is tv-recensent voor de Volkskrant.
In haar dorp in Nederland is de 17-jarige Dina het enige Marokkaans-Nederlandse meisje. Ze is nog nooit in Marokko geweest. Sommige mensen noemen haar daarom een nep-Marokkaan. ‘Dat vind ik wel jammer, want Marokko hoort bij mij’, zegt Dina in een voice-over.
Ze pakt samen met twee vriendinnen haar koffer in. ‘Ik ben zo blij dat ik nu eindelijk naar Marokko ga’, zegt Dina. ‘Nu kan ik eindelijk tegen iedereen zeggen dat ik wél in Marokko ben geweest.’ Maar wat zal ze meenemen? ‘Ik heb dit soort leuke topjes, maar ik weet niet of ik dit durf te dragen in Marokko (...) dat gaan ze ayek noemen.’ ‘Wat is ayek?’, vraagt haar vriendin. Dina: ‘Een beetje overdreven.’
De laatste jaren is er bij de NPO meer aandacht voor de Marokkaanse Rif, waar de meeste Marokkaanse Nederlanders hun roots hebben liggen. Maar anders dan eerdere producties, is de Zappdoc Dina Inou (NTR) van Fouzia el Hannouti gemaakt vanuit het perspectief van een kind en bedoeld voor een jonge doelgroep.
Dina’s aankomst in de Rif is onwennig. Ze bekijkt het plattelandshuis met grote ogen, en heeft juist een afwezige blik als er om haar heen in voor haar onbegrijpelijk Amazigh wordt gekletst. En wie zijn al die familieleden precies?
Zo nu en dan klinkt er het geluid van een typemachine terwijl er woorden Amazigh in beeld verschijnen. Tjazith: kip. Tifidjusin: kuikens. Handig, voor wie net als Dina wil weten wat er precies wordt gezegd, en het misschien wel wil leren. Maar ook een ode aan een taal en een regio die in Marokko lang werden onderdrukt.
Dina inou, mijn Dina, zoals familieleden haar steevast noemen, wordt overladen met liefde. Nee, ze kennen elkaar niet, maar weten dat ze bij elkaar horen is genoeg. Haar tantes pakken hun adjoen tevoorschijn en slaan op de trommels terwijl ze voor haar zingen. Zo klinken er in de film aldoor izran, een eeuwenoude traditie van door vrouwen gezongen poëzie over het leven en de liefde.
O Rif, mijn geliefde land / waar de bries verkoelend is, als de golven van de zee / mijn mensen, mijn plek / vergeten zal ik ze nooit / mijn mensen, mijn plek / achterlaten zal ik ze nooit.
De Nederlandse tiener wordt ondergedompeld in het Marokkaanse plattelandsleven. Ze plukt kruiden uit de tuin, bakt brood in een buitenoven en ontbijt op z’n Marokkaans met gebakken eieren in een royale hoeveelheid olijfolie. Ze hoort over oorlog tussen Marokko en Spanje, waar familieleden in meevochten. En leert het verschil tussen gemalen en gedroogde henna. Dina: ‘Dit ruikt naar hooi.’
Ze vindt het fijn in Marokko, besluit Dina, terwijl ze haar tenen dipt in de Middellandse Zee. ‘Ik voel me al iets meer een echte Marokkaan.’ En: ze kan nu zeggen dat ze in Marokko is geweest.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant