Na hevige kritiek op het geweld van Trumps migratiepolitie in Amerikaanse steden, is het nu aan ‘grenstsaar’ Tom Homan om het imago van de ‘grootste uitzettingsoperatie ooit’ op te poetsen. Maar ook Homan staat bekend om zijn compromisloze aanpak.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
‘They ain’t seen shit yet’. Het zijn bijna profetische woorden van Tom Homan, in juli 2024 op een nationale conferentie voor conservatief Amerika. ‘Trump komt terug in 2025 en ik volg hem op de voet, om de grootste uitzettingsoperatie te leiden die dit land ooit heeft gezien.’
Die operatie is er gekomen. En het is Homan die als zogeheten ‘grenstsaar’, een ministerie overstijgende functie die door Trump in het leven is geroepen, een flinke vinger in de pap heeft bij de uitvoering daarvan.
Nu heeft de president Homan in hoogsteigen persoon naar Minneapolis gestuurd, het huidige epicentrum van Trumps steeds gewelddadiger anti-immigratiebeleid. Homan heeft daar de taak gekregen orde op zaken te stellen na de tweede dodelijke schietpartij in korte tijd. De uiterst zichtbare grenscommandant Gregory Bovino, die de operatie in Minneapolis tot nu toe ter plaatse leidde, moet plaatsmaken.
Sommige Amerikaanse politieke commentatoren zien in die wisseling van de macht een poging van Trump de gemoederen tot bedaren te brengen. De regering heeft bakken met kritiek over zich heen gekregen, ook uit eigen gelederen, over de agressieve aanpak van Bovino en consorten.
Maar Homan toont zich evengoed pleitbezorger van Trumps hardvochtige pogingen om migranten op grote schaal het land uit te zetten. Hij geldt als een hardliner op het gebied van migratie. En dat voert terug naar vóór het tijdperk-Trump.
De 61-jarige Homan heeft decennialange ervaring bij de politie- en opsporingsdiensten. In de jaren tachtig gaat hij na een juridische opleiding aan de slag als politieagent in zijn geboorteplaats West Carthage, in de staat New York. Hij treedt daarmee in de voetsporen van zowel zijn vader als grootvader.
Niet veel later maakt Homan de overstap naar de grenswacht, om vervolgens in dienst te treden bij een voorloper van immigratiedienst ICE. De Democratische president Barack Obama stelt hem in 2013 aan als hoofd van de afdeling van ICE die verantwoordelijk is voor het uitzetten van migranten. Ook Obama, door critici weggezet als ‘deporter in chief’, hanteert in die tijd een streng migratiebeleid: in 2013 stijgt het aantal uitzettingen naar een recordhoogte.
In diezelfde periode komt Homan met een radicaal idee om migranten af te schrikken de reis naar de VS te maken: migrantenouders die aan de grens zijn gearresteerd direct strafrechtelijk vervolgen en scheiden van hun kinderen.
Dat het voorstel hem in de ogen van tegenstanders tot de duivel maakt, beseft hij maar al te goed. Maar tegen The Atlantic stelt hij jaren later dat hij juist het beste voor heeft met migrantenfamilies. Naar eigen zeggen wordt hij nog steeds achtervolgd door een ervaring als ICE-medewerker in 2003, waarbij hij in de ziedende hitte van Texas een oplegger aantreft met tientallen opeengepakte migranten. Negentien van hen komen om door oververhitting, onder wie een jongetje van 5 jaar oud.
‘Die ene gebeurtenis heeft me gevormd tot wie ik nu ben’, aldus Homan. Dat gescheiden families groot leed wordt aangedaan, weet hij. Maar in ieder geval ‘zijn ze niet dood’. ‘Het doel was om de waanzin te stoppen, de sterfgevallen te stoppen, de verkrachtingen te stoppen, te voorkomen dat kinderen sterven, en om de kartels te laten stoppen met wat ze doen.’
Onder Obama stuit zijn voorstel nog op te veel verzet, maar met het aantreden van president Trump in 2017 waait er een nieuwe wind in Washington.
Eigenlijk zou Homan met pensioen gaan. Maar op zijn afscheidsfeestje overtuigt Trumps aankomende minister van Binnenlandse Veiligheid John Kelly hem ervan te blijven. De president stelt Homan daarop aan als waarnemend directeur van ICE.
Gesteund door mede-hardliners stoft Homan zijn oude idee af. Met succes. Als minister Jeff Sessions van Justitie in 2018 in San Diego het zogeheten ‘zerotolerancebeleid’ van Trump aankondigt, staat Homan als geestelijk vader naast hem. De uitvoering, die foto’s oplevert van huilende kinderen, veroorzaakt zoveel afschuw onder Amerikanen dat Trump het beleid niet veel later intrekt.
Om ‘persoonlijke redenen’ gaat Homan kort daarop opnieuw met pensioen, maar na Trumps comeback in het Witte Huis keert ook hij weer terug. Daarvoor helpt het nieuwe ministerie van Justitie hem een handje: een onderzoek naar omkoping uit 2024 wordt stilgelegd. Van FBI-agenten die zich voordoen als zakenlui heeft Homan 50 duizend dollar in cash aangenomen, ogenschijnlijk in ruil voor hulp bij het veiligstellen van overheidscontracten.
Homan is nooit teruggekomen op het scheiden van grofweg vijfduizend migrantenkinderen van hun ouders. Als ‘grenstsaar’ wil Homan er zelfs een schepje bovenop doen: in plaats van kinderen van ouders te scheiden, kunnen ook hele families weer vastgezet en het land uitgezet worden.
Invallen bij werkplaatsen als bouwmarkten en autowasstraten worden anders dan onder Joe Biden bovendien verheven tot staande praktijk. Homan zegt de oneerlijke concurrentie tegen te willen gaan van bedrijven die tegen lage lonen illegale werknemers in dienst hebben.
Het laat volgens critici zien dat de regering zich niet alleen richt op migranten met een strafblad, zoals ook Homan doet voorkomen. De rest zou slechts ‘bijvangst’ zijn.
‘Maar we moeten ook een boodschap afgeven’, zo voegt hij daar in een interview met The New York Times afgelopen zomer veelzeggend aan toe. ‘Ik heb vanaf dag één gezegd: als je illegaal in het land bent, blijf je niet buiten schot.’ Met andere woorden: op Homans genade hoeft men niet te rekenen.
3x Homan
In 2015 geeft Obama Homan een onderscheiding voor zijn verdiensten. Trumps woordvoerder Karoline Leavitt brengt het snerend in herinnering als de regering bekendmaakt dat Homan naar Minneapolis wordt gestuurd.
Na Trumps eerste termijn gaat Homan aan de slag bij de ultraconservatieve denktank Heritage Foundation, waar hij een bijdrage levert aan de beruchte blauwdruk voor een tweede termijn, Project 2025.
Het sturen van Homan naar Minneapolis zien Amerikaanse commentatoren als afgang voor verantwoordelijk minister Kristi Noem van Binnenlandse Veiligheid. Tussen hen twee botert het totaal niet: ze spreken elkaar volgens Amerikaanse media nauwelijks.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant