Het staatsbedrijf dat de bouw van minimaal twee kerncentrales moet begeleiden en de centrales gaat uitbaten, is opgericht en begint met zijn werk. Daarmee zet Nederland een volgende stap op de lange weg om zijn nucleaire ambities waar te maken.
Kerncentrales zijn niet afhankelijk van het weer en leveren stroom zonder dat er broeikasgassen vrij komen. De afgelopen twee kabinetten zagen kernenergie daarom als een belangrijk onderdeel van de toekomstige energievoorziening van Nederland.
Maar de bouw is een enorme klus. De twee reactoren kosten naar verwachting 20 tot 30 miljard euro, en zullen op zijn vroegst in de tweede helft van de jaren dertig draaien. In totaal moeten ze een capaciteit hebben die gelijk staat aan ruim vier keer de Kerncentrale Borssele.
De Nucleaire Organisatie Nederland (NEO NL) begon vorig jaar als een onderdeel van het ministerie van Klimaat en Groene Groei. De staatsdeelneming heeft inmiddels honderd mensen in dienst, en zoekt nog meer specialistisch personeel. Er is een tijdelijke directeur die rond 1 mei moet worden vervangen door een vaste kracht.
Dat er zo'n staatsdeelneming zou komen, maakte het ministerie van Klimaat en Groene Groei in oktober al bekend. Het bouwen van een kerncentrale is zo ingewikkeld en duur geworden dat particuliere bedrijven dit niet alleen kunnen. Zowel bij de bouw als exploitatie is staatssteun nodig.
NEO gaat niet alleen de bouw begeleiden maar zal de reactoren ook uitbaten en, in de verre toekomst, toezien op de sloop. De deelname moet voor de Nederlandse staat rendement opleveren, schrijft het ministerie in een begeleidend document bij de oprichting. Verder moet de bouw zo min mogelijk overlast opleveren voor omwonenden en er moet een realistische planning komen om reactoren zo snel mogelijk te bouwen.
Wat er bij komt kijken om een kerncentrale te bouwen, zag de NOS vorig jaar in Tsjechië. Dat land loopt met zijn plannen een paar jaar voor op het schema van Nederland.
Nederland zal graag de problemen voorkomen die optraden bij de bouw van kerncentrales in Finland, Groot-Brittannië en Frankrijk. Al die projecten waren flink trager en duurder dan geraamd.
Er is nog geen definitieve bouwlocatie aangewezen. Voor de bouw zijn nog twee bedrijven in de race; het Amerikaanse Westinghouse en het Franse EDF. Nederland investeert ook in het weer opbouw van nucleaire kennis en opleidingen.
In navolging van de kabinetten Rutte 4 en Schoof zet ook het aankomende kabinet-Jetten in op kernenergie. In het coalitieakkoord staat dat Nederland ten minste vier kerncentrales wil bouwen. Dat hoeven niet alleen grote traditionele kerncentrales te zijn. Het kan ook gaan om kleinere reactoren die deels in de fabriek worden gebouwd, zogenoemde kleine modulaire reactoren.
De huidige demissionaire minister van Groene Groei en Klimaat Sophie Hermans besloot dat Nederland geen voorloper wil zijn in deze innovatie. Maar de nieuwe coalitie wil het programma voor kleine kernreactoren nu "versnellen". Ook het Nederlands offshore bedrijf Allseas werkt aan het ontwerp voor zo'n reactor.
Nieuws
Source: NOS nieuws