewezen met beroep op Section 230, maar zij gaat in hoger beroep en ziet deze nieuwe rechtszaak als kans om druk op te voeren op politiek en techbedrijven. "We doen ons best als ouders, maar we staan tegenover bedrijven met duizenden miljarden aan waarde," zegt ze. Ze hoopt dat het proces het Amerikaanse Congres dwingt tot strengere wetgeving over online veiligheid.
Kaley begon volgens haar advocaat al op haar zesde met YouTube en op haar negende met Instagram. Rond haar zestiende zou ze soms ruim 16 uur per dag op Instagram hebben doorgebracht, ondanks pogingen van haar moeder om dat in te perken. Zij stelt dat verslavende ontwerpkeuzes, zoals eindeloze feeds en meldingen, bijdroegen aan angstklachten, verstoord lichaamsbeeld, suïcidale gedachten, pesten en sextortion. Meta’s advocaat wijst naar problemen in haar gezinssituatie als belangrijkste oorzaak van haar mentale problemen. Snap en TikTok zijn eerder al geschikt met Kaley, maar blijven wel aangeklaagd in vele andere zaken. YouTube ontkent alle verwijten en zegt dat de claims in deze zaak "gewoon niet kloppen".
Meta wijst op maatregelen voor jongeren, zoals speciale tieneraccounts, strengere standaard-privacyinstellingen en beperkingen op bepaalde content voor gebruikers onder de 18 jaar. Het bedrijf stelt dat het al jaren inzet op veiligheid en samenwerkt met experts en politie. Toch laten interne stukken zien dat Meta jonge gebruikers als belangrijke groeigroep ziet: kinderen van 10 tot 12 jaar worden in een intern document omschreven als waardevol omdat ze later waarschijnlijk blijven hangen op het platform. Uit een analyse van deze interne documenten blijkt ook dat maar een klein deel van de jonge Instagram-gebruikers hun account heeft gekoppeld aan het oudertoezicht, terwijl Meta dat instrument naar buiten toe als centraal veiligheidsmiddel presenteert. Meta benadrukt dat "honderden miljoenen tieners" nu tieneraccounts gebruiken en dat 97% van de 13- tot 15-jarigen in de ingebouwde beperkingen blijft.
De rechtszaak in Los Angeles staat niet op zichzelf. In New Mexico loopt een aparte zaak waarin Meta wordt beschuldigd van het creëren van een "broedplaats" voor seksuele roofdieren en het blootstellen van kinderen aan seksueel expliciet materiaal. Later dit jaar begint ook de eerste zaak van honderden schooldistricten die sociale mediabedrijven aanklagen wegens schade aan leerlingen, een strategie die doet denken aan de grote tabaksprocessen eind jaren negentig. Mogelijke nederlagen in deze zaken kunnen Meta en andere platforms miljarden aan schadevergoedingen kosten en hen dwingen hun diensten aan te passen. Voor veel ouders, zoals Julianna Arnold, wier 17-jarige dochter Coco overleed na het slikken van een met fentanyl vervuilde pil gekocht via een contact op Instagram, gaat het om meer dan geld: zij willen dat de top van de bedrijven onder ede uitlegt welke keuzes er zijn gemaakt, welke risico’s bekend waren en welke concessies zijn gedaan ten koste van de veiligheid van hun kinderen.
Source: Fok frontpage