Home

Jamai Loman: Maestro opende een deurtje naar de plek waarin ik al mijn emoties kwijt kan’

Jamai Loman | zanger en presentator Met het winnen van talentenjachtshow ‘Idols’ werd Jamai Loman (39) in 2003 een beroemdheid. Dat heeft hem veel gebracht, maar ook veel gekost. „Daarom is het lastig om nu met ‘Maestro’ weer in de spotlights te staan. Ik word daar heel ongemakkelijk van.”

Jamai Loman, januari 2026.

Op een doordeweekse middag loopt zanger, musicalacteur en tv-presentator Jamai Loman (39) een bruin café aan de rand van Amsterdam binnen. Hij draagt een versleten baseballpet en donkere kleding. „Ik hou hiervan”, zegt hij om zich heen kijkend. „Zo veel mensen in één ruimte die oprechte aandacht hebben voor elkaar.”

Het doet hem verlangen naar de tijd dat mobiele telefoons, AI en sociale media ons leven nog niet domineerden. Waarin niet over het minste geringste een publiekelijk oordeel werd geveld. De tijd waarin mensen elkaar nog niet kwijtgeraakt waren, zal hij later in het gesprek zeggen.

Het is kort na de vierde aflevering van Maestro, het tv-programma waarin BN’ers het tegen elkaar opnemen in ‘een muzikale afvalrace tot dirigent’. Loman dirigeerde de soundtrack van Schindler’s List, een film over een zakenman die tijdens de Tweede Wereldoorlog zo’n 1.200 joden van deportatie redde. Met zijn muzikale gevoel en subtiliteit dwong hij respect af bij de juryleden, die zijn optreden met een 10 beoordelen. Ook orkest en publiek waren onder de indruk. „We leven momenteel in een vreemde wereld”, zei jurylid Dominic Seldis. „En jij zei met muziek meer dan duizend politici kunnen overbrengen.”

Je was zichtbaar geraakt door alle lof.

Hij knikt. „Mensen raken met muziek, of andere kunstuitingen, is voor mij het hoogst haalbare. En de muziek van Schindler’s List raakt op een niveau waar sommige mensen moeilijk bijkomen. Omdat ze murw zijn van de beelden die tegenwoordig als een beest op ons afkomen. Dit stuk duurde maar twee minuten en twintig seconden. Aan mij de taak de grote boodschap van het stuk te vangen en de dialoog tussen althobo en viool, het instrument dat direct naar je hart gaat, tot z’n recht te laten komen. De talloze berichten die ik na de uitzending kreeg waren hoopvol. Meerdere mensen zijn Schindler’s List gaan bekijken. ‘Ik besefte dat we nooit moeten vergeten wat er in de Tweede Wereldoorlog is gebeurd’, schreef iemand. ‘Dat er een cultuur, een hele bevolkingsgroep is weggevaagd.’ Op straat sprak ik meerdere mensen die zeiden: ‘Ik kreeg tranen in mijn ogen, maar kan niet verklaren waarom.’ Misschien bracht de muziek hen onbewust terug naar een oude pijn.”

Heb je eerder zoiets gecreëerd wat zo veel mensen raakte?

„Nee. Als ik twintig jaar geleden had geweten hoe bovenmatig klassieke muziek mij interesseert, had ik misschien andere keuzes gemaakt. Dan had ik me eerder in de theoretische kant ervan verdiept. Want ik mag de taal van klassieke muziek verstaan, ik kan haar niet lezen of schrijven. Terwijl dat wel belangrijk is voor de interpretatie van stukken. Aan de andere kant is het ook belangrijk dat je aanvoelt wat muziek betekent. Van dirigenten hoor ik dat 20 tot 30 procent van wat ze doen vanuit hun hart komt. Dat heb je of dat heb je niet. Blijkbaar zit dat in mij, wat heel leuk is.”

De Telegraaf schreef naar aanleiding van je optreden: ‘Muziek verandert het verleden niet. Maar ze kan ons wel laten voelen wat op het spel staat en ons vragen: kijken we weg of staan we op?”

