Na het ‘verraad’ van zeven Kamerleden heerst binnen de PVV-fractie achterdocht en woede. PVV-leider Geert Wilders moet vrezen voor zijn dominantie op de uiterst rechtse flank van de Kamer.
Een Kamerlid dat opklimt binnen de hiërarchie van een fractie kan doorgaans op bewondering en wellicht ook enige jaloezie rekenen van zijn directe collega’s in Den Haag. Alleen bij de PVV komt er een andere emotie boven: medelijden.
Het is geen toeval dat het vaak vertrouwelingen van Geert Wilders zijn die na verloop van tijd gedesillusioneerd hun biezen pakken. Zij moeten vaak grote offers brengen; de PVV-leider eist totale toewijding en accepteert geen ‘nee’. De verhalen die nu naar buiten sijpelen uit de kringen van de zeven afsplitsers spiegelen de ervaringen van voorgangers uit de inner circle van Wilders.
Zo mogen vertrouwelingen nooit onbereikbaar zijn. Wie niet meteen reageert op een Whatsappbericht van Wilders, krijgt al snel een tweede appje met een vraagteken. Wie daarna nog niet reageert, krijgt de secretaresse van de partijleider aan de lijn: ‘Je moet je app lezen.’ Als ook de secretaresse geen gehoor vindt, benadert Wilders andere Kamerleden om te vragen waar de bewuste persoon uithangt. Het draagt bij aan een sfeer waarin niemand elkaar vertrouwt.
Politiek redacteur Frank Hendrickx bericht wekelijks over de mechanismen achter de politieke gebeurtenissen.
Een ex-PVV’er vertelde ooit dat hij uit de gratie raakte omdat hij op een sommatie van Wilders antwoordde dat hij eerst even zijn bord wilde leegeten. Dat accepteerde de PVV-leider niet en de relatie raakte verstoord. Er was volgens hem één fractiegenoot die jarenlang wél altijd alles liet vallen als Wilders riep: de nu vertrokken Gidi Markuszower.
De eveneens afgesplitste René Claassen hield het minder lang vol. Naar verluidt kwam dat Kamerlid in opstand toen Wilders hem sommeerde om voor een bijeenkomst van een half uur van Limburg naar Den Haag te rijden. Claassen weigerde, waarop Wilders dreigde een deel van zijn portefeuille af te pakken.
Ex-campagneleider Hidde Heutink, die op vergaderdagen in hetzelfde hotel overnacht als Claassen, had vergelijkbare ervaringen met de veeleisendheid van de PVV-leider, vertelde hij vorige week in De Telegraaf. Wilders moet nu op zoek naar nieuwe steunpilaren. Ex-staatssecretaris van Volksgezondheid Vicky Maeijer is een voor de hand liggende kandidaat. Ze begon ooit als persoonlijk medewerker van de PVV-leider en staat bij hem in het krijt. Toen ze in opspraak kwam vanwege plagiaat in haar afstudeerscriptie, bleef Wilders achter haar staan.
Ook Kamerlid Edgar Mulder zal wel weer aan de bak moeten. Hij was in 2023 campagnemanager, maar moest in 2025 om onduidelijke redenen plaatsmaken voor mede-Overijsselaar Heutink. Of hij daar rouwig om was, is niet bekend. Medewerkers van televisiedebatten zagen hoe Mulder als een bediende werd behandeld door Wilders.
Woede en achterdocht vechten sinds de scheuring om voorrang op de PVV-burelen. Zo wordt de PVV-beleidsmedewerker die tot voor kort voor Heutink werkte niet meer vertrouwd. Afgelopen donderdag werd de man opeens geschrapt van de al gepubliceerde PVV-lijst voor de komende gemeenteraadsverkiezingen in Enschede. Binnen de PVV zou de angst leven dat de medewerker, die op plek drie stond, na de gemeenteraadsverkiezingen alsnog overstapt naar Groep Markuszower en zijn gemeenteraadszetel meeneemt.
Is de achterdocht onterecht? Wilders zal Markuszower niet snel onderschatten. Zijn voormalige adjudant staat bekend om zijn extreme teksten in de Tweede Kamer, maar is tegelijkertijd een van de weinige PVV’ers met de sociale vaardigheden om goede contacten op te bouwen met andere fracties.
Wilders moet vooral vrezen dat Markuszower een bondgenootschap op de uiterste rechterflank weet te smeden. JA21, BBB en Groep Markuszower hebben gezamenlijk twintig zetels in de Tweede Kamer en veertien zetels in de Eerste Kamer. Als ze op bepaalde dossiers samen optrekken, kunnen ze het kabinet-Jetten aan een meerderheid helpen, al ontbreken er nog wel twee zetels in de senaat. Hoe dan ook zal het met een dergelijk ‘constructief’ rechts oppositieblok zeker voor de VVD moeilijker worden om alsnog deals te sluiten met GroenLinks-PvdA.
Het blijft twijfelachtig of de grote ego’s op rechts een dergelijke krachtenbundeling toestaan. Bij JA21 zit nog steeds oud zeer. In 2023 liepen de Kamerleden Nicky Pouw-Verweij en Derk-Jan Eppink na weken van heimelijk overleg plotseling over naar de BBB. Een ex-medewerker van JA21 is nu hoofd beleid bij de partij van Caroline van der Plas. Heel goed zijn de relaties sindsdien niet.
De zevenkoppige Groep Markuszower en de in het nauw verkerende BBB lijken elkaar op het eerste oog beter aan te vullen. Samen kunnen ze met elf zetels het kabinet in de Tweede Kamer aan een meerderheid helpen; in de senaat leveren de twaalf zetels van BBB een bijna-meerderheid op.
Wilders zal de ontwikkelingen rondom de groep Markuszower met argusogen volgen. Hij heeft er belang bij dat de versplintering op rechts voortduurt. Zijn status als grootste oppositieleider is de PVV-voorman door ‘het verraad’ van afgelopen week kwijt. Maar zolang de andere rechtse fracties elkaar bestrijden, blijft zijn eenmanspartij voorlopig wel nog de dominante kracht op de rechterflank.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant