Jonge Nederlandse vrouwen met zware, onverklaarbare buikklachten wijken in toenemende mate uit naar buitenlandse klinieken voor extreme operaties. Ze zeggen dat artsen in Nederland hen niet goed helpen, of hun klachten afdoen als psychisch. Via sociale media vinden ze elkaar en delen ze tips over artsen in onder meer Duitsland, Slowakije en vooral Spanje. Uit onderzoek van NOS Stories en Nieuwsuur blijkt dat tientallen vrouwen zo terechtkwamen bij een commerciële vaatchirurg in Malaga, die hen opereert aan aandoeningen waarvan Nederlandse artsen zeggen dat ze die soms helemaal niet hebben.
Het gaat vaak om jonge vrouwen die bijna niet meer kunnen eten door misselijkheid, braken en hevige buikpijn. Sommigen raken afhankelijk van een voedingssonde om niet verder af te vallen. Zij schrijven hun klachten vaak toe aan zeldzame aandoeningen zoals gastroparese (maagverlamming) en vasculaire compressiesyndromen, waarbij bloedvaten of aders bekneld raken. In Nederlandse ziekenhuizen krijgen ze daar lang niet altijd bevestiging voor. Artsen zeggen geregeld dat er sprake is van een eetstoornis of adviseren vooral psychologische hulp. Veel patiënten voelen zich daardoor niet serieus genomen en stappen van ziekenhuis naar ziekenhuis, tot ze de stap naar het buitenland zetten.
In Spanje ondergaan zij bij vaatchirurg Alejandro Rodriguez Morata zeer ingrijpende operaties waarvoor geen stevig wetenschappelijk bewijs bestaat. Hij verandert de route van delen van de darm, verwijdert standaard de blinde darm en verplaatst soms een nier. Zulke combinaties van ingrepen zouden in Nederland niet worden uitgevoerd, zeggen betrokken specialisten. De Nederlandse beroepsverenigingen van maag-darm-leverartsen, kinderartsen en vaatchirurgen slaan alarm. Zij waarschuwen voor zware complicaties zoals afstervend darmweefsel en bloedvergiftiging. Nederlandse ziekenhuizen hebben inmiddels meerdere teruggekeerde patiënten moeten behandelen voor dit soort complicaties.
De kosten voor deze trajecten in Malaga liggen rond de 30.000 tot 120.000 euro. Omdat zorgverzekeraars die rekeningen niet vergoeden, halen patiënten het geld vaak op via crowdfunding. Ook een patiëntenvereniging, mede opgezet door zangeres Emma Kok, draagt financieel bij. Volgens Morata vormen Nederlanders de grootste groep buitenlandse patiënten in zijn praktijk en krijgt hij wekelijks meerdere aanvragen uit Nederland. Hij zegt lang niet iedereen te kunnen helpen door tijdgebrek, maar ziet de toestroom als bewijs dat er in eigen land iets misgaat met de zorg voor deze groep.
De meeste patiënten die met NOS Stories en Nieuwsuur spraken, zijn achteraf tevreden dat ze de stap naar Spanje hebben gezet. Vrijwel allemaal houden ze klachten, maar velen zeggen dat ze nu iets meer kunnen dan voor de operatie en spreken over een laatste strohalm. Nederlandse artsen zetten vraagtekens bij dat beeld. Zij denken dat een placebo-effect meespeelt en zeggen in hun eigen spreekkamers vaak geen echte verbetering te zien, soms zelfs verslechtering. Ze vinden het zorgelijk dat Morata zulke onomkeerbare operaties aanbiedt aan wanhopige patiënten. "Dit zijn forse operaties met blijvende veranderingen," zegt een hoogleraar. "Ik raad ze actief af."
Morata zelf verdedigt zijn aanpak fel. Hij zegt dat hij bestaande operatietechnieken gebruikt en dat geen enkele arts "100 procent de waarheid in pacht heeft". Volgens hem laten de verhalen van zijn patiënten juist zien dat zijn methode werkt. Ook het standaard verwijderen van de blinde darm vindt hij logisch. Hij wijst op de kans van 7 tot 10 procent op een blindedarmontsteking in een mensenleven en stelt dat zijn maag-darm-leverarts de blindedarm daarom altijd meeneemt als de buik toch open ligt. Nederlandse artsen vinden dat hij daarmee afwijkt van Europese richtlijnen, die juist oproepen tot terughoudendheid bij dergelijke zware buikoperaties. De kloof tussen wanhopige patiënten en terughoudende specialisten lijkt daarmee voorlopig alleen maar groter te worden.
Source: Fok frontpage