Hij is even stil. „Die vraag moeten we ons allemaal stellen in een wereld waarin het dramatisch gesteld is met het welzijn van mensen. De tranen springen in mijn ogen als ik de verhalen lees van homo’s of lesbo’s die niet zichzelf durven te zijn. Of van mensen die vanwege hun huidskleur worden buitengesloten. Er is veel aandacht voor grote politieke ontwikkelingen, maar het begint natuurlijk bij die kleine, menselijke verhalen. Ook dáárover moeten we nadenken en ons afvragen: wat vind ik ervan en wat kan ik ertegen doen? We zijn zó bezig met de grote gevaren die op ons afkomen. Maar de enige manier om naar de toekomst te kijken is door naar de geschiedenis te kijken. Socrates moest vierhonderd jaar voor Christus een gifbeker leeg drinken omdat hij een vrijdenker was. Hij werd veroordeeld omdat hij kritische vragen stelde. Wat is er sindsdien veranderd?”

Jamai Loman: „Ik lees vijf, zes kranten per dag. Door meerdere interpretaties van gebeurtenissen vind ik mijn waarheid.”

Je Indische moeder, wier ouders in een interneringskamp zaten, vertelde dat jullie elk jaar op 4 mei naar Schildler’s List kijken. „Om te zien wat oorlog teweeg brengt en wat mensen elkaar aan kunnen doen.”

„Die traditie begon toen ik een kind was. Mijn ouders peperden de boodschap er bij mij en mijn twee oudere zussen in. ‘Omdat het in één keer kan omslaan’, zoals mijn moeder vaker zegt. Niet iedereen begreep waarom wij zo jong zo’n heftige film mochten kijken. Mijn ervaring is dat je als kind andere dingen uit een film haalt dan als volwassene. Als kind viel me vooral op dat er een meisje in een rode jas door het getto liep. Toen ik de film vorig jaar zag dacht ik: hoe kan het dat iemand zo wreed is dat hij onschuldige mensen laat afschieten? Dat kwaad zo genormaliseerd wordt? Om dat soort dingen te begrijpen lees ik vijf, zes kranten per dag. Door meerdere interpretaties van gebeurtenissen vind ik mijn waarheid. Bij elk krantenbericht of pushbericht dat ik lees, denk ik: wanneer slaat het om? Is dit de druppel?”

Wat is je grootste angst?

„Dat wat er nu in Rusland of de Verenigde Staten gebeurt – de manier waarop mensen worden buitengesloten, onderdrukt of erger – overslaat naar Nederland. Ik heb het er vaker over met Michael – mijn levenspartner met wie ik alles kan delen. Kunnen we nog samen zijn als het onze kant op komt? En als dat niet hier kan, waar dan wel? Het is krankzinnig hoeveel aannames er worden gedaan over mensen uit subculturen. Over religies. Hoeveel verschrikkelijke dingen er ongestraft worden gezegd. En ook: dat zaken die schreeuwen om aandacht, zoals de gebrekkige jeugdzorg in Nederland, geen aandacht krijgen. Ik ben al acht jaar ambassadeur van Het Vergeten Kind, een stichting die zich inzet voor kinderen in een sociaal isolement. Elke zomer ga ik in de Week van Het Vergeten Kind naar Den Haag met een stapel handtekeningen. En elk jaar gebeurt er vrij weinig.”

De gevoeligheid voor onrecht zit „in zijn aderen”, zei je moeder. Toen een jongen op de lagere school haar ‘een rare poepchinees’ noemde, raakte jou dat „tot op het bot”.

„Dat weet ik nog goed. En ik weet óók nog dat de juffrouw – ik was een jaar of vijf – opmerkte dat mijn moeder bruin is. ‘Wat bedoelde ze daarmee’, vroeg ik aan mijn moeder. Het was me nooit opgevallen dat ze een andere huidskleur heeft.”

Die poepchinees-opmerking draag je sindsdien met je mee, zei je moeder.

„Het heeft me heel veel pijn gedaan en het verwarde me. Ik had even het gevoel dat mijn moeder mijn moeder niet was. Dat ik niet voldeed aan wat anderen als de norm zagen. In de aanloop naar mijn coming-out, ik was zeventien, kwam dat weer naar de voorgrond.”

Omdat je bang was dat je weer op je anders-zijn beoordeeld zou worden?

„Ja. Maar ik kón niet anders, ik barstte bijna uit mijn voegen. Ik móest vertellen hoe het zat. Die openheid over mijn geaardheid zorgde voor een enorme bevrijding.”

Loman was zeventien toen hij in het radioprogramma Ruuddewild.nl vertelde dat hij op jongens viel. Een onthulling die de voorpagina van De Telegraaf haalde. Niet lang daarvoor had hij het eerste seizoen van het talentenjachtprogramma Idols gewonnen. De finale, waarin hij het opnam tegen Jim Bakker, werd door 5,2 miljoen mensen bekeken. De aandacht voor zijn persoon was zó groot, dat het gezin Loman een week moest onderduiken.

