Twee weken na de publicatie van zo’n drie miljoen pagina’s, dwarrelt het stof van het dossier-Epstein langzaam neer. De stukken tonen een omvangrijk netwerk rond de overleden zedendelinquent. Wat zijn de gevolgen van de publicatie, en voor wie?
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Misschien wel het verst terug gaat de ophef over de Britse prins Andrew en zijn band met Jeffrey Epstein. Al in 2011 explodeerde de kwestie over hun vriendschap, nadat beelden waren opgedoken van de prins en de zedendelinquent in New York. Epstein had op dat moment al een celstraf uitgezeten voor het ronselen van minderjarigen voor prostitutie.
In 2022 kwam Andrew Mountbatten-Windsor, zoals hij zich tegenwoordig moet noemen, opnieuw in de problemen vanwege Epstein, toen een rechter besloot dat de misbruikzaak aangespannen door slachtoffer Virginia Giuffre tegen hem mocht doorgaan. Het leidde ertoe dat koningin Elizabeth haar zoon niet langer toestond om namens het koningshuis publiekelijk op te treden. Andrew was definitief in ongenade geraakt.
Na het overlijden van Elizabeth raakte hij verder in het nauw. Koning Charles zette na aanhoudende onthullingen over de kwestie de jaarlijkse toelage van zijn broer stop en nam hem in oktober vorig jaar zijn titel ‘prins’ af. Afgelopen week gaf Buckingham Palace aan dat het paleis bereid is mee te werken aan een eventueel verder onderzoek naar Andrew door de politie. Aanleiding zijn onder meer beelden van Mountbatten-Windsor, die op handen en voeten boven het lichaam van een liggende vrouw voorover buigt.
Niet alleen de reputatie van het Britse koningshuis heeft een flinke knauw gekregen. Noorwegen is momenteel in de ban van de band tussen Epstein en kroonprinses Mette-Marit. Dat de twee bevriend waren, is al jaren bekend. Maar nu de naam van Mette-Marit Tjessem Høiby bijna duizend keer in de stukken is geteld, is hun band in Noorwegen onder een vergrootglas komen te liggen.
De stukken bleken belastend voor Mette-Marit, omdat de twee nog contact hadden nadat Epstein al was veroordeeld. Bovendien bleek de kroonprinses zich bewust met wie ze van doen had: ‘Ik heb je gegoogeld en het ziet er niet zo goed uit’, mailde ze hem. Verschillende organisaties hebben de samenwerking met de prinses gepauzeerd.
Ook in de Britse politiek maakt het Epstein-dossier veel los. Dat heeft alles te maken met de vooraanstaande baron Peter Mandelson, lid van het Hogerhuis. Hij speelde volgens Britse media in 2010 vertrouwelijke staatsinformatie door aan Epstein, een kwestie die inmiddels is doorverwezen naar de Britse politie. Ook overnachtte Mandelson in Epsteins luxe woningen, terwijl hij op dat moment minister was en Epstein al was veroordeeld.
Hoewel Mandelson inmiddels afstand genomen heeft van regeringspartij Labour, beschadigt de kwestie ook de reputatie van premier en Labourleider Keir Starmer. Starmer stelde Mandelson immers aan als ambassadeur in de Verenigde Staten. Starmers perschef, die eveneens ooit samenwerkte met Mandelson, ruimde vanwege de Epstein-documenten het veld.
Ook in Noorwegen raakt de kwestie-Epstein de politiek. Zo loopt er inmiddels een onderzoek naar het diplomatenkoppel Mona Juul en Terje Rød-Larsen, dat begin jaren negentig een belangrijke rol speelde in de onderhandelingen tussen Palestina en Israël. Het tweetal wordt onderzocht wegens corruptie, vanwege een omvangrijke lening van Epstein aan het stel.
Rød-Larsen zou de Noorse oud-minister Børge Brende aan Epstein hebben geïntroduceerd. Brende is inmiddels topman van het prestigieuze World Economic Forum, dat een onderzoek naar de Noor heeft ingesteld.
Dan is er nog ex-premier Thorbjorn Jagland, die ooit voorzitter van het Nobelcomité was. Hij wordt ervan verdacht giften te hebben aangenomen van de zedendelinquent. Hij was ook de baas van de Raad van Europa, die zijn immuniteit inmiddels heeft opgeheven.
In de Verenigde Staten ligt vooral minister Howard Lutnick onder vuur. Uit de stukken is duidelijk geworden dat Trumps handelsminister in 2012 een bezoek plande aan het omstreden eiland van miljonair Epstein. Eerder beweerde Lutnick dat hij in 2005 alle banden met Epstein had verbroken: deze week gaf hij tijdens een hoorzitting van de senaatscommissie uiteindelijk toe dat het uitstapje had plaatsgevonden.
Trump zelf komt ook in de in januari vrijgegeven stukken voor. In het dossier zitten talloze beschuldigingen van seksueel misbruik aan het adres van Epstein en de Amerikaanse president. De FBI noteerde de aantijgingen, maar uit documenten blijkt niet in hoeverre deze worden ondersteund door concreet bewijs. Democraten wijzen erop dat circa 200 duizend pagina’s aan relevante stukken volledig zijn zwartgelakt of zijn achtergehouden - de werkelijk belastende informatie zou zich volgens hen juist in die zwartgelakte secties bevinden.
Zuidelijker in Europa dwongen de onthullingen Fransman Jack Lang tot aftreden als hoofd van het Institut du Monde Arabe. De naam van voormalig cultuurminister Lang kwam honderden keren terug in de stukken. Hij zal worden onderzocht wegens belastingfraude en witwassen.
Ook in de zakenwereld dreigen er reputaties te sneuvelen. Zo was al bekend dat Microsoft-oprichter en weldoener Bill Gates een bekende van Epstein was, maar de publicatie van het dossier laat zien aan dat die band dieper ging dan Gates eerder deed voorkomen.
Elon Musk is ook herhaaldelijk terug te vinden in de stukken. In het dossier zitten onder meer e-mails die de twee steenrijke mannen uitwisselden over hun gezamenlijke vakantieplannen en mogelijke bezoekjes van techbaas Musk aan het privé-eiland van de zedendelinquent.
Verder genoemd: prominent advocaat Brad Karp, sleutelfiguur in het zakelijke web rond Epstein. Hij probeerde onder meer via Epstein zijn zoon aan een baan te helpen bij filmmaker Woody Allen. Karp stapte op als baas van het gerenommeerde advocatenkantoor Paul, Weiss.
Zakenman Richard Branson voorzag Epstein niet alleen van pr-advies, maar nodigde hem ook in informele sfeer uit in e-mails uit 2013, ontdekte The New York Times: ‘Als je nog eens in de buurt bent, spreek ik graag af. Zolang je je harem maar meebrengt!’
Een van de opvallendste namen is die van intellectueel Noam Chomsky. De geroemde taalkundige ging volgens The Wall Street Journal in 2019 in op een verzoek van Epstein om reputatie-advies. De echtgenoot van de inmiddels 97-jarige academicus verdedigde haar man door te stellen dat Epstein bewust gebruikmaakte van Chomsky’s principes over vrije discussie en cancel culture. Beiden zouden niet op de hoogte zijn geweest van Epsteins criminele achtergrond; een laakbare zaak, aldus Valéria Chomsky deze week.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant