Klassiek De Strijkkwartet Biënnale opende zaterdagavond feestelijk zijn eerste lustrum. Het Belcea Quartet was op zijn best in langzame, lyrische passages.
Het Belcea Quartet tijdens de openingsavond van de Strijkkwartet Biënnale in Amsterdam.
Openingsconcert van de Strijkkwartet Biënnale door het Belcea Quartet en Tabea Zimmermann. Gehoord: 24/1, Muziekgebouw, Amsterdam. Biënnale t/m 31/1. Info: www.sqba.nl
Als ergens grootsheid schuilgaat in balans, dan wel in een strijkkwartet. Een wat star en onevenwichtig geopend Dissonantenkwartet van Mozart gaf zaterdagavond het startsein van de Strijkkwartet Biënnale in Amsterdam. Pas echt op hun plek vielen de leden van het Belcea Quartet in het rustige tweede deel. Zodra ze zich daar wat meer vibrato permitteren, bloeit hun klank er meteen van op – lyrischer, een paar graadjes warmer.
Het Belcea is een van de internationale topkwartetten die zich deze week verzamelen in het Amsterdamse Muziekgebouw – een hele week het decor van ochtend-, middag- en avondconcerten, lezingen, masterclasses en meer. De Amsterdamse Strijkkwartet Biënnale is in vijf edities uitgegroeid tot een fenomeen: het grootste festival voor strijkkwartetten ter wereld. Geestesmoeder Yasmin Hilberdink werd er zaterdagavond voor onderscheiden met de Andreaspenning van de stad Amsterdam.
Even daarvoor klonk de Nederlandse première van Brett Deans vierde strijkkwartet, A Little Book of Prayers. Het vijfdelige stuk opent met fladderend ijle strijkers, waar de cello in zijn hoogste register melodieën doorheen rijgt. Neerwaarts glijdende noten in alle vier de instrumenten keren voortdurend terug, ingebed in zwalkende volksdansjes, vogeltjiepen en pingpongdialoogjes.
Dean schreef een opvallend geëmancipeerde tweede vioolpartij – niet dienstbaar aan de eerste, maar met eigen, markante solo’s. Het stuk is een eerbetoon aan Laura Samuel, voormalig tweede violist en medeoprichter van het Belcea Quartet. Ze overleed in 2024 aan een zeldzame vorm van kanker.
Vanzelfsprekend is het voor de kwartetleden een intens en persoonlijk geladen werk. Zaterdagavond bleef de emotie vooral op het podium. Dat de verhalende kracht van de noten maar bij vlagen de zaal bereikte, komt deels door het episodische karakter van Deans compositie, maar ook de interpretatie moet nog langer rijpen om echt tot het publiek te spreken. A Little Book of Prayers beleefde tenslotte pas drie maanden geleden zijn wereldpremière.
Yasmin Hilberdink, geestesmoeder van de Amsterdamse Strijkkwartet Biënnale, krijgt de Andreaspenning.
De muziek van Mozart is al twee eeuwen verankerd in het repertoire en staat ook bij het Belcea Quartet al tientallen jaren op de lessenaar. Voor het Vierde strijkkwintet schoof na de pauze altviolist Tabea Zimmermann aan. Pas in de doorwerking van het eerste deel kwam het vijftal los, maar vanaf daar kwam een spanningsboog op gang die tot het eind niet meer verslapte. Het Belcea Quartet bleef op zijn mooist als er zachtjes werd gemusiceerd, zoals in het hemelse derde deel. Klonk eerste violist Corina Belcea in de luide passages soms wat schril, in het intieme bezat ze een prachtige fluisterklank.
Toch bleek het niet de eerste viool die vanavond de show stal, en ook niet de tweede. Zelfs met een ster-altist als Tabea Zimmermann in de gelederen sprong vooral de cellist van het Belcea Quartet er het mooiste uit, met volmaakt zangerige toon.
Niet dat Antoine Lederlin zichzelf op de voorgrond wilde plaatsen – in tegendeel. Juist de manier waarop hij een cellomelodie eventjes kon laten opwellen en weer harmonisch in het kwartetweefsel deed verzinken was het grootste genot van de hele avond.
Elke donderdag de mooiste verhalen over kunst en cultuur: interviews, recensies en achtergronden
Source: NRC