„De roem die met Idols kwam, op zo’n jonge leeftijd, heeft ertoe geleid dat Jamai een heel teruggetrokken bestaan leidt”, zei je collega en vriend Tijl Beckand.

Hij glimlacht. „In die tijd associeerden we massahysterie met internationale sterren als Michael Jackson. In Nederland kenden we dat fenomeen nog niet. Idols heeft me veel gebracht, maar ook veel gekost. Het is best pittig als alles voor je wordt ingevuld op een leeftijd dat je met veel vragen zit. Pas rond mijn dertigste begon ik die periode een beetje te verwerken. Sterker: ik zit er nog middenin. Daarom is het lastig om nu met Maestro weer in de spotlights te staan. Ik word daar heel ongemakkelijk van.”

Hij probeert zijn privéleven zo veel mogelijk af te schermen, zegt Loman. Na zijn werk gaat hij meestal meteen naar huis. Hooguit bezoekt hij nu en dan de première van een vriend of vriendin. De neiging „naar binnen te leven” is versterkt sinds hij in 2018 een niertransplantatie onderging, omdat zijn nieren nog maar voor 12 procent functioneerden. Fysiek kwetsbaar is hij nog steeds, zeker tijdens het griepseizoen, maar hij wil niet dat mensen hem als patiënt definiëren, zegt hij, want in de tv-wereld is beeldvorming allesbepalend.

Jamai Loman: „Mijn partner zei tegen me: het is goed dat je The Voice Kids presenteert. Een programma waar strenge regels gelden en nooit iets  is gebeurd.”

Later dit jaar keer je terug als presentator van The Voice Kids. Het programma werd vier jaar geleden van de buis gehaald vanwege geruchten over grensoverschrijdend gedrag bij grote broer The Voice of Holland.  Er volgde een onderzoek en producent ITV kwam met excuses.  Heb je overwogen je naam niet meer aan het programma te verbinden?

„Mijn partner zei tegen me: het is goed dat je The Voice Kids presenteert. Een programma waar strenge regels gelden en nooit iets is gebeurd. Hij heeft me echt aan de tand gevoeld: is dit wat je wil, ben je bang voor kritiek? Ik was geschokt over de gebeurtenissen. Een tijd lang heb ik getwijfeld over mijn beoordelingsvermogen. Ik was dan wel geen coach of programmamaker, en het speelde zich niet af in de studio, maar hoe kón het dat ik zaken had gemist die haaks staan op hoe ik in het leven sta? Natuurlijk had ik mijn handen ervan af kunnen trekken. Maar het gaat om eenlingen binnen een productie van honderden mensen. De misstanden zijn onderzocht, de slachtoffers zijn gehoord. Er zijn maatregelen genomen om de veiligheid van deelnemers te garanderen. Voor mij waren dat voorwaarden om weer presentator van The Voice kids te worden.”

Je moeder kijkt graag naar de NPO. Ze heeft je vaker aangeraden daar ook wat vaker naar te kijken. „Ik zie hem daar nog wel eens een talkshow presenteren, als hij wat meer eelt op zijn hart heeft”, zei ze.

„Ik ambieer eerder een gezellige chatshow met vermakelijke gasten, muziek en entertainment. Er zijn zoveel dingen die ik nog wil doen – beeldhouwen, schilderen, schrijven. Ik heb me voorgenomen om na Maestro op zoek te gaan naar een deeltijdopleiding waar ik mijn kennis van de klassieke muziek kan uitdiepen. Ik heb een enorme behoefte aan verdieping. Het zou geweldig zijn als ik ooit een muziekprogramma kan maken, als daar ruimte voor is bij een commerciële zender.”

Maar eerst de gouden baton bij Maestro winnen.

Hij veert op. „Dat zou hartstikke leuk zijn, want dan mag ik een concert in het Concertgebouw dirigeren! Maar het mooiste is dat deze ervaring een deurtje heeft geopend. Een plek waarin ik al mijn emoties kwijt kan.”

Schrijf je in voor de nieuwsbrief NRC Cultuurgids

Elke donderdag de mooiste verhalen over kunst en cultuur: interviews, recensies en achtergronden

Source: NRC

Previous

Next