Na het illegitieme ingrijpen in Venezuela is voor de hele wereld duidelijk dat president Trump zijn dreigementen ook uitvoert.
Een week na de Amerikaanse invasie in Venezuela en de ontvoering van president Nicolás Maduro en zijn vrouw worden de contouren van de nieuwe Trumpiaanse wereldorde zichtbaar. Wie niet buigt voor de wil van de Amerikaanse president, kan rekenen op militair ingrijpen. Zelfs als dat op geen enkele manier valt te legitimeren binnen het internationaal recht.
Het stof van de aanval op Venezuela was nog niet neergedaald of Trump richtte zijn pijlen al op gezworen vijanden Iran, Cuba en Colombia maar ook op bevriend Groenland. Trump wil Groenland nu eenmaal ‘hebben’, al betekent dit dat hij het Navo-bondgenootschap ervoor op het spel zet. De dreigementen kwamen niet alleen in Denemarken hard aan, maar zetten ook de rest van Europa voor het blok nu duidelijk is geworden dat Trump niet terugdeinst voor eenzijdige illegitieme militaire operaties om zijn zin te krijgen.
In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.
Nog geen jaar na zijn aantreden heeft Trump de wereld volledig op zijn kop gezet. Het internationaal recht dat na de Tweede Wereldoorlog een morele leidraad vormde voor mondiale vrede, veiligheid en samenwerking heeft anno 2026 plaatsgemaakt voor het recht van de sterkste. De Amerikaanse president schrijft liever geschiedenis met zijn persoonlijke overwinningen, dan dat hij zich opwerpt als hoeder van de democratie, zoals zijn voorgangers nog deden, althans in woord.
De vernislaag van rechtsstatelijkheid of fatsoen heeft Trump weggetrokken om als een maffiabaas zijn zin door te drukken en tegenstanders uit de weg te ruimen. En het werkt: binnen enkele dagen na de onrechtmatige ontvoering van het Venezolaanse staatshoofd heeft het zittend regime onder vicepresident Delcy Rodríguez een draai gemaakt en zich bereidwillig getoond om (olie-)zaken te doen met Trump. Voor de Venezolanen die hoopten op een echte regime change en een terugkeer naar democratie eindigde deze week zo vooral in desillusie.
In buurland Colombia lijkt de dreiging van Trump eveneens genoeg om de toon te matigen. Begin deze week trok de Colombiaanse president Gustavo Petro nog fel van leer tegen de Amerikaanse president, enkele dagen later zegt hij samen met Trump te willen optrekken in de strijd tegen de machtige Colombiaanse drugskartels. De machthebbers in Iran, die al ernstig onder druk staan door grote binnenlandse protesten, en Cuba hielden zich niet voor niets tamelijk stil.
De EU veroordeelde de Amerikaanse acties in Venezuela en bedreigingen aan het adres van Groenland in uiterst omzichtige woorden, bang om Trump voor het hoofd te stoten en de al wankelende Amerikaanse steun voor Oekraïne te verliezen. De worsteling van deze week zou een les moeten zijn. Trump is geen tijdelijk ongeleid projectiel meer waar ad hoc op kan worden geregeerd, maar het begin van een nieuw onvoorspelbaar tijdperk zonder Amerikaanse bondgenoot waarop zo snel mogelijk een strategisch antwoord moet worden gevonden.
America First betekent sinds deze week het definitieve afscheid van de internationale rechtsorde. Dat werd ook nog eens bezegeld met een streep door de samenwerking met 66 internationale maatschappelijke organisaties, nadat Trump vorig jaar al uit het Klimaatakkoord en de Wereldgezondheidsorganisatie was gestapt. Voor de EU zou dit alles een aanmoediging moeten zijn om de afhankelijkheid van de VS zo snel mogelijk af te bouwen, de eigen diplomatieke relaties met strategische landen te verstevigen en juist pal achter de internationale rechtsorde te blijven staan.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant