Conflict Na dagen van hevig geweld hebben Koerdische strijders van de Syrische Democratische Strijdkrachten (SDF) dit weekend Aleppo verlaten. De SDF vochten met het Syrische regeringsleger om twee stadswijken in de tweede stad van Syrië. De bewoners blijven bang. „Ik vrees voor massamoorden.”
Hulpverleners bestrijden een brand die donderdag ontstond na geweld tussen het Syrische regeringsleger en de SDF in Aleppo.
Een 47-jarige lerares [naam bekend bij de redactie] gaf dinsdag les in de wijk Sheikh Maqsood in de Noord-Syrische stad Aleppo toen ze in de pauze bommen hoorde afgaan achter de school. Vanaf die dag was het gebied, samen met de aangrenzende wijk Ashrafiyeh, toneel van hevige gevechten tussen het Syrische regeringsleger en de Syrische Democratische Strijdkrachten (SDF), een coalitie van overwegend Arabische en Koerdische milities. Beide groepen beschuldigden elkaar ervan met het geweld te zijn begonnen. „Dit is niet de eerste keer dat er gevechten zijn, maar dit keer zijn ze veel heftiger en duren langer”, vertelt de lerares, die zelf Koerdisch is, aan de telefoon.
Sheikh Maqsood en Ashrafiyeh stonden onder controle van Koerdische milities van de SDF, de rest van Aleppo van het Syrische regeringsleger, dat met deze operatie de hele stad in handen probeerde te krijgen. „Toen ik naar buiten liep om naar huis te gaan, zag ik chaos. Bussen raasden door de straten en mensen waren in paniek.” De lerares woont aan de rand van Ashrafiyeh, pal naast de frontlinie. Daar zag ze dat regeringstroepen eerder beschadigde en verlaten gebouwen hadden ingenomen en omgebouwd tot kazernes.
Toen de Syrische regering de wijken de volgende dag tot militaire zones verklaarde, besloot ze net als veel wijkgenoten haar huis te verlaten. In de twee stadsdelen wonen in totaal zo’n 400.000 mensen, van wie volgens lokale autoriteiten meer dan 160.000 inwoners zijn gevlucht. Het Syrische Observatorium voor de Mensenrechten meldde 25 burgerdoden, onder wie vrouwen en kinderen. „Twee van mijn leerlingen zijn op de vlucht gearresteerd door het regeringsleger, omdat op hun telefoon foto’s stonden waarop ze staan met Koerdische vlaggen en Newroz (Koerdisch-Perzisch nieuwjaar) vieren.” Zelf verblijft de lerares nu bij haar ouders aan de andere kant van de stad.
Bewoners van de overwegend Koerdische wijken Ashrafiyeh en Sheikh Maqsood in Aleppo vluchtten donderdag voor het geweld tussen regeringstroepen en milities van de Syrische Democratische Strijdkrachten (SDF).
Sinds het uitbreken van de Syrische burgeroorlog geniet de SDF autonomie in het noordoosten. Maar sinds de val van dictator Bashar Al-Assad probeert de Syrische interim-president Ahmed Al-Sharaa het land tot een eenheid te smeden. In maart spraken de Syrische regering en de SDF af om Koerdische landsdelen eind 2025 volledig te integreren. Ook zouden de SDF opgaan in het Syrische regeringsleger. Daar is nog weinig van terechtgekomen.
Adam (25, achternaam bekend bij de redactie) is journalist en woont met zijn familie in een christelijke wijk op tien minuten loopafstand van de gevechten. Hij ziet door de hele stad gevluchte mensen bivakkeren op straat of slapen in kerken en moskeeën. „Het is ijskoud buiten, dus we proberen hen zoveel mogelijk te helpen door thee, eten en dekens uit te delen.”
Adam is zelf christen en vond dat de SDF zich allang had moeten terugtrekken uit Sheikh Maqsood en Ashrafiyah. „De SDF heeft checkpoints opgezet waar ze mensen ondervragen die de wijk willen ingaan. Ze pikken juist Arabieren eruit die ze ondervragen. Soms worden die daarna de toegang geweigerd.” Adam wil dat daar een einde aan komt. „We zijn allemaal inwoners van dezelfde stad. We willen geen oorlog meer, we willen in vrede verder, welke afkomst je ook hebt.”
Vrijdagochtend bereikten de strijdende partijen een staakt-het-vuren. De SDF-leiding stemde ermee in de wapens neer te leggen en het gebied te verlaten. Maar toen er bussen arriveerden om hen op te halen, braken opnieuw gevechten uit. Volgens nieuwszender Al Jazeera kwam dat door verdeeldheid binnen de SDF: radicalere facties verzetten zich tegen de oproep om hun wapens neer te leggen.
Arthur Quesnay, onderzoeker aan de universiteit Panthéon-Sorbonne in Parijs, zegt dat de Syrische regering al weken was voorbereid op een nieuwe confrontatie. „Omdat de onderhandelingen vastliepen, besloot de Syrische regering bij een volgende confrontatie over te gaan tot een grootschalige operatie om de Koerden tot overgave te dwingen.” Volgens Quesnay is het moeilijk te zeggen welke partij deze gevechten is begonnen, maar is het besluit om hard in te grijpen al eerder genomen.
„De timing is wel opvallend”, zegt hij. Een dag voor de gevechten uitbraken, sloot Al-Sharaa een veiligheidsovereenkomst met Israël voor het uitwisselen van inlichtingen en het coördineren van militaire deëscalatie. Quesnay: „Die overeenkomst kan opgevat worden als een militaire nederlaag voor Syrië, omdat Israël delen in het zuiden van Syrië, zoals de Golanhoogvlakte, bezet houdt. De Syrische regering moest haar gezag opnieuw tonen. Toen deze gevechten uitbraken, kon Al-Sharaa zich geen passiviteit meer permitteren. De schade is relatief beperkt, maar de boodschap is groot.”
Een gewapende patrouille in Aleppo, afgelopen woensdag.
Het regeringsleger had zaterdag grote delen van de twee wijken ingenomen. De Syrische legerleiding zei alle militaire operaties in de wijk Sheikh Maqsoud op te schorten, meldde staatpersbureau Sana.
Later op de avond maakte Mazloum Abdi, opperbevelhebber van de SDF, bekend dat hun strijders uit het gebied worden geëvacueerd. Hij riep bemiddelaars op zich te houden aan hun belofte en te werken aan een veilige terugkeer van de ontheemden naar hun huizen.
Voor de 47-jarige lerares zit de schrik er goed in. „Ik denk niet dat ik nog langer kan wonen in Ashrafiya, omdat ik bang ben voor massamoorden zoals we eerder hebben gezien onder Alawieten in Latakia en de Druzen in Suweida. Als mijn wijk onder controle blijft van de Syrische regering dan voel ik me genoodzaakt te vertrekken naar Libanon.”
Quesnay denkt niet dat het geweld zal overslaan naar andere gebieden in Syrië, maar dat het resultaat in Aleppo de Syrische regering een stevigere onderhandelingspositie geeft met de SDF. „De verwachting was dat de VS en Frankrijk de Koerden zouden bewegen tot concessies, maar dat bleek tot nu toe lastig. Mogelijk was een militaire nederlaag voor SDF nodig om dit te doorbreken.”
In de Syrische stad Qamishli, aan de grens met Turkije, demonstreerden Koerden donderdag tegen het geweld in Aleppo.
Source: NRC