De liefde van een fotograaf gaat vaak door de lens. Want wat is er mooier, intiemer en intenser dan het vastleggen van de persoon van wie je houdt? Vijf fotografen over het portretteren van hun geliefde.
‘Irena en ik zijn nu bijna dertig jaar samen, en wonderlijk genoeg vindt ze het nog steeds niet erg dat ik haar altijd achternazit om haar te fotograferen. Gelukkig heeft ze begrip voor me. Dat is sowieso het geheim van onze relatie: begrip. Belangrijk, want we zijn niet alleen getrouwd, we werken ook samen. Als ik iemand fotografeer, verzorgt Irena het haar en de make-up. Ze is mijn muze, mijn inspirator en mijn medewerker. Tegen klanten zeg ik steevast: als je Irena er niet bijneemt, heb je maar een halve fotograaf.
‘Omdat we zoveel samen zijn, is Irena meestal mijn slachtoffer. Ik zag haar voor het eerst toen ik een beginnend fotograaf was en zij model. Ik was direct verliefd, maar pas acht jaar later kregen we een relatie. Kijkend naar mijn foto’s van haar, kan ik niet anders dan constateren: zij is me het liefst. In dertig jaar is ons samenzijn niet veranderd, mijn fotografie evenmin. Nou ja, tegenwoordig wandelen we – dat deden we vroeger niet. En ik hoop hooguit dat mijn foto’s beter zijn geworden.’
Fotograaf Vera van Dam (36): ‘Dit is mijn vriendin Izzy. Ik kan bij haar in alles mezelf zijn. Ik had altijd al wel in mijn achterhoofd gehad: misschien val ik op vrouwen, maar zij was de eerste met wie ik dat wilde onderzoeken. We ontmoetten elkaar voor het eerst op de Lindengrachtmarkt in Amsterdam, door gemeenschappelijke vrienden. Ik vond haar meteen leuk: ad rem, ze zei waar ze voor stond. Nu zijn we bijna een jaar samen, we wonen op 200 meter afstand van elkaar.
‘Ik heb Izzy van heel dichtbij gefotografeerd, daardoor krijgt haar lichaam iets abstracts. Je ziet vooral de textuur van haar huid, de stof van haar kleding. Misschien is het een beetje alsof je naar een glooiende weide kijkt, of naar de zee. Die kijk van de natuur zit voor mij ook in de liefde: is het logisch te verklaren waarom we op iemand vallen? Of is het meer intuïtie en moet je je er maar gewoon aan overgeven?’
‘Lin en ik zijn bijna zes jaar samen. Het is niet altijd makkelijk, want we zijn best verschillend, maar we kunnen altijd over alles praten. Ook als het schuurt, vinden we elkaar altijd weer. We lachen veel en vinden elkaar nog steeds heel sexy. We kunnen samen in een fijne bubbel zitten, weg van de wereld, ’s ochtends in bed bijvoorbeeld, of onderweg, op reis. Zulke momenten leg ik graag vast.
‘Als alles samenkomt: de plek, het licht, de sfeer – zoals ze, in Brazilië was dat, helemaal in sync met zichzelf en met mij een bakje yoghurt eet in haar blootje. Dan zie ik: wauw, dit is prachtig. Niet te veel nadenken, klikken, en het gevoel vastleggen van dat moment. Alsof ik de herinnering probeer te grijpen op het moment dat die ontstaat.’
‘Ik wilde na haar dood een soort papieren monument voor mijn vrouw Gertie oprichten, dus ben ik fotoboeken gaan maken, zes stuks in totaal. Ik ben begonnen bij haar overlijden, want ik kon er niet tegen om te beginnen met Gertie als mooie, jonge meid en haar dan gaandeweg te zien aftakelen. Dus ik heb de zaak omgedraaid. Het eerste boek gaat over haar ziekte en overlijden en daarna gaan we in vijf decennia terug in de tijd: onze twee zonen, haar zwangerschappen, de fase daarvoor, met onze reizen en wilde avonturen.
‘Vanaf het jaar dat wij 19 waren heb ik met de camera boven op haar gezeten, een liefde van 51 jaar lang. Je weet niet wat het betekent als dat ophoudt, ik heb daar geen woorden voor. Dat ik nu toch weer opnieuw verliefd ben geworden, ervaar ik als een wonder.’
‘Tijdens de coronacrisis waren mijn vriend Jamil (33) en ik veel bij elkaar, want verder kon er weinig. Ik kwam erachter dat ik behalve fotograferen geen enkele hobby heb. Ik ben Jamil gaan vastleggen. Hij vond het prima, al werd hij er in het begin een beetje verlegen van. Dan lag hij op de bank en zag hij mij vanuit zijn ooghoeken weer eens met een camera aankomen. Toch ging het heel organisch. Jamil is mijn grootste fan. Soms denk ik zelfs: je mag best iets kritischer zijn.
‘We hebben samen een zoon, Yuki (2). Sinds zijn geboorte portretteer ik Jamil vooral met ons kind. Als we de vakantiefoto’s terugkijken, grappen we: leuk dat Yuki zo jong al met zijn vader op vakantie ging, maar die moeder, die was er nooit...?’
‘Jamil is als kind alleen met zijn moeder opgegroeid. Dat maakt het extra bijzonder om mijn vriend als vader vast te leggen. Bovendien was de liefde tussen mijn eigen ouders ook gecompliceerd, ze gingen na een lastige tijd uit elkaar. Toch is mijn vader in de armen van mijn moeder gestorven. Hun verbondenheid was gebleven. Dat is voor mij cruciaal – die verbondenheid is de liefde die ik in mijn foto’s probeer te vangen.’
Dit is een artikel uit Volkskrant Magazine. Wilt u alle verhalen, columns en rubrieken uit het nieuwste nummer lezen? Dat kan hier.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant