Nieuwbouwproject aan de rand van Gouda.
Hypotheekverstrekkers hebben in meerdere opzichten een recordjaar achter de rug. In 2025 steeg het aantal hypotheekaanvragen via het Hypotheken Data Netwerk (HDN) met 16,5 procent ten opzichte van het jaar ervoor. Hoewel de groei afvlakt, waren de leningen opnieuw hoger dan een jaar geleden; met gemiddeld 373.000 euro lag het gemiddelde hypotheekbedrag 3,7 procent hoger dan in 2024.
HDN, dat deze cijfers dinsdag publiceert, registreert vrijwel alle hypotheken in Nederland en heeft zo een goed beeld van de Nederlandse hypotheekmarkt.
Iets minder dan de helft van de hypotheken werd aangevraagd door starters, voor de aankoop van hun eerste huis. Wat daarbij volgens HDN opvalt is dat hun financiële positie vorig jaar verslechterde. Er blijven steeds minder woningen met een koopprijs tot drie ton over. In 2024 viel nog een op de vier woningen hieronder, afgelopen jaar was dat nog een op de vijf.
Om toch meer keuze te hebben, kiezen starters volgens HDN voor woningen met een lager energielabel. Ook moeten starters zich dieper in de schulden steken voor een woning; ze leenden in 2025 ruim 5 procent meer ten opzichte van hun inkomen dan een jaar eerder. Ook had je als starter meer eigen geld nodig om een woning te kopen – gemiddeld ging het om een bedrag van 45.000 euro.
Doorstromers en oversluiters hebben hier veel minder last van omdat zij profiteren van de overwaarde op de woning die ze verkopen. HDN-directeur Reinier van der Heijden spreekt in een toelichting bij de cijfers van „een groeiende kloof” op de woningmarkt:
„Starters hebben steeds meer moeite om betaalbare woningen te vinden en moeten er financieel alles voor uit de kast halen. Terwijl doorstromers en gepensioneerden hun woningvermogen steeds actiever inzetten. Dat contrast bepaalt in toenemende mate de dynamiek op de hypotheekmarkt.”
HDN maakt onderscheid tussen twee soorten leningen. Ten eerste de hypotheken die worden afgesloten voor de aankoop van een woning. Ten tweede de leningen voor oversluiten of verhogen van een bestaande hypotheek, of die met een ander doel worden afgesloten. De eerste categorie groeide opnieuw ten opzichte van de tweede; inmiddels is ruim zes op de tien hypotheekleningen bedoeld voor een woningaankoop. Van alle niet-kopershypotheken valt op dat met name gepensioneerden en oversluiters veel hypotheken aangingen. Eén op de drie leningdelen van deze hypotheken, gemiddeld zo’n 70.000 euro, wordt ingezet voor schenkingen of ‘consumptieve bestedingen’.
De cijfers van HDN bieden ook een inkijkje in de markt van koopwoningen. Volgens het netwerk steeg de gemiddelde woningwaarde in 2025 met 4,9 procent tot 512.000 euro. De prijzen liggen het hoogst in de provincie Utrecht, valt ook op te maken. En de groei in de regio Amsterdam vlakt af. De hoogste waardestijgingen zijn zichtbaar in provincies buiten de Randstad, bijvoorbeeld in Drenthe, Friesland en Limburg. Later deze week komt makelaarsvereniging NVM met jaarcijfers op basis van de transacties die makelaars deden.
Economieredacteuren nemen je mee in de discussies die zij op de redactie voeren over actuele ontwikkelingen
Source: NRC