Georgië Is het een campagne tegen corruptie of een politieke zuivering binnen regeringspartij Georgische Droom? Diverse oud-kopstukken van de partij worden vervolgd, de vorige premier is veroordeeld.
De voormalige Georgische premier Irakli Garibasjvili.
De oud-premier van Georgië en voormalig leider van regeringspartij Georgische Droom, Irakli Garibasjvili, is dinsdag tot vijf jaar cel veroordeeld vanwege van witwassen, na een grootschalig en omstreden fraudeonderzoek. Afgelopen oktober deed de Georgische politie invallen in ruim twintig woningen van hooggeplaatste functionarissen en hun medewerkers. Dankzij een schuldbekentenis wist Garibasjvili de strafeis van negen tot twaalf jaar te verlagen naar vijf jaar. Daarnaast moet hij een boete betalen van 1 miljoen lari, omgerekend ruim 300.000 euro.
Garibasjvili was tweemaal premier van het Zuid-Kaukasische land, van 2013 tot 2015 en van 2021 tot 2024. Tussen 2019 en 2021 was hij minister van Defensie. Garibasjvili maakte in 2012 op 31-jarige leeftijd zijn entree in de politiek aan de zijde van de steenrijke zakenman Bidzina Ivanisjvili, die zijn fortuin in Rusland verdiende en in 2012 Georgische Droom oprichtte, en werd een jaar later de jongste premier ooit. In de jaren die volgden, was Garibasjvili aanjager van verschillende repressieve wetten.
Na zijn vertrek begin 2024 werd hij opgevolgd door de huidige premier Irakli Kobachidze. Tot het voorjaar van 2025 was Garibasjvili voorzitter van Georgische Droom, waarna hij zijn vertrek bekendmaakte uit de politiek.
Behalve Garibasjvili werden ook voormalig veiligheidschef Grigol Liloeasjvili, voormalig openbaar aanklager Otar Patschaladze, en oud-minister van Defensie Joeansjer Boerchoeladze aangeklaagd wegens fraude, machtsmisbruik en het wegsluizen van geld. Regeringspartij Georgische Droom stelt dat de arrestaties onderdeel zijn van een brede campagne tegen corruptie binnen haar gelederen. Critici spreken echter van een politieke zuivering en menen dat de arrestaties zijn bedoeld om potentiële dissidenten binnen de partij de mond te snoeren.
Sinds afgelopen voorjaar hebben zeker tien functionarissen binnen de kring van Ivanisjvili ontslag genomen. Bovendien nam de Georgische regering onlangs een wet aan, die personen die veroordeeld zijn wegens financiële misdaden verbiedt het land te verlaten tot zij de schade hebben terugbetaald. De recente gebeurtenissen zijn volgens sommige waarnemers een afrekening van de politieke clan van de huidige premier Kobachidze met die van zijn voorganger.
Anderen menen dat Ivanisjvili, tegen wie Amerikaanse en Europese sancties van kracht zijn, bang is de macht te verliezen aan zijn tegenstanders. Begin 2025 werd een wet aangenomen waarmee grote sommen geld belastingvrij het land binnengebracht konden worden. Volgens analisten gebruikt Ivanisjvili de wet om beslaglegging op zijn westerse bankrekeningen te voorkomen.
De arrestaties vonden plaats tegen de achtergrond van een politieke crisis die het Zuid-Kaukasische land al twee jaar in de greep houdt en een golf van repressie aanwakkerde. De protesten begonnen na de parlementsverkiezingen van oktober 2024, waarbij Georgische Droom de winst claimde na grootschalige, door onafhankelijke organisaties vastgestelde stembusfraude. Sindsdien voerde de regering een reeks repressieve wetten in om de uitingen van onvrede te smoren. Daaronder een wet op ‘buitenlandse agenten’, waarmee organisaties die financiering ontvangen uit het buitenland en individuen die werkzaam zijn voor internationale ngo’s, kunnen worden aangepakt.
De overheidscontrole op de media werd vergroot en politieke oppositie bij wet verboden. Een tweede klap volgde vorig jaar, toen de Amerikaanse president Trump besloot het werk van hulporganisatie USAID te staken. Daarmee kwamen talloze projecten ten behoeve van de versterking van de Georgische rechtsstaat en democratie stil te liggen.
Daarnaast beëindigde de regering in 2024 bovendien de langlopende toetredingsonderhandelingen voor lidmaatschap van de Europese Unie. Die stap leidde tot een storm van protest van critici in binnen- en buitenland, die menen dat Georgische Droom het overwegend pro-Europese land verder in de armen van Moskou wil drijven.
Tientallen demonstranten en andere critici van de regering worden vervolgd of zitten vast. De bekendste is journalist Mzia Amaglobeli, mede-oprichter van de onafhankelijke krant Batumelebi/Netzgazeti uit de westelijke havenstad Batumi. Amaglobeli werd in 2025 opgepakt na een handgemeen tijdens een demonstratie en zit sindsdien vast. Eind november werd zij, als eerste journalist sinds de onafhankelijkheid van 1991, veroordeeld tot twee jaar gevangenisstraf. Internationale organisaties eisen haar vrijlating.
Europaredacteuren praten je bij over de belangrijkste ontwikkelingen in de EU
Source: NRC