Nederlandse huishoudens krijgen vanaf 2028 een nieuwe verrassing op de energierekening: stroom wordt duurder op de tijden dat bijna iedereen het gebruikt. Vooral eind van de middag en in de avond gaan de tarieven omhoog. Precies op het moment dat mensen thuiskomen, gaan koken, de was aanzetten, de auto inpluggen en de televisie aan slingeren. De Autoriteit Consument en Markt (ACM) timmert aan een systeem waarbij de kosten voor de aansluiting en het gebruik van het stroomnet meegolven met die drukke uren. Wie dan veel verbruikt, mag extra aftikken.
Die plannen staan in het rapport "Focus op Energie". De ACM vindt dat het Nederlandse energiesysteem veel sterker moet meebewegen met de grillen van vraag en aanbod. Nu zit het stroomnet op veel plekken zo vol dat nieuwe aansluitingen vastlopen en bestaande gebruikers weinig speelruimte hebben. De toezichthouder concludeert dat er geen zachte oplossingen meer over zijn en dat het gebruik van het net strakker moet worden gestuurd. Eén van de handigste knoppen om aan te draaien is de manier waarop netbeheerders hun tarieven berekenen.
Op dit moment is het nog simpel: huishoudens betalen een vast bedrag per jaar voor de aansluiting en daarbovenop een bedrag per verbruikte kilowattuur. Of je die kilowattuur nu midden in de nacht of op het drukste moment van de dag verbrandt, maakt bij de meeste aanbieders vrijwel niets uit. Dat gaat dus verdwijnen. De ACM wil vanaf 2026 een nieuwe prijsstructuur uitwerken waarin het tijdstip van verbruik een rol speelt. De kern is kinderlijk duidelijk: het nettarief gaat omhoog als het druk is op het net en omlaag als het rustig is. Volgens de ACM zorgt zo'n tijdsafhankelijk tarief ervoor dat mensen minder stroom gebruiken tijdens piekuren, waardoor het bestaande net beter wordt benut.
Hoe de tarieven er precies uit gaan zien, weet nog niemand, ook de ACM niet. De toezichthouder werkt de plannen dit jaar verder uit en hoopt vóór de zomer een consultatie te starten. Dan mogen bedrijven, organisaties en burgers vertellen wat ze ervan vinden, waarna de ACM aan het eind van het jaar een definitief besluit wil nemen. Eén ding ligt nu al vast: het moment waarop je stroom verbruikt, gaat direct doorwerken in wat je betaalt voor het netwerkdeel van je rekening. De energie zelf blijft gewoon per kilowattuur afgerekend, maar het "toegangskaartje" tot het net wordt duurder of goedkoper per uur.
De nieuwe tariefstructuur is niet alleen bedoeld voor grote verbruikers zoals fabrieken en datacenters. Ook gewone huishoudens gaan eraan geloven. Dat is een duidelijke breuk met het oude beleid, waarin overheid en toezichthouders er alles aan deden om de pijn van aanpassingen in het stroomnet zo min mogelijk bij burgers te leggen. Nu is de rek op het net op veel plekken eruit en draait de ACM het om: als consumenten hun gedrag aanpassen, hoeft het net minder vaak en minder duur te worden uitgebreid.
De toezichthouder rekent erop dat mensen hun gewoontes gaan verschuiven. De wasmachine later op de avond of 's nachts laten draaien, de vaatwasser op een rustiger tijdstip, de elektrische auto laden buiten de piekuren, en apparaten zoveel mogelijk spreiden over de dag. Wie daar geen zin of mogelijkheid voor heeft, gaat simpelweg meer betalen.
Source: Fok frontpage